Chiều 9/8, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Nhà Xuất bản Thế giới và Bảo tàng gốm sứ Hà Nội tổ chức lễ ra mắt sách “Tranh dân gian Kim Hoàng” của tác giả Nguyễn Thị Thu Hòa.
Theo nhà nghiên cứu, sưu tầm Nguyễn Thị Thu Hòa, tranh dân gian Kim Hoàng hình thành từ nửa sau thế kỷ XVIII, xuất xứ từ làng Kim Hoàng (Vân Canh, Hoài Đức, Hà Nội).
Bìa sách “Tranh dân gian Kim Hoàng”. Nguồn ảnh: BTC
Cuốn sách “Tranh dân gian Kim Hoàng” ra đời góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của Việt Nam
Sách “Tranh dân gian Kim Hoàng” kể câu chuyện lịch sử một dòng tranh
Tranh dân gian Kim Hoàng còn gọi là “tranh đỏ”
Tranh Kim Hoàng được tô hoặc in ở trên nền giấy đỏ là chủ yếu. Đây là yếu tố phân biệt tranh Hàng Trống, tranh Kim Hoàng và tranh Đông Hồ.
Giống với một số dòng tranh khác, tranh Kim Hoàng có những chủ đề quen thuộc với đời sống người dân nông thôn và cũng có những thể loại như tranh Tết, tranh thờ… đáp ứng được những nhu cầu đa dạng, từ trang hoàng nhà cửa nhân dịp Tết đến Xuân về, cầu cho phúc lộc đầy nhà, cho đến xua đuổi tà ma, giữ nhà yên ấm.
Năm 1917, đê Liên Mạc bị vỡ đã cuốn theo toàn bộ tranh và mộc bản, sau đó, cả làng nghề cứ thu hẹp dần, cho đến Tết năm 1947 là thời điểm cuối cùng tranh dân gian Kim Hoàng còn xuất hiện trên thị trường.
Do đó, câu chuyện về tranh dân gian Kim Hoàng không chỉ là lịch sử một dòng tranh, kỹ thuật sản xuất tranh... mà là câu chuyện phục hồi lại một dòng tranh dân gian.
Việc khôi phục tranh Kim Hoàng có công sức của các nghệ nhân tranh dân gian Đông Hồ, Hàng Trống, các họa sĩ và nhân dân làng Kim Hoàng. Sau 75 năm tưởng như thất truyền, dòng tranh dân gian Kim Hoàng “đã trở lại để tự đi những bước đi đầu tiên ở thế kỷ XXI,” bà Nguyễn Thị Thu Hòa chia sẻ.
Được biết, cuốn sách “Tranh dân gian Kim Hoàng” là kết quả của Dự án khôi phục tranh dân gian Kim Hoàng do nhà nghiên cứu Nguyễn Thị Thu Hòa, Giám đốc Bảo tàng Gốm sứ Hà Nội chủ trì.
Dự án này được triển khai từ năm 2016 với sự tham gia của nhiều nghệ nhân, nhà nghiên cứu, nhà sưu tầm tranh dân gian Việt Nam cùng các họa sỹ, nhiếp ảnh gia.
Trước đó, năm 2020, hai cuốn sách mà nhà nghiên cứu, sưu tầm Nguyễn Thị Thu Hòa tham gia thực hiện đã được vinh danh tại Giải thưởng Sách Quốc gia. Đó là các cuốn sách: “Dòng tranh dân gian Đông Hồ”, “Dòng tranh dân gian Kim Hoàng”.
Thế Vũ
