Theo ước tính của EU, khoảng 236 tỷ USD trong tổng số 300 tỷ USD tài sản Nga bị phong tỏa được lưu giữ tại 27 quốc gia thành viên, chủ yếu dưới dạng trái phiếu chính phủ do Ngân hàng Trung ương Nga dự trữ.
Năm 2024, Ủy ban châu Âu quyết định lợi tức từ các tài sản này có thể được dùng để hỗ trợ quân sự cho Kiev thông qua quỹ do EU quản lý, được gọi là Cơ sở Hòa bình châu Âu (EPF).
Bộ trưởng Quốc phòng Phần Lan Antti Häkkänen cho biết: “Chúng tôi đã thương lượng được nguồn tài trợ bổ sung để hỗ trợ Ukraine. Đạn dược sẽ được mua từ các nhà cung cấp Phần Lan, giúp tạo việc làm trong nước và được gửi đến Ukraine để hỗ trợ quốc phòng. Tôi rất hài lòng với kết quả này”.
Đạn dược, chủ yếu là loại đạn pháo cỡ lớn, sẽ được sản xuất bởi ngành công nghiệp quốc phòng Phần Lan, vừa tăng cường năng lực phòng thủ của Ukraine vừa thúc đẩy kinh tế nội địa. Kremlin chưa phản hồi ngay lập tức, nhưng Moscow đã nhiều lần tuyên bố rằng việc sử dụng hoặc tịch thu tài sản bị phong tỏa là bất hợp pháp, vi phạm quyền sở hữu và sẽ bị thách thức tại tòa án.
Trong khi đó, hình ảnh vệ tinh gần đây cho thấy Nga đang mở rộng các căn cứ quân sự và xây dựng cơ sở hạ tầng gần biên giới Phần Lan, động thái có thể tiết lộ chiến lược dài hạn của Moscow sau khi chiến tranh Nga-Ukraine kết thúc.
Theo các quan chức NATO, hình ảnh vệ tinh xác nhận Nga đã dựng thêm lều trại, xây kho chứa phương tiện quân sự, cải tạo nơi trú ẩn cho máy bay chiến đấu và khởi động lại một căn cứ trực thăng gần Murmansk, vốn bị bỏ hoang trong hai thập kỷ.
Gần đây, hàng chục máy bay chiến đấu Nga xuất hiện tại căn cứ Olenya, cách biên giới Phần Lan chưa đến 160 km, và hơn 100 lều mới được ghi nhận tại căn cứ Kamenka, cách Phần Lan 64 km.
Hiện tại, Nga vẫn tập trung vào cuộc chiến ở Ukraine, nên số lượng quân gần biên giới Phần Lan còn hạn chế. Các quan chức NATO và Phần Lan đánh giá đây chỉ là giai đoạn đầu của kế hoạch mở rộng dài hạn.
Tuy nhiên, với việc Phần Lan gia nhập NATO vào tháng 4/2023, biên giới dài 1335 km với Nga giờ đây là tuyến tiếp xúc dài nhất giữa NATO và Nga, khiến khu vực này trở thành điểm nóng tiềm tàng, đặc biệt tại Bắc Cực.
Phía Phần Lan vẫn bình tĩnh. Ông Janne Kuusela, Giám đốc Chính sách Quốc phòng tại Bộ Quốc phòng Phần Lan, nhận định: “Việc Nga tăng cường lực lượng gần biên giới sẽ xảy ra sau khi chiến sự ở Ukraine giảm nhiệt. Chúng tôi chưa biết khi nào, nhưng đó là điều chúng tôi phải chuẩn bị”.
Từ góc nhìn của Nga, việc tăng cường phòng thủ là cần thiết để đối phó với sự mở rộng của NATO, tổ chức quân sự phương Tây vốn có mục đích chống lại Liên Xô trước đây và Nga sau này. Việc các nước Baltic và nay là Phần Lan gia nhập NATO đã kéo dài đường biên giới tiếp giáp với liên minh, khiến Nga không thể không đề phòng.
