Sự kiện được tổ chức nhân dịp kỷ niệm 100 năm Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương (1925 - 2025).
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Anh Minh, Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam cho biết, Tô Ngọc Vân là một trong những danh họa tiêu biểu nhất của nền mỹ thuật hiện đại Việt Nam. Ông không chỉ là người đặt nền móng cho nghệ thuật hội họa nước nhà mà còn là cầu nối giữa hai thế hệ - từ Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương đến Trường Cao đẳng Mỹ thuật Việt Nam (nay là Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam).
“Các tác phẩm tiêu biểu được lựa chọn trưng bày trong chuyên đề lần này, phản ánh rõ nét sự chuyển biến trong tư tưởng và phong cách nghệ thuật của Tô Ngọc Vân, thấy rõ hành trình từ cái đẹp của thẩm mỹ cá nhân đến vẻ đẹp của dân tộc trong kháng chiến. Những tác phẩm cuối cùng trong cuộc đời của ông không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn là tư liệu vô giá về những năm tháng kháng chiến oanh liệt”, ông Minh nhấn mạnh.
Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam hiện đang lưu giữ 45 tác phẩm của danh họa Tô Ngọc Vân, trong đó có Bảo vật quốc gia “Hai thiếu nữ và em bé” (sáng tác năm 1944), trong chuyên đề đặc biệt lần này, bảo tàng lựa chọn và giới thiệu đến công chúng 26 tác phẩm, thuộc các chất liệu Sơn dầu, sơn mài, lụa, màu nước, chì, mực...thể hiện rõ nét và đầy đủ về hành trình nghệ thuật, phong cách của họa sĩ, liệt sĩ Tô Ngọc Vân - một người nghệ sĩ tài hoa, biểu tượng của người nghệ sĩ, chiến sĩ.
Danh họa Tô Ngọc Vân đã làm tròn sứ mệnh lịch sử của mình khi hiến dâng cả cuộc đời cho nghệ thuật và Tổ quốc, đem ánh sáng của cái đẹp hòa cùng ánh sáng của cách mạng, biến hội họa thành tiếng nói của tình yêu và niềm tin trên con đường giành độc lập, khẳng định bản sắc dân tộc Việt Nam.
Ông Nguyễn Anh Minh cho biết thêm, trong thời gian tới, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam sẽ tiếp tục nghiên cứu, phối hợp với gia đình các hoạ sĩ, các nhà sưu tập để chọn lọc và giới thiệu tới công chúng yêu nghệ thuật trong không gian chuyên đề đặc biệt này những bộ sưu tập quý, những tác giả, tác phẩm tiêu biểu thể hiện một cách trọn vẹn nhất về nền mỹ thuật Việt Nam.
Tại sự kiện, bà Tô Thị Toàn (con gái Tô Ngọc Vân), bày tỏ xúc động và biết ơn khi tham dự lễ ra mắt không gian trưng bày chuyên đề. Bà cho biết, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam đã phối hợp với các đơn vị chuyên môn và gia đình sưu tầm, phục chế nhiều kỷ vật, hình ảnh và tác phẩm của họa sĩ, bởi sau hơn 50 năm, nhiều tư liệu đã phôi phai theo thời gian.
Bà Toàn cũng bày tỏ sự trân trọng đối với cách làm việc tâm huyết, khoa học của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam khi chủ động tìm hiểu, khai thác từ kỷ vật gia đình, bài viết, ảnh tư liệu cũ để phục dựng, hoàn thiện và giới thiệu tới công chúng.
Không gian trưng bày Chuyên đề đặc biệt về họa sĩ, liệt sĩ Tô Ngọc Vân (1906 - 1954) là dịp ý nghĩa để công chúng và giới nghiên cứu nhìn lại một hành trình sáng tạo phi thường: từ người họa sĩ lãng mạn trở thành người chiến sĩ cầm bút, người đã hiến dâng trọn vẹn cuộc đời mình cho nghệ thuật và Tổ quốc.
Một số hình ảnh tại sự kiện: