Vi nhựa xuất hiện khắp mọi nơi, từ thực phẩm, nước uống đến không khí, khiến con người vô tình hấp thụ chúng mỗi ngày. Nghiên cứu gần đây của Đại học New Mexico cho thấy lượng vi nhựa trong gan và não người đã tăng đáng kể từ năm 2016 đến 2024. Các hạt nhựa siêu nhỏ, có kích thước dưới 0,2 micromet, có thể vượt qua hàng rào máu não. Tác động lâu dài của chúng vẫn chưa được xác định rõ.
Các chuyên gia cho biết vi nhựa có kích thước từ 1 nanomet đến 5 milimet, trong đó loại lớn nhất có kích thước bằng cục tẩy bút chì. Ảnh: GI
Bài liên quan
Sử dụng bọt biển để giải quyết ô nhiễm vi nhựa trong nguồn nước
Nghiên cứu: Nhiều nước Đông Nam Á dẫn đầu về mức hấp thụ vi nhựa trên toàn cầu
Nghiên cứu: Cá voi xanh ăn 10 triệu mảnh vi nhựa mỗi ngày
Một trong những nguồn vi nhựa lớn nhất là nước đóng chai. Uống nước từ chai nhựa có thể khiến cơ thể hấp thụ nhiều hơn 20 lần số hạt vi nhựa so với uống nước máy. Ngay cả nước trong chai thủy tinh cũng có thể chứa nhựa do quá trình đóng chai. Túi trà nhựa cũng là rủi ro tiềm ẩn, khi ngâm trong nước nóng, chúng có thể giải phóng một lượng lớn vi nhựa vào nước trà.
Hộp nhựa đựng thực phẩm cũng góp phần làm tăng phơi nhiễm vi nhựa. Hâm nóng đồ ăn trong hộp nhựa, đặc biệt là trong lò vi sóng, có thể làm giải phóng nhiều hạt nhựa siêu nhỏ.
Ngay cả khi bảo quản thực phẩm trong hộp nhựa ở nhiệt độ phòng hoặc tủ lạnh, vi nhựa vẫn có thể thẩm thấu vào thức ăn. Thay vào đó, nên sử dụng hộp thủy tinh hoặc thép không gỉ để hạn chế rủi ro.
BPA - một hợp chất từ nhựa - cũng được tìm thấy trong thực phẩm đóng hộp. Nghiên cứu cho thấy những người ăn súp đóng hộp liên tục trong 5 ngày có mức BPA trong nước tiểu tăng lên đáng kể. Bên cạnh đó, thực phẩm chế biến kỹ cũng chứa nhiều vi nhựa hơn thực phẩm chế biến tối thiểu.
Dù vi nhựa có mặt ở khắp nơi, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng cơ thể có khả năng đào thải chúng qua mồ hôi, nước tiểu và phân.
Các thí nghiệm trên động vật cho thấy vi nhựa có thể gây viêm nhiễm, rối loạn miễn dịch và thậm chí ảnh hưởng đến sự phát triển của cơ quan. Để hiểu rõ hơn về tác động của vi nhựa với con người, cần có thêm nhiều nghiên cứu quy mô lớn.
Ngoài ra, một nghiên cứu khác còn phát hiện rằng những người mắc chứng mất trí có nồng độ vi nhựa trong não cao hơn. Dù chưa thể xác định liệu vi nhựa có gây ra bệnh mất trí hay không, các nhà khoa học cho rằng bệnh này có thể làm suy yếu hàng rào máu não, khiến vi nhựa dễ xâm nhập hơn.
Nói tóm lại, để giảm thiểu vi nhựa trong cơ thể, mỗi người có thể bắt đầu từ những thay đổi nhỏ như uống nước máy thay vì nước đóng chai, dùng trà lá thay vì túi trà nhựa, và hạn chế sử dụng hộp nhựa khi bảo quản hoặc hâm nóng thực phẩm, cũng như hạn chế sử dụng thực phẩm đóng gói.
Ngọc Ánh (theo DPA, SCMP)
