Wad Madani là thành phố lớn nhất gần thủ đô Khartoum và đóng vai trò là nút giao thông trọng yếu, kết nối các tuyến đường vận chuyển hàng hóa giữa nhiều bang khác nhau. Việc kiểm soát thành phố này giúp quân đội Sudan giành lại lợi thế chiến lược trong cuộc xung đột kéo dài hơn một năm qua với RSF.
Một góc chợ ở Sudan. Ảnh: anmede
Trong thông báo hôm thứ Bảy, quân đội Sudan gửi lời "chúc mừng nhân dân Sudan" khi lực lượng của họ đã tiến vào thành phố vào sáng sớm cùng ngày.
"Hiện các binh sĩ đang tiến hành dọn sạch những ổ kháng cự cuối cùng của phiến quân trong thành phố", quân đội tuyên bố. Văn phòng phát ngôn viên chính phủ kiêm Bộ trưởng Thông tin và Văn hóa Khalid al-Aiser cũng xác nhận quân đội đã "giải phóng" Wad Madani.
Cuộc xung đột giữa quân đội Sudan và lực lượng RSF bùng nổ từ tháng 4/2023, bắt nguồn từ tranh chấp về việc hợp nhất hai lực lượng này. Cuộc chiến đã khiến hàng chục nghìn người thiệt mạng và hơn 12 triệu người phải rời bỏ nhà cửa, tạo ra một trong những cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn nhất thế giới.
Al Jazeera đưa tin quân đội Sudan đã liên tục tiến công và chiếm giữ các ngôi làng ở phía nam và đông nam bang Gezira.
Lực lượng RSF bị cáo buộc thực hiện các hành vi giết người không qua xét xử, cướp bóc, bạo lực tình dục có hệ thống và bao vây các thị trấn.
Hôm thứ Ba, Mỹ đã tuyên bố RSF phạm tội diệt chủng và áp đặt các lệnh trừng phạt lên thủ lĩnh của lực lượng này là Mohammed Hamdan Daglo (Hemedti).
Các ủy ban kháng chiến địa phương, mạng lưới các nhóm tình nguyện ủng hộ dân chủ trên toàn quốc, đã hoan nghênh việc quân đội tiến vào Wad Madani, coi đây là dấu chấm hết cho "sự áp bức" của RSF.
Nhiều nhân chứng ở các thành phố do quân đội kiểm soát ghi nhận hàng chục người dân đổ ra đường ăn mừng chiến thắng này.
Theo Liên hợp quốc, trong những tháng đầu của cuộc chiến, hơn 500.000 người đã tìm nơi trú ẩn ở bang Gezira. Tuy nhiên, sau cuộc tấn công chớp nhoáng của RSF vào tháng 12/2023, hơn 300.000 người buộc phải sơ tán.
Nhiều người trong số này tiếp tục bị di dời nhiều lần khi RSF mở rộng kiểm soát xuống phía nam.
Hiện RSF vẫn kiểm soát phần lớn bang Gezira, gần như toàn bộ khu vực Darfur ở phía tây và các vùng rộng lớn ở phía nam Sudan. Trong khi đó, quân đội nắm giữ các khu vực phía bắc, đông và một phần thủ đô Khartoum.
Việc tái chiếm Wad Madani có thể trở thành bước ngoặt quan trọng trong cuộc nội chiến kéo dài hơn một năm. Nếu giành lại toàn bộ bang Gezira, quân đội Sudan sẽ có thêm lợi thế lớn trong việc kiểm soát các tuyến đường tiếp tế và giành lại các khu vực trọng yếu khác.
Tuy nhiên, cuộc chiến vẫn đang diễn biến phức tạp với những cáo buộc vi phạm nhân quyền nghiêm trọng từ cả hai phía, khiến tình hình nhân đạo tại Sudan ngày càng khủng hoảng
Hồng Hạnh (theo SUN, Al Jazeera, Reuters)
