Air India Express, hãng hàng không giá rẻ thuộc sở hữu của Air India, bị cáo buộc làm giả hồ sơ an toàn gửi đến cơ quan hàng không dân dụng Ấn Độ vài tháng trước khi xảy ra vụ tai nạn nghiêm trọng của máy bay Boeing 787, khiến hơn 200 người thiệt mạng.
Theo yêu cầu, hãng này phải cập nhật một số bộ phận quan trọng trên động cơ CFM International LEAP-1A được lắp đặt trên dòng máy bay Airbus A320neo trước thời hạn quy định.
Dựa trên thông tin Air India Express gửi đến chính phủ, các sửa chữa này đã được hoàn tất đúng hạn. Tuy nhiên, sự thật là những thông tin đó hoàn toàn giả mạo.
Tổng cục Hàng không Dân dụng Ấn Độ (DGCA) cho biết trong một bản ghi nhớ gửi riêng đến hãng hàng không, sau đó được hãng tin Reuters thu thập: "Để chứng minh rằng công việc đã được thực hiện đúng giới hạn quy định, hồ sơ AMOS dường như đã bị thay đổi hoặc làm giả".
Sự việc này được ghi nhận từ tháng 3, cho thấy chính phủ Ấn Độ đã nhận thức được tình trạng tiêu chuẩn an toàn lỏng lẻo, thậm chí là hành vi gian lận an toàn nghiêm trọng tại Air India, trước khi vụ tai nạn thảm khốc xảy ra vào tháng 6. Về phía mình, Air India Express giải thích rằng sai sót này xuất phát từ "việc chuyển giao hồ sơ".
Tuy nhiên, lời giải thích này không che giấu được việc hãng lập tức sa thải quản lý chất lượng và đình chỉ phó quản lý duy trì khả năng bay, những động thái khó có thể liên quan đơn thuần đến vấn đề chuyển giao hồ sơ.
Việc một hãng hàng không làm giả hồ sơ an toàn đã là điều đáng lo ngại. Nhưng nghiêm trọng không kém là tình trạng phi công làm giả hồ sơ y tế.
Theo tờ Business Today, một số phi công tại Ấn Độ đã bị phát hiện có hành vi này. Sự việc trở nên rõ ràng hơn vào tháng 4, khi một phi công của Air India Express, mới chỉ ở độ tuổi 30, đột tử vì đau tim ngay sau khi hạ cánh máy bay, theo thông tin từ Air Insight.
Đây là một bi kịch, đồng thời cũng là một cảnh báo, bởi phi công này hoàn toàn có thể gặp sự cố ngay giữa chuyến bay.
Sau đó, các điều tra cho thấy anh ta mắc bệnh tim tiềm ẩn, nhưng tình trạng này không được phát hiện qua bất kỳ đợt kiểm tra y tế nào. Liệu hồ sơ y tế của anh ta có bị làm giả, hay tiêu chuẩn kiểm tra quá lỏng lẻo, hoặc các bác sĩ đã mắc sai sót?
Sau vụ tai nạn máy bay Boeing 787, với sự quan tâm lớn từ cộng đồng quốc tế, DGCA đã nhanh chóng siết chặt quản lý. Hiện nay, các phi công dân sự phải trải qua kiểm tra y tế tại các căn cứ của Không quân Ấn Độ, nơi áp dụng những tiêu chuẩn nghiêm ngặt.
Tuy nhiên, quy định này cũng đặt ra thách thức mới, khi ngành hàng không dân dụng Ấn Độ đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt phi công nghiêm trọng. Dù vậy, giới chuyên gia cho rằng thà đối diện với khó khăn về nhân lực còn hơn để xảy ra thêm những vụ máy bay rơi.
Rõ ràng, Air India hiện đang rơi vào tình trạng rối loạn. Theo Reuters, gần một nửa số vi phạm an toàn mà chính phủ Ấn Độ ghi nhận trong năm 2024 đến từ Air India và công ty con Air India Express.
Khi Tập đoàn Tata tiếp quản Air India từ chính phủ vào năm 2022, họ đặt mục tiêu biến hãng này thành một "hãng hàng không đẳng cấp thế giới". Tuy nhiên, với tình hình hiện tại, mục tiêu đó dường như đòi hỏi một cuộc cải tổ toàn diện và mạnh mẽ.
