Tham vấn về mạng lưới không gian văn hóa sáng tạo Hà Nội

Hội thảo được tổ chức nhằm mục đích giới thiệu tầm nhìn Mạng lưới không gian sáng tạo tại Hà Nội, từ kết quả rà soát của Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội do doanh nghiệp xã hội Hanoi Grapevine thực hiện là cơ sở để đánh giá, phân loại các Không gian văn hoá sáng tạo trên địa bàn Hà Nội, các không gian hoạt động đa dạng ở nhiều lĩnh vực như thiết kế, nghệ thuật thị giác, kiến trúc, âm nhạc, trình diễn, thủ công mỹ nghệ, xuất bản, nhiếp ảnh, điện ảnh...; do các doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, tổ chức nước ngoài, các cá nhân, nhóm sáng tạo điều phối, tổ chức hoạt động; các không gian cũng phong phú về loại hình: là các bảo tàng, thư viện, không gian nghệ thuật, phòng trưng bày, trung tâm văn hoá, trung tâm giáo dục, quán café, không gian làm việc chung…

Hội thảo tham vấn các chuyên gia, các tổ chức quốc tế, đại diện không gian, người thực hành sáng tạo về Tiêu chí đánh giá Không gian văn hóa sáng tạo và sự phối hợp, hỗ trợ của các bên liên quan trong hoạt động của các Không gian sáng tạo, từ đó kêu gọi của các đơn vị, tổ chức và tư nhân tham gia hình thành Mạng lưới không gian sáng tạo Hà Nội, kết nối các hoạt động Mạng lưới không gian sáng tạo Hà Nội với Mạng lưới không gian sáng tạo các Thành phố sáng tạo của UNESCO trên toàn thế giới, góp phần thúc đẩy hoạt động sáng tạo, phát triển các ngành Công nghiệp văn hóa Thủ đô.

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Đỗ Đình Hồng - Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cho biết: "Hà Nội, một thành phố giàu lịch sử và văn hóa, đã tiến bước trên con đường có tầm nhìn xa rộng để nuôi dưỡng các ngành công nghiệp văn hóa và tiềm năng sáng tạo của mình. Các hoạt động thực chất của Hà Nội trong 2 năm qua kể từ khi gia nhập mạng lưới Thành phố Sáng tạo của UNESCO là minh chứng rõ ràng cho sự tận tâm, cống hiến của thành phố trong việc khai phá sự sáng tạo như một động lực cho sự tiến bộ xã hội, kinh tế và văn hóa. Đây thực sự là một bước tiến đáng khen ngợi hướng tới việc xây dựng một tương lai đô thị bền vững và thịnh vượng hơn". 

Theo ông Đỗ Đình Hồng, các không gian sáng tạo và văn hóa đóng vai trò là trung tâm của sự khéo léo và thể nghiệm, thúc đẩy kết nối giữa các nghệ sĩ, nhà sáng tạo và tới cộng đồng rộng lớn hơn. Những không gian này không chỉ làm phong phú thêm bức tranh văn hóa của Hà Nội mà còn tạo cơ hội việc làm, tạo sức sống cho thành phố và xúc tác cho sự phát triển của các ngành công nghiệp sáng tạo. Tầm quan trọng của chúng vượt ra ngoài các địa điểm vật lý đơn thuần; Họ thay đổi nhận thức về các hoạt động sáng tạo và nhấn mạnh vai trò thiết yếu của ngành công nghiệp sáng tạo trong sự phát triển toàn diện của thành phố.

"Sở Văn hóa và Thể thao xây dựng Bộ Tiêu chí với mong muốn giữ gìn, phát triển không gian sáng tạo để người dân Thủ đô và du khách hưởng thụ các giá trị văn hoá. Theo bộ tiêu chí, khi tham gia Mạng lưới không gian sáng tạo Hà Nội, các thành viên sẽ được cấp chứng nhận thành viên, được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế theo quy định; hỗ trợ kết nối công tác tuyên truyền, quảng bá các hoạt động của không gian trên hệ thống trang chính thức thành phố sáng tạo Hà Nội" - Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội nói thêm. 

Tại Hội thảo, đại diện một số doanh nghiệp không gian sáng tạo như “Mạng lưới vì một Hà Nội đáng sống”, “Complex 01”, “Tired City”, “VIC”… bày tỏ mong muốn khi thành lập bộ tiêu chí để tham gia mạng lưới không gian văn hoá sáng tạo của TP sẽ tạo thuận lợi, có định hướng về phát triển sáng tạo văn hoá, mang lại lợi ích cho DN khi kinh doanh.

Góp ý tại Hội thảo, Giám đốc Truyền thông và Đối ngoại Giàn nhạc giao hưởng Mặt trời Vũ Cao Cường chia sẻ: "Giàn nhạc Giao hưởng Mặt trời thành lập từ năm 2017 và hoạt động đến năm 2019 phải tạm dừng do dịch Covid-19. Đến năm 2023, Giàn nhạc mới hoạt động thường xuyên. Do vậy, việc đưa ra các số liệu không gian sáng tạo văn hoá phải có từ 3 – 5 năm hoạt động là khó đáp ứng. Bên cạnh đó, đại diện một số không gian sáng tạo như Bảo tàng Hồn Đất Việt, Heritage Space… mong muốn bộ tiêu chí có thêm các nội dung về việc cơ quan Nhà nước hỗ trợ thêm về việc kết nối giữa các không gian sáng tạo văn hoá với nhau theo thế mạnh từng đơn vị; có sự hỗ trợ, hướng dẫn về pháp lý". 

Mặt khác, Tiến sĩ Nguyễn Thu Hà – Giám đốc Trung tâm Phát triển CNVH và nghệ thuật đương đại (VICAS) góp ý, bộ tiêu chí còn đang theo hướng hành chính hoá. Cụ thể, theo bộ tiêu chí, để tham gia mạng lưới của TP, các không gian sáng tạo cần phải đảm bảo PCCC, kê khai thuế, có tư cách pháp nhân…

“Với tiêu chí như vậy, trong 124 không gian văn hoá sáng tạo có bao nhiêu nơi đủ điều kiện? Theo tôi mạng lưới không gian văn hoá sáng tạo cần giảm thiểu thủ tục hành chính, hoạt động trên tinh thần tự nguyện” - Tiến sĩ Nguyễn Thu Hà cho hay.

Năm 2019, Hà Nội chính thức gia nhập Mạng lưới các thành phố Sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực thiết kế. Tính đến nay, với 295 thành phố từ 90 quốc gia trong thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO cùng nhau hướng tới một sứ mệnh chung, tăng cường hợp tác quốc tế, đặt sự sáng tạo trong nền kinh tế sáng tạo làm cốt lõi trong việc phát triển đô thị. Đây là một công cụ và một cam kết quan trọng giúp hiện thực hóa mục tiêu phát triển Công nghiệp văn hóa của thành phố Hà Nội.

Hà Nội là nơi tập trung nguồn lực sáng tạo và là nơi có số lượng không gian văn hoá sáng tạo nhiều nhất cả nước. Các không gian văn hóa sáng tạo có khả năng kết nối cộng đồng sáng tạo, lan truyền cảm hứng sáng tạo, tạo bản sắc và sức hấp dẫn cho các đô thị trên nền tảng các giá trị truyền thống, bồi dưỡng đời sống tinh thần của cộng đồng, mang lại việc làm và hỗ trợ các ngành nghề sáng tạo phát triển, giúp cho Thành phố đạt được mục tiêu phát triển cân bằng và bền vững.