Sự kiện này là dịp để các nghệ sĩ, nhà văn hóa cùng nhìn lại chặng đường sáng tạo về đề tài CAND, đồng thời tìm ra hướng đi mới để khắc họa hình tượng người chiến sĩ một cách sống động và sâu sắc hơn.
Dấu ấn trên sân khấu
Trong nhiều thập kỷ qua, đề tài CAND đã ghi dấu ấn mạnh mẽ trên sân khấu kịch. Nhiều tác phẩm nổi bật đã được khán giả đón nhận, có thể kể đến như "Đối mặt" (Nhà hát Kịch Hà Nội), "Ngược chiều bình an" (Nhà hát Kịch Việt Nam) hay "Không gục ngã" (Nhà hát Kịch Quân đội). Các vở diễn không chỉ ca ngợi những chiến công mà còn đi sâu vào đời sống, nội tâm nhân vật, tạo sức thuyết phục mạnh mẽ.
Theo NSND Thanh Trầm, sân khấu đã phản ánh một cách chân thực và sâu sắc hình ảnh người chiến sĩ CAND. Nhiều tác phẩm đã tôn vinh sự hy sinh, những tấm gương điển hình trong cuộc đấu tranh chống tội phạm, bảo vệ an ninh trật tự, đồng thời góp phần chống lại những biểu hiện suy thoái. Đặc biệt, sân khấu cũng nhanh chóng nắm bắt hơi thở thời đại, phản ánh sự chuyển mình của lực lượng CAND trong kỷ nguyên mới.
Trong khoảng 10 năm gần đây, nhiều liên hoan sân khấu chuyên biệt về đề tài CAND đã diễn ra sôi nổi, thu hút nhiều thế hệ nghệ sĩ tham gia. NSND Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội, nhấn mạnh rằng 5 đợt liên hoan sân khấu đã mang đến cho công chúng cái nhìn toàn diện hơn về công việc, cuộc sống và những hy sinh thầm lặng của người chiến sĩ, từ đó củng cố thêm niềm tin của nhân dân.
Minh chứng cho sức hút của đề tài này, đạo diễn, NSƯT Thanh Loan cho biết Nhà hát Kịch Công an hàng năm đều dựng và công diễn hai vở mới. Liên hoan sân khấu toàn quốc lần thứ 5 về hình tượng người chiến sĩ CAND đã quy tụ 25 vở diễn từ kịch nói, chèo đến cải lương, trao tặng hàng trăm huy chương cho các nghệ sĩ.
Những thách thức và hướng đi mới
Bên cạnh những thành công, các đại biểu cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế cần khắc phục. Nhà viết kịch Lê Quý Hiền bày tỏ sự tiếc nuối khi một số tác phẩm "chỉ thấy chuyện, không thấy người", thậm chí chỉ là minh họa cho các vụ án có thật. Đạo diễn Hoàng Thanh Du nhận định nhiều vở diễn "mới dừng lại ở lăng kính tuyên truyền bề nổi", thiếu sức thuyết phục và chỉ thành công trong các kỳ liên hoan.
Một hạn chế khác là sự thiếu vắng các tác phẩm về quá khứ, hay việc một số vở diễn thiếu tính chân thực, hư cấu quá đà. Thêm vào đó, nhiều vở sau liên hoan không được biểu diễn rộng rãi, làm giảm sự lan tỏa đến công chúng.
Để khắc phục những hạn chế này, các nghệ sĩ đã đưa ra nhiều giải pháp. Sân khấu cần mở ra những câu chuyện đời thực, khai thác chiều sâu tâm lý, bản lĩnh nghề nghiệp và cả những giằng xé nội tâm của người chiến sĩ.
Tác phẩm cần kết hợp giữa tôn vinh và phê phán để góp phần xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh. Việc kéo dài "vòng đời" của tác phẩm sau liên hoan, mở rộng biểu diễn ở cơ sở, cũng như bồi dưỡng các tác giả, đạo diễn trẻ để họ có cơ hội thâm nhập thực tế là những giải pháp quan trọng.
Hình tượng người chiến sĩ CAND là một đề tài phong phú, không chỉ để ca ngợi mà còn để phản ánh, từ đó khơi dậy sự đồng cảm của công chúng. Sân khấu sẽ trở thành cầu nối hiệu quả giữa lực lượng CAND và nhân dân khi các nghệ sĩ có đủ bản lĩnh, sự dấn thân và cái nhìn đa chiều, nhân văn.
NSND Bùi Thanh Trầm bày tỏ hy vọng sau hội thảo, các nhà viết kịch sẽ có thêm động lực và cảm hứng để sáng tác nhiều tác phẩm chất lượng về hình tượng người chiến sĩ công an dũng cảm, nhân ái, luôn lấy sự bình yên của nhân dân làm lẽ sống.
