Sửa đổi Luật Thủ đô: Phải “định vị” đúng vai trò, vị thế đặc biệt của Thủ đô Hà Nội

Đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Thủ đô

Chiều qua (30/10), Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đã tham dự và phát biểu tại hội nghị góp ý sửa đổi Luật Thủ đô, do Thành uỷ Hà Nội tổ chức.

Báo cáo tại hội nghị, Chủ tịch UBND Tp.Hà Nội Chu Ngọc Anh cho biết, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ XVII đã xác định việc “đề xuất Quốc hội sửa đổi, bổ sung Luật Thủ đô, tạo thể chế thuận lợi để xây dựng, phát triển Thủ đô nhanh và bền vững” là nhiệm vụ quan trọng của nhiệm kỳ 2020 - 2025. Do đó, Thành ủy Hà Nội đã chỉ đạo, giao nhiệm vụ cho Ban Cán sự Đảng UBND Thành phố chủ trì tổ chức triển khai nhiệm vụ tổng kết thi hành Luật Thủ đô và đề xuất chính sách xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi).

Theo Chủ tịch UBND Tp.Hà Nội, đến nay, việc hoàn thiện Báo cáo tổng kết và việc rà soát hoàn thiện chính sách đang được lãnh đạo UBND Thành phố tập trung chỉ đạo các Sở, ngành thực hiện, thông qua các hội thảo, tọa đàm lấy ý kiến đóng góp của các cơ quan, bộ, ngành Trung ương và Thành phố, các chuyên gia, nhà khoa học trên các lĩnh vực.

Hà Nội cũng đang tổng kết thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TW ngày 06/01/2012 của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô giai đoạn 2011-2020; nghiên cứu, đề xuất Báo cáo Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết mới về phương hướng nhiệm vụ phát triển Thủ đô giai đoạn 2021-2030, định hướng đến 2045; Triển khai lập Quy hoạch Thành phố, Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 (theo Quyết định số 1259/QĐ-TTg ngày 26/7/2011 của Thủ tướng Chính phủ).

Hiện nay, Hà Nội đang nghiên cứu đề xuất việc sửa đổi toàn diện Luật Thủ đô nhằm giải quyết những hạn chế, bất cập của Luật Thủ đô, tháo gỡ vướng mắc, điểm nghẽn về thể chế, tạo khuôn khổ pháp lý phù hợp giúp Thủ đô phát huy tiềm năng, thế mạnh, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực để phát triển, xứng đáng với vị trí, vai trò Thủ đô của cả nước.

Phải “định vị” đúng vai trò, vị thế đặc biệt của Thủ đô Hà Nội

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhất trí với đề xuất của Hà Nội về việc sửa đổi toàn diện Luật Thủ đô, đồng thời cho biết, Quốc hội Khóa XV đã xây dựng định hướng chiến lược lập pháp cho cả nhiệm kỳ, trong đó đã có nhiệm vụ sửa đổi Luật Thủ đô.

Qua 8 năm thi hành cho thấy, Luật Thủ đô, các văn bản quy định chi tiết đã góp phần giúp Hà Nội đạt được những kết quả quan trọng, góp phần tích cực vào thành tựu chung của đất nước. Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội cũng cho rằng Luật Thủ đô hiện hành đã bộc lộ nhiều bất cập, nhiều quy định khó đi vào cuộc sống. Một số cơ chế, chính sách đặc thù của Luật Thủ đô thì các luật chuyên ngành được ban hành sau đã “vượt” lên, “phủ” lên quy định của Luật Thủ đô.

Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao việc Hà Nội đang tiến hành tổng kết song song việc thi hành Luật Thủ đô, tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TW của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô giai đoạn 2011-2020; triển khai lập Quy hoạch Thành phố, Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050…

Gợi mở một số vấn đề nghiên cứu trong quá trình tổng kết, đề xuất sửa đổi Luật Thủ đô, Chủ tịch Quốc hội cho rằng vấn đề quan trọng nhất là phải “định vị” đúng vai trò, vị thế đặc biệt của Thủ đô Hà Nội là “trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế của cả nước; là nơi đặt trụ sở của các cơ quan Trung ương của Đảng và Nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội, các cơ quan đại diện ngoại giao, tổ chức quốc tế và là nơi diễn ra các hoạt động đối nội, đối ngoại quan trọng nhất của đất nước”. Bên cạnh đó, Hà Nội còn là Kinh đô nghìn năm văn hiến với dấu ấn hết sức đậm nét của lịch sử, của di sản, văn hóa truyền thống. Tỷ lệ đô thị hóa của Hà Nội hiện mới chỉ đạt khoảng 49 - 50% nên dư địa để phát triển nhanh hơn, nguồn lực của Hà Nội, nhất là về tài chính, đất đai, con người cũng rất lớn.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng đề nghị Hà Nội phải rà soát, xác định rõ phạm vi sửa đổi của Luật Thủ đô có tầm nhìn bao quát hơn, rộng hơn so với Luật hiện hành, bảo đảm tương xứng với vị thế, vai trò của Thủ đô Hà Nội trong tiến trình phát triển của đất nước. Đồng thời cũng phải tạo được động lực cho Thủ đô phát triển mạnh mẽ và toàn diện hơn theo phương châm “Hà Nội vì cả nước, cùng cả nước”. 

Theo đó, ngoài các vấn đề liên quan đến cơ chế, chính sách, giải pháp để phát triển toàn diện trong các lĩnh vực kinh tế, tài chính, ngân sách, văn hóa, xã hội, ứng dụng khoa học công nghệ, tổ chức bộ máy, chính quyền đô thị, đội ngũ cán bộ công chức, viên chức… cần tập trung nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù, đột phá mạnh mẽ hơn nữa cho Thủ đô, từ đó giúp Hà Nội huy động và phát huy tối đa các nguồn lực để phát triển nhanh và bền vững hơn, trở thành Thành phố kết nối toàn cầu, động lực phát triển của vùng, của đất nước; nghiên cứu có các quy định về tổ chức bộ máy, nhiệm vụ, quyền hạn có tính đặc thù và phương thức hoạt động, cơ chế vận hành, quản trị Thành phố theo hướng “Xanh - Thông minh - hiện đại”, xây dựng chính quyền số, chính quyền đô thị hiện đại, chuyên nghiệp, tăng cường phân cấp, giao quyền cho địa phương…

Chủ tịch Quốc hội lưu ý, việc sửa đổi Luật Thủ đô cũng phải có tầm nhìn dài hạn theo các mốc thời gian đã được xác định trong Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII và Đại hội Đảng bộ Thành phố Hà Nội Khóa XVII.