Bán các nhà máy phát điện do EVN đầu tư: Phải có cơ chế kiểm soát chặt chẽ

(CLO) Việc bán các nhà máy phát điện cho tư nhân cần được xem xét, giám sát chặt chẽ để tránh việc định giá thấp hoặc sau khi bán, nhà đầu tư có thể chuyển đổi mục tiêu nhà máy.
Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình với tổng mức đầu tư 1,27 tỷ USD, khánh thành tháng 2/2019. Ảnh: EVN

Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình với tổng mức đầu tư 1,27 tỷ USD, khánh thành tháng 2/2019. Ảnh: EVN

Bước đột phá

Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang lấy ý kiến các bộ, ngành thẩm định Đề án Chiến lược phát triển Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đến năm 2030, tầm nhìn 2045 (gọi tắt là Đề án).

Trong đó, dự thảo Đề án đề xuất bán toàn bộ nhà máy phát điện sau khi đi vào hoạt động để huy động vốn cho các dự án mới.

Theo các chuyên gia, đây là bước đột phá song cần hết sức tránh tình trạng bán với giá thấp hơn giá thị trường, gây thất thoát cho Nhà nước.

Theo bản dự thảo, chiến lược phát triển EVN sẽ trở thành tập đoàn kinh tế mạnh, kinh doanh bền vững, hiệu quả và có lãi; bảo toàn và phát triển vốn chủ sở hữu nhà nước đầu tư tại EVN và vốn của EVN đầu tư vào các doanh nghiệp khác…

Mục tiêu đến năm 2030, tổng công suất nguồn điện đạt khoảng 125 - 130GW, sản lượng điện đạt khoảng 550 - 600 tỷ kWh; tỷ lệ các nguồn năng lượng tái tạo trong tổng cung năng lượng sơ cấp đạt khoảng 15 - 20% vào năm 2030 và đạt 25 - 30% vào năm 2045…

Đáng chú ý, trong phần định hướng phát triển EVN, liên quan đến phương án thu xếp vốn đầu tư các dự án mới, dự thảo nêu rõ: “nghiên cứu phương án bán toàn bộ nhà máy đối với các nhà máy phát điện sau khi đi vào hoạt động cho các nhà đầu tư bên ngoài để huy động vốn cho các dự án đầu tư mới bảo đảm phù hợp với kế hoạch giảm nợ công của Chính phủ và EVN có cơ sở bổ sung vốn tự có thực hiện các dự án điện mới”.

Nhìn nhận về đề xuất này, Phó Chủ tịch Hội Điện lực Việt Nam Trần Đình Long cho rằng “đây là bước đột phá”. Bởi lẽ, thực tế thị trường phát điện cạnh tranh đang thực hiện theo lộ trình và từ tháng 1/2019 chính thức triển khai thị trường bán buôn điện cạnh tranh.

“Như vậy, khâu phát điện đã cạnh tranh bình đẳng. Do đó, nếu tư nhân muốn tham gia vào các nhà máy điện mới hoặc mua lại nhà máy phát điện của Nhà nước hay của nhà đầu tư khác là hoàn toàn chấp nhận được, là hình thức đa dạng hóa chủ sở hữu các nhà máy này. Điều này càng có ý nghĩa trong bối cảnh Nhà nước đang thiếu vốn, cần huy động nguồn lực từ các thành phần kinh tế khác để đầu tư các dự án mới”, ông Long nói.

Còn theo chuyên gia kinh tế Vũ Đình Ánh, thông thường, với các dự án phát điện, EVN phải đi vay có bảo lãnh của Chính phủ - một phần của nợ công. Ông Ánh cho rằng, với việc đi vay này, EVN dễ rơi vào tình trạng rủi ro tỷ giá vì thường vay bằng ngoại tệ, thậm chí EVN phải chịu lỗ do tỷ giá thay đổi.

