Điện Biên có đường biên giới dài 455 km với Lào và Trung Quốc; trong đó, đường biên giới với Lào dài 414 km, đời sống người dân khu vực biên giới còn nhiều khó khăn. Thế nhưng ở những vùng đất ấy, tinh thần đoàn kết và gắn bó giữa quân dân hai bên biên giới được khắc họa rõ nét qua những chương trình kết nghĩa, giao lưu và các hoạt động hỗ trợ lẫn nhau giữa các thôn bản giáp biên.
Với việc triển khai hiệu quả phong trào “Kết nghĩa cụm dân cư hai bên biên giới” Việt Nam - Lào trong suốt hơn 10 năm qua, Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên đã phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền và lực lượng bảo vệ biên giới của nước bạn trong bảo vệ đường biên, cột mốc cũng như tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho nhân dân khu vực biên giới hai nước về bảo vệ biên giới, phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo, góp phần xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, ổn định, hợp tác cùng phát triển. Qua đó, góp phần tăng cường tình đoàn kết quân dân và thắt chặt hơn nữa mối đoàn kết hữu nghị hợp tác đặc biệt giữa 2 Đảng, 2 Nhà nước Việt Nam - Lào, Lào - Việt Nam.
Người dân Cụm bản Na Son chia sẻ, sau khi kết nghĩa, 2 cặp bản thường xuyên giúp đỡ nhau trong phát triển kinh tế - xã hội. Hai bên đã trao tặng cây giống, con giống, hỗ trợ nhau kỹ thuật nuôi trồng.
Đặc biệt, dưới sự hỗ trợ của lực lượng Bộ đội Biên phòng, hai bên tích cực tổ chức hoạt động tuyên truyền nhân dân chấp hành tốt an ninh trật tự thôn bản; tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ đường biên, cột mốc; thường xuyên thăm hỏi, tổ chức giao ban để thông báo tình hình; hỗ trợ nhau lúc hoạn nạn… Nhờ vậy, cuộc sống của người dân hai bản hai bên biên giới ngày càng tốt hơn từ ngày kết nghĩa.
Cụm bản Na Son (huyện Phôn Thoong, tỉnh Luông Pha Băng, nước CHDCND Lào) kết nghĩa với xã Mường Nhà (tỉnh Điện Biên). Cách cửa khẩu Huổi Puốc khoảng 10km, bản Na Son trước đây còn nhiều khó khăn, thiếu thốn về hạ tầng, đời sống nhân dân vất vả. Từ khi được Đồn Biên phòng Cửa khẩu Huổi Puốc thường xuyên giúp đỡ, diện mạo bản từng bước đổi thay. Cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã hỗ trợ cây, con giống, hướng dẫn kỹ thuật trồng lúa nương, lúa nước, đồng hành cùng người dân trong từng vụ mùa, từng công trình nhỏ.
Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Huổi Puốc cho biết, mô hình kết nghĩa bản - bản được triển khai đã góp phần nâng cao nhận thức của nhân dân hai bên biên giới về các hiệp định, hiệp nghị, quy định pháp luật của hai Nhà nước. Qua đó, nâng cao ý thức quốc gia, quốc giới trách nhiệm của mỗi người dân đối với chủ quyền an ninh biên giới, tự giác chấp hành nghiêm chỉnh quy chế kết nghĩa đã được cam kết, quy chế biên giới quốc gia giữa Việt Nam và Lào.
Trên cơ sở đó tích cực tham gia các hoạt động xây dựng và bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới của mỗi bên. Mô hình được tổ chức đã góp phần tăng cường quan hệ, trao đổi thông tin, khơi dậy truyền thống đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Lào. Từ đó, người dân kịp thời chia sẻ, giúp đỡ nhau trong những khó khăn, hoạn nạn, xây dựng khối đoàn kết tình cảm anh em ngày càng gắn bó, củng cố và phát triển…
Đến nay, trên tuyến biên giới Việt - Lào thuộc địa bàn tỉnh Điện Biên đã hình thành 8 cặp bản kết nghĩa, trở thành những điểm sáng trong xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị. Hưởng ứng phong trào toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia, nhiều tập thể, hộ gia đình và cá nhân trên địa bàn đã chủ động đăng ký tham gia các mô hình tự quản, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội. Cùng với nhiệm vụ bảo vệ biên giới, các đơn vị Bộ đội Biên phòng Điện Biên còn phối hợp tổ chức nhiều hoạt động an sinh như: Khám chữa bệnh, cấp phát thuốc miễn phí, hỗ trợ vật chất, trang thiết bị y tế, giáo dục, phòng chống dịch… giúp nhân dân hai bên biên giới nâng cao đời sống, củng cố niềm tin và gắn bó bền chặt hơn.
Từ những việc làm cụ thể, thiết thực, phong trào “Kết nghĩa cụm dân cư hai bên biên giới” ngày càng lan tỏa sâu rộng, góp phần củng cố tình đoàn kết, gắn bó keo sơn giữa hai dân tộc Việt Nam - Lào. Trên dải biên cương Điện Biên hôm nay, tình hữu nghị ấy được vun đắp từng ngày bằng trách nhiệm, tấm lòng son sắt của những con người nơi phên giậu Tổ quốc, tạo nên nền tảng vững chắc cho một vùng biên giới hòa bình, ổn định và phát triển.
Ngày 26-5, tại bản Pa Thơm, xã Pa Thơm, huyện Điện Biên (tỉnh Điện Biên) đã diễn ra Lễ kết nghĩa giữa các Đồn Biên phòng: Cửa khẩu quốc tế Tây Trang, Thanh Luông, Pa Thơm (Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên) với Đại đội Biên phòng 119 (Bộ CHQS tỉnh Phongsaly) (Lào).
Hai bên ký kết thực hiện quy chế kết nghĩa gồm các nội dung: Thường xuyên trao đổi thông tin, tình hình về công tác quản lý, bảo vệ đường biên, mốc giới, tình hình khu vực biên giới; những thông tin liên quan đến các đối tượng vượt biên, xuất, nhập cảnh trái phép, di dịch cư tự do và các hoạt động tội phạm khác qua biên giới.
Hai bên tăng cường giao lưu, trao đổi nghiệp vụ về công tác biên phòng, hợp tác đấu tranh phòng, chống các loại tội phạm: Hoạt động lợi dụng dân tộc, tôn giáo chia rẽ đoàn kết Việt Nam - Lào; mua bán, vận chuyển, tàng trữ trái phép chất ma túy, vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ...
Hai bên tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ nhau về tinh thần và vật chất trong quản lý, bảo vệ đường biên, mốc quốc giới. Tăng cường giao lưu, thăm hỏi nhân dịp các ngày lễ, tết truyền thống, những ngày kỷ niệm trọng đại của hai dân tộc, ngày thành lập lực lượng hai bên. Tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao...