Các công ty công nghệ đều phải tính toán
Khi Hoa Kỳ và châu Âu áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Nga, các công ty như McDonald's và Starbucks đóng cửa hoạt động tại nước này, điều này khiến các nền tảng công nghệ phải cân nhắc một bước đi phức tạp hơn.
Không giống như một số biện pháp trừng phạt hoặc đóng cửa doanh nghiệp chủ yếu nhằm mục đích gây tổn hại cho Nga, việc hạn chế quyền truy cập vào các nền tảng công nghệ - dù bằng vũ lực hay lựa chọn - có thể gây ra những hậu quả sâu rộng đối với người dân Nga.
Một người Nga vẫy cờ Facebook ở Quảng trường Đỏ, Moscow. Ảnh: Sasha Mordovets | Getty Images.
Theo Joanna Szostek, một giảng viên truyền thông chính trị tại Đại học Glasgow, cho biết: “Tôi nghĩ các công ty công nghệ khác với các công ty đang kinh doanh ở Nga ở chỗ chúng tôi quan tâm rõ ràng đến việc họ ở lại". Bà ca ngợi các công ty phương Tây trong các ngành công nghiệp khác đã rút hàng hóa và dịch vụ của họ khỏi Nga, nhưng cho biết điều này không áp dụng cho các dịch vụ như mạng xã hội và công cụ tìm kiếm.
Theo nhiều cách, ngành công nghệ đang đối mặt với một phiên bản mới của khó khăn thách thức đã phải đối mặt trong nhiều năm: Làm thế nào để đạt được sự cân bằng giữa việc kết nối các phần khác nhau trên thế giới và rủi ro lan truyền thông tin sai lệch.
Mặc dù một số người ở Ukraine đã kêu gọi các công ty công nghệ tạm ngừng dịch vụ ở Nga để phản đối chiến tranh, các chuyên gia về tự do internet và kiểm duyệt của Nga cho rằng động thái như vậy sẽ phản tác dụng. Theo các chuyên gia, để sự thật chiếm ưu thế bên trong nước Nga, các nền tảng có thể phải chấp nhận rủi ro có tính toán để duy trì dịch vụ của họ ở nước này.
Con dao hai lưỡi
Các nền tảng công nghệ hoạt động ở Nga đang đối mặt với con dao hai lưỡi.
Một mặt, các nền tảng như Facebook của Meta, Instagram, Twitter và YouTube của Google không muốn được sử dụng làm phương tiện tuyên truyền cho Điện Kremlin. Mặt khác, sự vắng mặt của họ có thể tạo ra một khoảng trống thông tin bởi thông tin sai lệch từ chính phủ Nga và các phương tiện truyền thông nhà nước.
Tình hình mà các công ty này đang gặp phải là sự lặp lại của một câu hỏi mà họ đã phải vật lộn để trả lời sau khi quyền lực ngày càng tăng trong vài thập kỷ qua: Liệu lợi ích của thông tin miễn phí và lan truyền nhanh có lớn hơn nguy cơ sử dụng nền tảng của họ không để phổ biến thông tin sai lệch và kích động bạo lực?
Câu hỏi tương tự đã gây trở ngại cho các doanh nghiệp trong các cuộc bầu cử dân chủ, biến động xã hội và đại dịch.
Lần này, cuộc xung đột cũng làm nổi bật tầm quan trọng của mạng xã hội và truy cập internet khi đối mặt với một chế độ đàn áp. Không giống như ở Trung Quốc, nơi các công ty truyền thông xã hội phương Tây phần lớn hoạt động bên ngoài "bức tường lửa vĩ đại" của Trung Quốc, các nền tảng như Facebook và Instagram có sự hiện diện ở Nga.
Bởi vì những nền tảng đó đã đóng vai trò như một phương tiện để người Nga tiếp cận thông tin.
Theo Mykhailo Fedorov, Bộ trưởng Bộ chuyển đổi kỹ thuật số Ukraine, đã nhiều lần thúc giục các nền tảng công nghệ chấm dứt hoạt động của họ ở Nga. Ông đã yêu cầu các giám đốc điều hành hàng đầu tại Amazon, Google, Microsoft và các công ty khác tạm dừng dịch vụ của họ ở Nga để cắt đứt Nga khỏi các dịch vụ kỹ thuật số hiện đại lớn.
"Người Ukraine cũng đã đề nghị rằng chúng tôi chặn quyền truy cập vào Facebook và Instagram ở Nga", Nick Clegg, chủ tịch phụ trách các vấn đề toàn cầu của Meta cho biết trên Twitter vào tháng Hai. "Tuy nhiên, người dân ở Nga đang sử dụng Facebook và Instagram để phản đối và tổ chức phản đối chiến tranh, cũng như một nguồn thông tin độc lập", ông này nói.
Sau hậu quả của chiến sự, hai nhà cung cấp dịch vụ Internet của Mỹ, Lumen và Cogent, đã cắt dịch vụ đến Nga, với lý do lo ngại về an ninh và các lệnh trừng phạt. Amazon Web Services đã công bố lệnh cấm đối với các đăng ký mới của Nga, trong khi Apple và Google thông báo ngừng bán hàng tại quốc gia này.
Ông Adrian Shahbaz, giám đốc công nghệ và dân chủ của nhóm vận động phi đảng phái Freedom House tuyên bố rằng các nền tảng công nghệ nên xử lý sự cân bằng "trên cơ sở từng trường hợp thông qua tham khảo ý kiến của các chuyên gia từ xã hội dân sự."
Lê Na (Theo CNBC)