Do vậy, với phương án bán lại các nhà máy phát điện do EVN đầu tư để thu hồi vốn và có nguồn vốn đầu tư vào các dự án điện mới là hoàn toàn phù hợp với phát triển thị trường cũng như tình hình tài chính thực tế của EVN, vấn đề nợ công và ngân sách nhà nước, ông Vũ Đình Ánh nêu quan điểm.

Mấu chốt là hành lang pháp lý

Mặc dù đồng tình với đề xuất bán các nhà máy phát điện do EVN đầu tư được nêu trong dự thảo, song các chuyên gia nhấn mạnh, cần phải chuẩn bị kỹ lưỡng các vấn đề pháp lý liên quan để tránh những rủi ro đáng tiếc.

Chuyên gia kinh tế Vũ Đình Ánh cho rằng, đây là một dạng bán tài sản công nên phải hết sức tránh tình trạng như đã từng xảy ra với việc bán đất công giá rẻ, mà mấu chốt là phải theo nguyên tắc thị trường.

“Thông thường, với các dự án BOT, nhà đầu tư tư nhân sẽ chuyển giao cho Nhà nước nhưng với việc bán các nhà máy phát điện này theo quy trình ngược lại là Nhà nước bán cho nhà đầu tư tư nhân. Trên thế giới đã thực hiện từ lâu nhưng ở nước ta vẫn còn khá mới và hành lang pháp lý hiện chưa đầy đủ. Do đó, muốn thực hiện việc bán các nhà máy này, phải tạo được hành lang pháp lý chặt chẽ, gồm cơ chế bán, việc lựa chọn nhà đầu tư mua dự án cùng các điều kiện ràng buộc để bảo đảm phát điện cũng như an ninh năng lượng… Việc mua bán này phải bảo đảm tính cạnh tranh và hoàn vốn đầu tư dự án”, ông Ánh đề xuất.

Một vấn đề được các chuyên gia quan tâm là có nên đặt điều kiện, tiêu chí nhà máy phát điện nào được phép mua bán? Theo ông Vũ Đình Ánh, điều này không cần thiết, vì với các nhà máy phát điện thường là nhà đầu tư chiến lược chứ không phải nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Bên cạnh đó, các nhà đầu tư dự án phát điện đều phải bảo đảm đúng quy định phát điện cùng các mục tiêu khác trong phạm vi hoạt động của công trình đó nên không đáng ngại việc nhà đầu tư sẽ vi phạm, song “vấn đề là phải có cơ chế kiểm soát việc thực hiện”.

Tuy nhiên, chuyên gia Trần Đình Long lại tỏ ý phân vân. Khẳng định việc bán nhà máy phát điện do EVN đầu tư là giao dịch thương mại thông thường và phải dựa trên nguyên tắc thuận mua vừa bán, song ông Long lưu ý cần đưa ra điều kiện, tiêu chuẩn đối với các nhà máy được quyền bán.

“Với những nhà máy phát điện đa mục tiêu, gồm phát điện, thủy lợi, giao thông thủy… cần hết sức thận trọng; chỉ nên bán các nhà máy đơn thuần để phát điện”, ông Long nói.

Thế Vũ

Xem thêm

35.000 tỷ đồng tranh chấp xây dựng: Vì sao hợp đồng ngày càng trở thành 'điểm nóng'?

35.000 tỷ đồng tranh chấp xây dựng: Vì sao hợp đồng ngày càng trở thành 'điểm nóng'?

(CLO) Các tranh chấp xây dựng đang ngày càng mang tính kỹ thuật, liên quan đến nhiều chủ thể và có giá trị lớn. Với các dự án xuyên biên giới, khác biệt về pháp luật, hợp đồng, ngôn ngữ và cách thức quản trị càng làm rủi ro gia tăng, đòi hỏi doanh nghiệp phải tính đến phương án phòng ngừa ngay từ khi ký kết.

