Tối 21/11, Bảo tàng Mỹ thuật TP Hồ Chí Minh đã khai mạc trưng bày chuyên đề Trở về, giới thiệu 42 tác phẩm mỹ thuật quý hiếm do ông bà Lê Tất Luyện - Thụy Khuê hiến tặng trong năm 2025.
Bộ sưu tập lần này không chỉ có giá trị nghệ thuật đặc biệt, mà còn hàm chứa hành trình dài của ký ức văn hóa Việt. Nhiều tác phẩm được lưu giữ tại Pháp trong nhiều thập niên trước khi trở về với công chúng trong nước. Trở về vì thế không chỉ là hoạt động trưng bày, mà còn là cuộc hội ngộ giữa di sản nghệ thuật và những tấm lòng bền bỉ gìn giữ giá trị Việt trong không gian văn hóa quốc tế.
Trong cùng không gian trưng bày, 42 tác phẩm mở ra một trường đối thoại đa tầng giữa các khuynh hướng mỹ thuật Việt Nam thế kỷ XX.
Tinh hoa mỹ thuật Đông Dương, với các họa sĩ tiêu biểu như Lê Phổ (Hải quỳ), Vũ Cao Đàm (Rạng đông xanh, Phụ nữ Bắc vấn tóc trần), Thái Tuấn (Cô Tấm), Bùi Xuân Phái (Biển, Tuồng đời), Tạ Tỵ (Xóm chài), Trần Phúc Duyên (Chùa Thầy), Phạm Tăng (Thiên thai), Phạm Đình Tín (Người mẹ Ê đê, Thiếu nữ Ê đê)…
Mỹ thuật Gia Định phản ánh bước chuyển mình mạnh mẽ hơn về tư duy sáng tạo và giao thoa quốc tế, với các tác phẩm của Đỗ Quang Em (Bát máu), Nguyễn Trung (Một tòa thiên nhiên), Trịnh Cung (Bên bờ Địa Trung Hải, Chải tóc), Đinh Cường (Trong lòng biển cả), Bửu Chỉ (Quan tài Nguyễn Tuân - Sự tàn phá của thời gian), Võ Đình (Cánh chim lạc xứ, Tan tác, Vực thẳm vũ trụ).
Bên cạnh đó là không gian trưng bày các tác phẩm của họa sĩ Lê Bá Đảng, chuỗi tác phẩm và tư liệu gồm: Lửa một góc trời, Phòng vắng đêm mưa, Nô lệ quật khởi, Đêm hỏa châu, Tết đen…
Triển lãm là cơ hội để công chúng nhìn nhận toàn diện bức tranh mỹ thuật Việt Nam thế kỷ XX - giai đoạn nhiều khuynh hướng sáng tác giao thoa, bổ sung cho nhau, tạo nên bức tranh đa chiều và phong phú.
Từng tác phẩm vừa là giá trị nghệ thuật độc lập, vừa kết hợp hài hòa với nhau, tạo nên bức tranh tổng thể về lịch sử, sự chuyển mình và đa dạng mỹ thuật Việt Nam, từ truyền thống Đông Dương đến hiện đại hóa Gia Định và nghệ thuật biểu tượng phản kháng của Lê Bá Đảng.
Trưng bày chuyên đề Trở về tại Tầng 2 - Tòa nhà 2, Bảo tàng Mỹ thuật TP Hồ Chí Minh, từ nay đến hết ngày 4/1/2026.
