Cây phượng đổ trong sân trường. Ảnh: T.N.
Thành phố yêu cầu rà soát
Phó chủ tịch TP. HCM cho biết đã chỉ đạo ngành chức năng rà soát kỹ cây xanh, không chặt bừa bãi. Hiện, Sở Giáo dục và Đào tạo đã phối hợp với Sở Xây dựng để kiểm tra, rà soát cây xanh toàn thành phố, trước hết làm ở quận 1 và quận 3.
Ông Đức khẳng định điều quan trọng là phải làm thực chất, để xem cây nào không đáng tồn tại thì hủy, cây nào củng cố được thì phải giữ. Việc này dựa trên khảo sát của cơ quan chuyên môn để thực hiện cho hợp lý.
"Vấn đề chặt cây nào, giữ cây nào phải để chuyên gia, người có chuyên môn khảo sát. Cái gì cũng phải hợp lý, khoa học mới làm. Thành phố đang thiếu cây xanh, mảng xanh rất quan trọng", ông Dương Anh Đức (Phó chủ tịch UBND TP.HCM) nhấn mạnh.
Cây phượng trồng lâu năm không an toàn
Theo GS-TS Lê Huy Bá, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ và quản lý môi trường (ĐH Công nghiệp TP.HCM) phân tích, cây phượng là một loài cây có hoa rất đẹp và luôn gắn liền với tuổi học trò.
Bởi thế, nhiều trường học đã trồng cây này để mang lại ký ức đẹp cho tuổi học sinh và vừa tạo cảnh quan, che bóng mát trong sân trường. Tuy nhiên, cây phượng phù hợp với sân trường ở nông thôn hơn, nơi có nền đất tự nhiên cho bộ rễ phát triển, không bị bê tông hóa trên mặt rễ cây.
Còn các trường ở đô thị, việc đổ bê tông kiên cố sát tận vào gốc đối với cây phượngy sẽ làm cho rễ cây dưới đất không hô hấp được dẫn đến bị chết mục cây và có thể tự đổ bất cứ khi nào.
Đồng quan điểm này, ông Phạm Hồng Lượng, Giám đốc Vườn quốc gia Cát Tiên, cho rằng cây phượng rất giòn, dễ gãy cành. Khi trồng mà đánh cây lớn, cắt gọt rễ và đào hố nhỏ xung quanh toàn xi măng, bê tông thì bộ rễ khó ăn sâu, bám chắc nên dễ ngã đổ.
Nói về việc trồng cây phượng trong đô thị, ông Lượng nhận định tốt nhất không trồng giữa chỗ đông người. "Theo tôi, không nên trồng giữa sân trường. Có thể trồng các cây khác khả dĩ hơn như cây bàng, cây sấu...", chuyên gia kiến nghị.
Đối với các cây phượng lâu năm, ông Lượng cho rằng cây quá già phải có kế hoạch trồng thay thế, cây còn khoẻ thì phải cắt tỉa cành để đỡ nặng tán, dễ đổ gãy.
Theo ông, kỹ thuật trồng và vị trí trồng rất quan trọng. Khi cây già, dễ đổ gãy phải cắt, tỉa kịp thời. Cụ thể, vị trí trồng mà giữa sân hoặc nơi đông người thì không an toàn, đặc biệt với cây già.
Nếu trồng ở đô thị ven đường và trường học thì phải chọn cây khống chế chiều cao, cắt tỉa hàng năm, kiểm tra cây già... Ông lấy ví dụ tại Nhật Bản, Hàn Quốc, họ chỉ chọn cây thấp, có chiều cao khoảng dưới 10 m để trồng ven đường.
Về giải pháp cho cây lâu năm hiện tại, đơn cử như Hải Phòng được mệnh danh là thành phố hoa phượng đỏ. Để đảm bảo an toàn khi có nhiều cây cổ thụ cong nghiêng, họ dùng cọc sắt để nâng đỡ cây, hạn chế nguy cơ gãy đổ.
Tuy nhiên, điều quan trọng vẫn là rà soát kỹ những cây già cỗi để thay thế, đảm bảo an toàn cho người dân.
Việc quản lý cây xanh hiện nay đang căn cứ trên Nghị định của Chính phủ về quản lý cây xanh đô thị và Thông tư của Bộ Xây dựng hướng dẫn quản lý cây xanh đô thị. Dựa trên 2 quy định này, năm 2013, TP.HCM đã có quyết định về danh mục cây cấm trồng và hạn chế trồng trên đường phố ở địa bàn này.
