Trung Quốc vừa ghi dấu ấn mới trong lĩnh vực năng lượng mặt trời khi đạt kỷ lục lắp đặt 93 gigawatt (GW) tấm pin mặt trời chỉ trong tháng 5 vừa qua.
Thông tin này được Cục Năng lượng Quốc gia công bố chính thức vào thứ Hai. Tổng công suất lắp đặt trong một tháng này vượt xa con số hàng năm của bất kỳ quốc gia nào khác tính đến thời điểm hiện tại trong năm 2024, theo ghi nhận từ các phương tiện truyền thông.
So với cùng kỳ năm ngoái, con số tháng 5 tăng gấp hơn bốn lần và vượt qua mức kỷ lục trước đó là 71 GW được thiết lập vào tháng 12 năm 2023.
Sự bứt phá ấn tượng này xuất phát từ nỗ lực của các nhà phát triển năng lượng mặt trời, khi họ gấp rút hoàn thành các dự án trước thời điểm các quy định mới có hiệu lực.
Những thay đổi chính sách này được cho là sẽ tác động lớn đến ngành năng lượng tái tạo, làm giảm lợi nhuận và gây khó khăn trong việc kết nối với lưới điện quốc gia.
Tiếp nối đà tăng trưởng mạnh mẽ từ tháng 4, đợt bùng nổ trong tháng 5 đã nâng tổng công suất năng lượng mặt trời mới của Trung Quốc trong 5 tháng đầu năm 2025 lên 198 GW. Tính trung bình, mỗi ngày nước này lắp đặt hơn 1 GW, một con số cho thấy tốc độ phát triển chóng mặt.
Thông thường, tháng 12 là thời điểm cao điểm cho các dự án năng lượng mặt trời tại Trung Quốc. Tuy nhiên, trong năm nay, các nhà phát triển đã đẩy nhanh tiến độ để ứng phó với những thay đổi chính sách sắp tới.
Từ ngày 1 tháng 5, các quy định mới khiến việc kết nối hệ thống năng lượng mặt trời trên mái nhà với lưới điện quốc gia trở nên phức tạp hơn.
Đến ngày 1 tháng 6, chính phủ Trung Quốc cũng ngừng áp dụng các chính sách bảo đảm giá vốn từng hỗ trợ lợi nhuận cho các dự án năng lượng mặt trời.
Các chuyên gia nhận định rằng sau giai đoạn tăng trưởng nóng, hoạt động lắp đặt có thể sẽ chậm lại trong những tháng hè. Điều này sẽ tạo thêm áp lực cho các nhà sản xuất năng lượng mặt trời tại Trung Quốc, vốn đã phải đối mặt với tình trạng dư thừa công suất và giá cả giảm mạnh trong hơn một năm qua.
Thách thức từ thị trường và thương mại quốc tế
Tất cả các công ty năng lượng mặt trời hàng đầu của Trung Quốc đều báo cáo lỗ trong quý đầu tiên của năm 2025. Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự sụt giảm giá cả và những căng thẳng thương mại toàn cầu ngày càng gia tăng, đặc biệt sau khi Tổng thống Donald Trump trở lại nắm quyền tại Mỹ.
Hồi tháng 4, chính phủ Mỹ dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Donald Trump đã áp dụng các mức thuế quan mới lên hàng hóa nhập khẩu từ hơn 90 quốc gia, trong đó có Trung Quốc.
Phản ứng nhanh chóng, Trung Quốc cũng ban hành các biện pháp thuế quan đáp trả đối với hàng hóa Mỹ. Tình hình leo thang khi Mỹ nâng thuế lên 145% đối với hàng hóa Trung Quốc, buộc Trung Quốc áp mức thuế 125% lên hàng xuất khẩu của Mỹ.
Đến ngày 12 tháng 5, hai bên đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạm thời trong các cuộc đàm phán tại Geneva. Thỏa thuận này tạm dừng việc tăng thuế trong 90 ngày và thiết lập mức thuế cơ bản 10%.
Tuy nhiên, căng thẳng sớm tái bùng phát trong tháng này khi cả hai nước cáo buộc lẫn nhau vi phạm các điều khoản đã cam kết.
Lời cảnh báo từ ngành công nghiệp
Trong bối cảnh đó, Hiệp hội Công nghiệp Quang điện Trung Quốc đã đưa ra cảnh báo mạnh mẽ, kêu gọi các doanh nghiệp trong ngành nhanh chóng hợp nhất để đối phó với những khó khăn hiện tại.
Hiệp hội nhấn mạnh rằng nếu tình trạng mở rộng thiếu kiểm soát và cạnh tranh giá cả không ngừng tiếp diễn, ngành năng lượng mặt trời có nguy cơ rơi vào tình thế bất lợi, gây thiệt hại lớn cho tất cả các bên liên quan.