Mỹ khơi thông eo biển Hormuz, vì sao giá dầu vẫn vượt 100 USD?

Mỹ khơi thông eo biển Hormuz, vì sao giá dầu vẫn vượt 100 USD?

(CLO) Mỹ cho biết hoạt động vận tải qua Hormuz đang dần được khôi phục, nhưng lưu lượng thực tế vẫn thấp hơn nhiều so với trước xung đột. Trong khi đó, các tuyến xuất khẩu thay thế của Ả Rập Xê Út cũng gặp sự cố, khiến thị trường tiếp tục lo ngại về nguồn cung và đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng.

Tắt 2G: Việt Nam đã giải quyết bài toán nhiều quốc gia khác đang đối mặt như thế nào?

Tắt 2G: Việt Nam đã giải quyết bài toán nhiều quốc gia khác đang đối mặt như thế nào?

Tắt 2G không phải bài toán mới, nhưng nhiều quốc gia vẫn loay hoay trong việc loại bỏ một công nghệ cũ mà không đẩy hàng triệu người dùng ra khỏi kết nối. Trong bối cảnh đó, quá trình chuyển đổi tại Việt Nam đang cho thấy những tín hiệu tích cực: công nghệ có thể được nâng cấp hiệu quả hơn khi bài toán thiết bị, vùng phủ và người dùng được giải quyết đồng thời.

Bảo Việt - Doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam

Bảo Việt - Doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam

Tập đoàn Bảo Việt (BVH) được vinh danh trong Top 100 doanh nghiệp nhà nước nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam năm 2026 (STATE 100), xếp thứ 61 trong bảng xếp hạng và là doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam. Kết quả tiếp tục ghi nhận những đóng góp tích cực của Bảo Việt đối với ngân sách nhà nước, đồng thời khẳng định vai trò của một doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực tài chính - bảo hiểm đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đánh giá tác động toàn diện là cơ sở quan trọng để Quốc hội xem xét mở rộng lệnh cấm đối với các sản phẩm thuốc lá

Đánh giá tác động toàn diện là cơ sở quan trọng để Quốc hội xem xét mở rộng lệnh cấm đối với các sản phẩm thuốc lá

Mặc dù thống nhất cao với mục tiêu bảo vệ sức khỏe cộng đồng và hạn chế thanh thiếu niên tiếp cận thuốc lá, các đại biểu tham dự tọa đàm góp ý Dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (sửa đổi) ngày 26/8 cho rằng đề xuất cấm các sản phẩm “thuốc lá khác” vẫn cần được đánh giá đầy đủ và khách quan.

Tận hưởng trải nghiệm ẩm thực cùng OCB Mastercard World 2in1

Tận hưởng trải nghiệm ẩm thực cùng OCB Mastercard World 2in1

Không chỉ đơn thuần là một bữa ăn, mỗi cuộc hẹn còn là khoảng thời gian dành cho những người quan trọng. Với thẻ OCB Mastercard World 2in1 của ngân hàng Phương Đông(OCB), những dịp sum vầy mùa Trung thu càng thêm trọn vẹn nhờ ưu đãi hoàn tiền 10% cho chi tiêu ẩm thực, cùng thiết kế 2in1 tích hợp cả tính năng tín dụng và ghi nợ, giúp khách hàng linh hoạt trong quản lý tài chính và dễ dàng tiếp cận hệ sinh thái ưu đãi cao cấp.

Ả Rập Xê Út phát hiện 110 triệu tấn quặng chứa uranium

Ả Rập Xê Út phát hiện 110 triệu tấn quặng chứa uranium

(CLO) Ả Rập Xê Út vừa phát hiện khoảng 110 triệu tấn nguyên liệu chứa uranium tại khu vực Medina, mở ra thêm triển vọng cho kế hoạch phát triển ngành công nghiệp hạt nhân trong nước và tận dụng nguồn tài nguyên khoáng sản phục vụ đa dạng hóa nền kinh tế.

“Bản đồ” đặc quyền hệ sinh thái của hội viên Sun Signature

“Bản đồ” đặc quyền hệ sinh thái của hội viên Sun Signature

Hơn 100.000 hội viên sau hơn hai tháng ra mắt, Sun Signature đang tạo sức hút với một “bản đồ” đặc quyền trải rộng trên nhiều lĩnh vực trong hệ sinh thái Sun Group. Càng nâng hạng, hội viên càng mở khóa thêm nhiều đặc quyền và trải nghiệm riêng biệt từ hàng không - nghỉ dưỡng, vui chơi, golf, bất động sản đến tài chính, tất cả chỉ trong một tài khoản duy nhất.

Techcombank lần thứ 6 liên tiếp được Euromoney vinh danh “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam”

Techcombank lần thứ 6 liên tiếp được Euromoney vinh danh “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam”

(CLO) Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) vừa được Tạp chí tài chính quốc tế Euromoney vinh danh là “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam 2026”, trong khuôn khổ Lễ trao giải Euromoney Awards for Excellence, đánh dấu năm thứ 6 liên tiếp Techcombank nhận danh hiệu cao nhất tại Việt Nam trao bởi Euromoney. Vượt qua hàng trăm hồ sơ đề cử đến từ hơn 700 định chế tài chính tại 125 quốc gia và vùng lãnh thổ, giải thưởng đã lựa chọn và vinh danh những tổ chức xuất sắc nhất, đại diện tiêu biểu cho từng quốc gia và từng lĩnh vực trên phạm vi toàn cầu.

Hai doanh nghiệp bị UBCKNN phạt hơn 260 triệu đồng

Hai doanh nghiệp bị UBCKNN phạt hơn 260 triệu đồng

(CLO) Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa ban hành quyết định xử phạt Công ty cổ phần Quản lý quỹ đầu tư Pacific Bridge và Công ty Cổ phần Đầu tư Việt Tâm về một số vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán.

Vì sao xây thêm nhà máy lọc dầu không giúp Mỹ hạ giá xăng?

Vì sao xây thêm nhà máy lọc dầu không giúp Mỹ hạ giá xăng?

(CLO) Tổng thống Donald Trump đặt mục tiêu đảo ngược xu hướng sụt giảm số lượng nhà máy lọc dầu tại Mỹ suốt nhiều thập kỷ qua, xem đây là giải pháp trọng tâm để kéo giảm giá xăng dầu. Gần đây, ông đã triệu tập đại diện ngành dầu khí tới Nhà Trắng để triển khai kế hoạch trên.

Hoàn tiền, du lịch hay đặc quyền: Chọn thẻ theo nhu cầu nào?

Hoàn tiền, du lịch hay đặc quyền: Chọn thẻ theo nhu cầu nào?

Hoàn tiền cho những khoản chi thường xuyên, thêm ưu đãi cho mỗi chuyến đi hay tận hưởng các đặc quyền dành cho khách hàng ưu tiên – lựa chọn thẻ tín dụng phù hợp với nhu cầu giúp người dùng nhận thêm giá trị từ chính những khoản chi vốn đã có trong kế hoạch.

Khi thị trường bước vào “luật chơi mới”, năng lực thực thi trở thành lợi thế cạnh tranh

Khi thị trường bước vào “luật chơi mới”, năng lực thực thi trở thành lợi thế cạnh tranh

Sau giai đoạn thanh lọc, thị trường bất động sản đang hình thành những chuẩn mực mới. Khi khách hàng ngày càng thận trọng hơn trong quyết định lựa chọn sở hữu tài sản, tính minh bạch, giá trị thực và năng lực thực thi của chủ đầu tư được đánh giá qua khả năng phát triển dự án, được kiểm chứng bằng pháp lý, quy hoạch và vận hành trong dài hạn.

Cỡ chữ bài viết: