Tối 13/11, Lễ kỷ niệm cấp quốc gia “950 năm Quốc Tử Giám - Quốc học Việt Nam” (1076-2026) diễn ra tại sân Thái Học, Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội). Đây là dịp tri ân các bậc tiền nhân khai mở nền Quốc học, đồng thời khẳng định giá trị trường tồn của truyền thống hiếu học, trọng dụng hiền tài trong hành trình phát triển đất nước.
Phát biểu tại buổi lễ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh trách nhiệm kế thừa di sản đạo học mà các bậc tiền nhân đã gây dựng, trong đó trọng tâm là mở rộng cơ hội học tập cho mọi người dân, tạo môi trường để người có tài, có đức phát huy năng lực và cống hiến cho đất nước.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, muốn đất nước trường tồn, tự chủ và vươn tầm thế giới, cội gốc vẫn là vun bồi sự học, nuôi dưỡng hiền tài, trao trọng trách cho người có tài năng và đặt lòng cống hiến lên hàng đầu. Sức mạnh dân tộc không chỉ được đo bằng quy mô kinh tế hay tiềm lực quốc phòng, mà còn được định hình bởi chiều sâu văn hóa, trí tuệ, bản lĩnh và phẩm giá con người.
Thông điệp này cho thấy giá trị của Quốc Tử Giám không chỉ nằm ở những dấu ấn lịch sử, mà còn ở tư tưởng giáo dục và trọng dụng nhân tài vẫn nguyên ý nghĩa đối với công cuộc xây dựng, phát triển đất nước hôm nay.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại Lễ kỷ niệm cấp quốc gia “950 năm Quốc Tử Giám - Quốc học Việt Nam”. Ảnh: BTC
Tiếp nối mạch nguồn đạo học, thế hệ trẻ được xác định là lực lượng quan trọng trong việc gìn giữ và làm giàu những giá trị truyền thống. Đại diện thế hệ trẻ tại lễ kỷ niệm, em Lê Linh Phương bày tỏ niềm tự hào về truyền thống hiếu học, trọng tri thức và quý trọng hiền tài của cha ông. Theo em, mỗi thế hệ cần viết tiếp truyền thống ấy bằng việc học tập, lao động, sáng tạo và cống hiến, đồng thời bồi đắp những giá trị mới cho đất nước.
Một điểm nhấn của lễ kỷ niệm là chương trình nghệ thuật “Tinh hoa đạo học”, được dàn dựng như hành trình trở về cội nguồn Quốc học Việt Nam. Chương trình kết hợp chất liệu văn hóa truyền thống với ngôn ngữ nghệ thuật đương đại, tôn vinh những giá trị làm nên sức sống bền bỉ của nền giáo dục dân tộc.
Chương trình gồm phần Lễ và phần Hội, kết hợp nghi thức khai văn với các tiết mục nghệ thuật trình diễn. Đặc biệt, không gian thực cảnh tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám được khai thác cùng công nghệ 3D Mapping, thực tế tăng cường (AR), tạo nên nhiều không gian biểu diễn, kết nối câu chuyện lịch sử với đời sống hôm nay.
Tổng đạo diễn Phạm Hoàng Giang cho biết, ê-kíp tập trung thể hiện hai mạch nội dung xuyên suốt là quá khứ và hiện tại. Trong đó, quá khứ là mạch nguồn đạo học, còn hiện tại là tinh thần trọng dụng hiền tài trong bối cảnh hiện đại và hội nhập quốc tế. Công nghệ trình diễn được sử dụng để kết nối các điểm nhấn nghệ thuật, đồng thời khai thác tối đa không gian kiến trúc, cảnh quan của di tích.
Câu chuyện nghệ thuật được triển khai qua hai chương: “Mạch nguồn đạo học” và “Hiền tài là nguyên khí quốc gia”. Nếu chương đầu tái hiện quyết sách thành lập Quốc Tử Giám, mở mang việc học và đào tạo nhân tài, thì chương tiếp theo nhấn mạnh yêu cầu kế thừa truyền thống, phát huy trí tuệ và sức sáng tạo của con người trong thời đại mới.
Trải qua 950 năm, Quốc Tử Giám không chỉ là dấu mốc quan trọng của lịch sử giáo dục Việt Nam mà còn là biểu tượng cho khát vọng xây dựng một quốc gia trọng tri thức, trọng nhân tài. Tiếp nối tinh hoa đạo học hôm nay không đơn thuần là gìn giữ di sản quá khứ, mà còn là trách nhiệm học tập, sáng tạo và cống hiến để những giá trị ấy tiếp tục được bồi đắp, tỏa sáng trong tương lai.
Được thành lập năm 1076 dưới triều vua Lý Nhân Tông, Quốc Tử Giám giữ vị trí đặc biệt trong lịch sử giáo dục và khoa cử Việt Nam. Trải qua nhiều thế kỷ, nơi đây không chỉ là trung tâm đào tạo nhân tài mà còn hun đúc những giá trị cốt lõi của nền đạo học dân tộc: đề cao đạo đức, coi trọng tri thức, tôn vinh người thầy và lấy việc học làm nền tảng để lập thân, phụng sự quốc gia.
Ngày nay, Văn Miếu - Quốc Tử Giám tiếp tục là biểu tượng của Thăng Long - Hà Nội nghìn năm văn hiến, nơi lưu giữ và lan tỏa truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo, trọng dụng hiền tài.
