Ngày 23/6 tại Hà Nội, Cục Khí tượng Thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tại Việt Nam tổ chức Hội nghị “Dự báo, cảnh báo sớm tình hình khí tượng thủy văn năm 2026”. Sự kiện nhằm cập nhật các nhận định mới nhất về xu thế thời tiết, khí hậu, thiên tai trong năm 2026, qua đó hỗ trợ các bộ, ngành, địa phương chủ động xây dựng kịch bản ứng phó, giảm thiểu rủi ro thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng cực đoan, khó lường.
Theo các đánh giá mới nhất, hệ thống khí hậu toàn cầu tiếp tục ghi nhận nhiều dấu hiệu bất thường, với nhiệt độ trung bình duy trì ở mức cao kỷ lục trong nhiều năm liên tiếp. Điều này kéo theo những biến động lớn về chế độ mưa, nguồn nước, đồng thời làm gia tăng tần suất và cường độ các hiện tượng thời tiết cực đoan. Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu, với nguy cơ ngày càng gia tăng từ nắng nóng, hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, mưa lớn cực đoan, lũ lụt và sạt lở đất.
Đáng chú ý, các dự báo hiện nay cho thấy nửa cuối năm 2026 và đầu năm 2027 có khả năng chịu tác động rõ nét của hiện tượng El Nino. Nhiều mô hình khí hậu quốc tế và cơ quan khí tượng thủy văn Việt Nam nhận định El Nino có thể phát triển với cường độ mạnh, tương đương sự kiện 2015-2016 là một trong những đợt El Nino mạnh nhất từng được ghi nhận. Nếu kịch bản này xảy ra, nguy cơ nắng nóng kéo dài, thiếu mưa, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn sẽ gia tăng ở nhiều khu vực, đặc biệt tại Trung Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp, tài nguyên nước, năng lượng, môi trường và đời sống dân sinh.
Tại hội nghị, các chuyên gia tập trung thảo luận về xu thế khí tượng thủy văn năm 2026, đánh giá những rủi ro có thể phát sinh dưới tác động của El Nino và biến đổi khí hậu, đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm, quản lý rủi ro thiên tai và tăng cường khả năng chống chịu của cộng đồng. Một trong những định hướng được nhấn mạnh là chuyển từ phương thức dự báo truyền thống sang dự báo, cảnh báo dựa trên tác động, giúp các cơ quan quản lý và địa phương có thêm căn cứ để ra quyết định ứng phó kịp thời, sát thực tế hơn.
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành nhấn mạnh, trong bối cảnh biến đổi khí hậu làm gia tăng tính cực đoan, bất định của thời tiết và hiện tượng El Nino được dự báo có khả năng tác động mạnh đến Việt Nam trong nửa cuối năm 2026 và đầu năm 2027, việc nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm và chuyển hóa hiệu quả thông tin khoa học thành các quyết định quản lý, hành động ứng phó kịp thời là yêu cầu cấp thiết. Chúng ta cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tăng cường chia sẻ dữ liệu để nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo, góp phần giảm thiểu thiệt hại do thiên tai, bảo đảm an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, ổn định đời sống nhân dân và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.”
Ông Lê Công Thành cũng đề nghị các chuyên gia tập trung đánh giá toàn diện tác động của El Nino, nhận diện sớm các nguy cơ và đề xuất các giải pháp ứng phó phù hợp cho từng ngành, từng địa phương. Kết quả Hội nghị sẽ là cơ sở quan trọng để các bộ, ngành và địa phương chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó, bảo đảm an ninh nguồn nước, an ninh lương thực và ổn định phát triển kinh tế - xã hội.
