Vì sao Mỹ nới lỏng trừng phạt một số kho dự trữ dầu của Iran?

(CLO) Chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang buộc phải nới lỏng một phần lệnh trừng phạt đối với dầu của Iran nhằm hạ nhiệt giá năng lượng.

Sau khoảng ba tuần xung đột, các biện pháp quen thuộc của Mỹ gần như đã dùng hết nhưng không đủ hiệu quả. Giá dầu và khí đốt tiếp tục tăng mạnh, một phần do giao thông qua eo biển Hormuz gần như tê liệt. Các quan chức nội bộ cho rằng tình trạng này có thể kéo dài nhiều tháng nếu chiến sự leo thang.

Trước đó, Mỹ đã tung hàng trăm triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược, nới lỏng một số hạn chế với dầu Nga và thúc đẩy sản xuất trong nước. Dù vậy, giá dầu Brent vẫn lên tới khoảng 112 USD/thùng, còn giá xăng tại Mỹ tăng gần 4 USD/gallon.

Trong bối cảnh đó, Nhà Trắng quyết định tạm thời cho phép bán khoảng 140 triệu thùng dầu của Iran đang nằm sẵn trên biển. Động thái này giúp các đồng minh của Mỹ có thêm nguồn cung ngay lập tức Một quan chức thừa nhận rằng Iran “đằng nào cũng bán”, nên tốt hơn là để các nước thân Mỹ mua nhằm ổn định thị trường.

Hình minh họa: Bức ảnh này được chụp vào ngày 31 tháng 10 năm 2022, cho thấy một tàu chở dầu bị lực lượng hải quân Iran bắt giữ tại cảng Bandar Abbas ở miền nam Iran. (IRNA / AFP)
Ảnh minh họa: IRNA

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết đây là cách “tận dụng dầu Iran để giữ giá thấp” trong khi Mỹ vẫn duy trì sức ép với Iran. Đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc Mike Waltz cũng nhấn mạnh việc nới lỏng chỉ mang tính tạm thời để ngăn chặn việc năng lượng bị đẩy giá.

Dù vậy, quyết định này đặt Mỹ vào thế khó xử. Trong khi Mỹ đang đối đầu quân sự với Iran, việc cho phép bán dầu lại gián tiếp mang lại nguồn thu cho Iran. Nó cũng mâu thuẫn với lập trường trước đây của ông Trump khi từng chỉ trích các chính sách mềm mỏng với Iran.

Về hiệu quả, giới chuyên gia cho rằng tác động chỉ mang tính ngắn hạn. Lượng 140 triệu thùng dầu chỉ tương đương khoảng 1,5 ngày tiêu thụ toàn cầu. Khi nguồn này cạn, thị trường có thể lại đối mặt thiếu hụt.

Trong khi đó, các phương án khác không dễ triển khai. Mỹ chưa có kế hoạch hạn chế xuất khẩu dầu, cũng không muốn can thiệp trực tiếp vào thị trường vì lo gây rối loạn lớn hơn.

Nếu không thể sớm khơi thông eo biển Hormuz, Mỹ và các đồng minh có thể phải chuẩn bị cho một giai đoạn giá năng lượng cao kéo dài.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: