Chiến dịch quy mô lớn, được chuẩn bị trong suốt 1 năm, 6 tháng và 9 ngày, đã tấn công ít nhất 4 căn cứ không quân chiến lược của Nga, làm dấy lên những so sánh với trận Trân Châu Cảng hồi Thế chiến II.
Các đoạn video xác thực do hãng CNN thu thập và định vị địa lý cho thấy cảnh hai UAV bay ra từ một chiếc xe tải, lao thẳng về phía căn cứ Belaya ở vùng Irkutsk, nơi khói đen ngùn ngụt bốc lên sau cuộc tấn công trước đó.
Ngay sau đó, chiếc xe tải bị nổ tung, được cho là do cơ chế tự hủy để xóa dấu vết.
Ukraine đã không phóng UAV từ biên giới như thường thấy. Thay vào đó, họ lén đưa UAV và thiết bị phóng vào tận lãnh thổ Nga, giấu trong các nhà kho gỗ đặt trên xe tải, rồi kéo đến gần các căn cứ mục tiêu. Một số cabin được cách nhiệt, có thể dựng làm "ổ phóng di động" gần sát mục tiêu.
Các căn cứ bị nhắm đến gồm: Belaya (Irkutsk) - cách Ukraine hơn 4.500 km; Olenya (Murmansk) - cách 2.000 km, nơi đặt máy bay ném bom tầm xa; Diaghilev (Ryazan) - cách 520 km; Ivanovo - cách 800 km; Một căn cứ ở vùng Amur (chưa rõ có bị trúng đòn hay không).
Tổng thống Zelenskyy xác nhận 117 UAV đã được triển khai, do các đặc vụ của Ukraine cài cắm và điều khiển từ xa, có thể thông qua mạng viễn thông Nga, thậm chí chỉ bằng điện thoại di động nội địa – một lựa chọn tinh vi hơn các hệ thống như Starlink.
Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) tuyên bố 41 máy bay bị trúng đạn, trong đó có các dòng chiến lược như Tu-95, Tu-160, Tu-22M3 và A-50, loại máy bay cảnh báo sớm cực hiếm của Nga. Một nguồn tin cho biết 27 Tu-95, 4 Tu-160, 2 Tu-22M3, 1 A-50 (có thể) đã bị đánh trúng trong chiến dịch.
Nếu con số này chính xác, gần 34% lực lượng oanh tạc cơ tên lửa hành trình chiến lược của Nga đã bị vô hiệu hóa, tương đương thiệt hại hơn 7 tỷ USD, theo SBU. Một chuyên gia tại Viện Dịch vụ Hoàng gia Anh (RUSI) gọi đây là “một thành công đáng kinh ngạc”, có thể làm chậm hoặc tê liệt năng lực không kích tầm xa của Nga, vốn đang tấn công Ukraine hàng ngày.
Bộ Quốc phòng Nga xác nhận cuộc tấn công, gọi đây là hành động "khủng bố". Họ nói phần lớn UAV bị đánh chặn và không có thương vong. Trong khi đó, các blogger quân sự Nga như Rybar gọi đây là "thảm họa", chỉ trích sự chủ quan trong phòng thủ nội địa.
Nga có radar và hệ thống phòng không nhưng lại không chuẩn bị cho các cuộc đột kích ở tầm thấp, diễn ra sâu trong lãnh thổ. Nhiều căn cứ hoàn toàn thiếu súng máy hạng nặng – thứ duy nhất có thể đối phó hiệu quả với các UAV như vậy.
"Đây là kết quả của sự kết hợp giữa công nghệ du kích hiện đại và chiến thuật lừa địch kiểu cổ điển. Một Trân Châu Cảng hiện đại, nhưng do drone thực hiện và từ trong lòng đất Nga", một chuyên gia quân sự bình luận.
Ông Zelenskyy gọi chiến dịch này là “xuất sắc”, không chỉ vì hiệu quả, mà còn vì nó chứng minh khả năng hoạt động tình báo sâu rộng trong nội địa Nga, trải dài trên ba múi giờ.
