Ngày 25/9, tại Đại học Bách khoa Hà Nội, Báo Xây dựng phối hợp với Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức chương trình “Festival Tân sinh viên Chuyển đổi xanh 2026”.
Trong khuôn khổ Festival, cuộc thi tranh biện “Green Voice” thu hút sinh viên đến từ 4 trường đại học, gồm Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Xây dựng Hà Nội, Đại học Kinh tế quốc dân và Học viện Cảnh sát nhân dân.
Khi chuyện “xanh” bước vào đời sống sinh viên
Mở đầu cuộc tranh biện, đội HUCE đến từ Đại học Xây dựng Hà Nội đặt vấn đề: “Có nên hạn chế xe máy xăng trong khuôn viên trường đại học hay không?”
Từ định hướng chuyển đổi xanh và các chủ trương liên quan đến hạn chế phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch, đội HUCE cho rằng trường đại học không chỉ là nơi đào tạo cho tương lai mà còn có thể trở thành nơi những thay đổi bắt đầu.
Thông điệp được đội đưa ra là: “Đại học không chỉ là nơi hướng đến tương lai, mà còn là nơi tương lai bắt đầu”.
Với đội BK Auto của Đại học Bách khoa Hà Nội, câu chuyện được đặt ở một góc nhìn khác: “Đô thị xanh cần thêm nhiều xe máy điện hay giảm bớt phương tiện cá nhân?”
Đại diện đội thi, Mỹ Lệ cho rằng phát triển xe máy điện cần đi cùng với việc giảm phương tiện cá nhân. Theo đội, chuyển đổi xanh không chỉ nằm ở chính sách mà còn bắt đầu từ tư duy và lựa chọn của mỗi người.
Một câu hỏi khác tiếp tục mở ra nhiều góc nhìn: “Xe máy điện có thực sự là giải pháp giao thông xanh hoàn toàn?”
Từ thực tế sử dụng, các đội cho rằng xe máy điện có thể góp phần giảm phát thải nhưng hiệu quả của quá trình chuyển đổi còn phụ thuộc vào chính sách, hạ tầng, nguồn lực và cách thức triển khai trong thực tế.
Đội nhấn mạnh sự phối hợp giữa nhà trường, sinh viên và doanh nghiệp, trong đó doanh nghiệp có thể tham gia hỗ trợ sinh viên về phương tiện, chi phí mua, sửa chữa và bảo dưỡng.
Từ tranh biện đến những rào cản rất thực tế
Sau vòng đầu, hai đội BK Auto và BBA giành quyền vào chung kết.
Ở vòng tranh biện cuối, đội BK Auto nhận câu hỏi: “Theo bạn, điều gì đang cản trở sinh viên chuyển đổi xe máy xăng sang xe máy điện?”
Đội cho rằng một trong những rào cản đáng chú ý là tâm lý người dùng và hạ tầng sạc.
Từ đó, các thành viên đề xuất phát triển hệ thống sạc an toàn tại khu dân cư, nhà trọ và bố trí các trạm sạc phù hợp trong khuôn viên trường đại học.
Đội BBA lại đối diện với một tình huống rất gần gũi với sinh viên: “Nếu bố mẹ phản đối mua xe điện, bạn sẽ làm gì?”
Thay vì chỉ nói về lợi ích môi trường, đội tập trung vào nhu cầu đi lại thực tế của sinh viên, đồng thời đề cập các chính sách hỗ trợ từ doanh nghiệp nhằm giảm chi phí mua, sửa chữa và bảo dưỡng xe điện.
Cuộc thi được đánh giá không chỉ ở kết quả thắng - thua mà còn ở việc đưa những vấn đề của chuyển đổi xanh ra khỏi những khái niệm chung chung, để sinh viên trực tiếp đặt câu hỏi, tranh luận và tìm kiếm giải pháp từ chính nhu cầu của mình.
Một lựa chọn có thể trở thành một xu hướng
Bà Nguyễn Thị Hồng, Tổng Biên tập Báo Xây dựng nhấn mạnh, thế hệ trẻ không chỉ là người sử dụng công nghệ mà còn có khả năng tạo ra xu hướng.
“Các bạn trẻ hôm nay không chỉ là người sử dụng công nghệ mà còn là người tạo ra xu hướng. Một lựa chọn của các bạn có thể trở thành một xu hướng tiêu dùng và một sáng kiến có thể trở thành giải pháp cho cộng đồng”, bà Hồng nói.
Theo bà, để thay đổi hành vi và lối sống theo hướng xanh cần sự tham gia của thế hệ trẻ - những người có khả năng dẫn dắt xu hướng tiêu dùng và lựa chọn phương tiện trong tương lai.
PGS.TS Phạm Thanh Huyền, Trưởng ban Công tác sinh viên, Đại học Bách khoa Hà Nội thì cho rằng, việc hình thành lối sống xanh cần được bắt đầu ngay từ những ngày đầu sinh viên bước vào môi trường đại học.
Theo đó, những lựa chọn tưởng nhỏ trong cuộc sống như phương tiện đi lại cũng có thể góp phần hình thành thói quen văn minh, thân thiện hơn với môi trường. Đối với tân sinh viên, việc lựa chọn phương tiện phát thải thấp còn gắn với sức khỏe, giảm ô nhiễm và góp phần giảm áp lực giao thông đô thị.
Bên cạnh “Green Voice”, Festival Tân sinh viên Chuyển đổi xanh 2026 còn có ngày hội phương tiện xanh, tạo điều kiện để sinh viên trực tiếp trải nghiệm các dòng xe điện và phương tiện có mức phát thải thấp.
Thay vì chỉ tiếp cận chuyển đổi xanh qua thông tin, sinh viên được trực tiếp trải nghiệm sản phẩm, trao đổi với doanh nghiệp và đưa ra những ý kiến về các giải pháp, sáng kiến cho quá trình chuyển đổi.
Các hoạt động của Festival tiếp tục diễn ra trong ngày 26/9 tại khuôn viên Đại học Bách khoa Hà Nội.
