Một bộ phim ngắn từ năm 1952 vừa được phục chế đang thu hút sự chú ý khi mở ra góc nhìn hiếm về hậu trường thiết kế ô tô của Ford. Tác phẩm cho thấy hành trình từ bản phác thảo trên giấy đến mô hình đất sét và nguyên mẫu kim loại, trong bối cảnh ngành xe hiện đại ngày càng dựa nhiều hơn vào công cụ số.
Ngành ô tô thường cần khoảng 4 đến 5 năm để phát triển một mẫu xe từ ý tưởng ban đầu đến sản phẩm hoàn chỉnh. Khi chiếc xe xuất hiện trên đường, người dùng thường chỉ nhìn thấy thành quả cuối cùng mà ít nghĩ đến lượng công sức phía sau từng đường nét, nút bấm hay chi tiết nội thất.
Bộ phim phục chế mang tên "Tomorrow Meets Today" của 16mm Time Machine ghi lại cách các nhà thiết kế Ford đầu thập niên 1950 hình dung và tạo ra những mẫu xe mang hơi hướng tương lai. Dù đoạn phim không còn nguyên vẹn do bản gốc bị hư hại, phần còn lại vẫn đủ cho thấy quy trình thiết kế thủ công đầy công phu của một thời kỳ quan trọng trong lịch sử ô tô Mỹ.
Ở năm 1952, mọi thứ bắt đầu từ bàn vẽ, nơi nhà thiết kế làm việc với giấy khổ lớn, bút chì và dụng cụ đo. Từ những bản phác thảo ban đầu, các ý tưởng được chọn lọc để chuyển sang giai đoạn tạo hình, nơi kỹ năng thủ công đóng vai trò trung tâm.
Những thiết kế tiềm năng sau đó được các nhà điêu khắc đất sét dựng thành mô hình thu nhỏ, kèm các tấm thân xe giả và chi tiết mô phỏng mạ crôm. Nếu tiếp tục được đánh giá cao, thiết kế có thể được phát triển thành mô hình đất sét kích thước thật hoặc mô hình nội thất để kiểm tra tỷ lệ, bố cục và cảm giác sử dụng.
Một ý tưởng chỉ thực sự trở thành ứng viên nghiêm túc khi được chuyển thành nguyên mẫu kim loại, lắp hệ truyền động và có khả năng thử nghiệm các linh kiện, động cơ khác nhau. Dù công nghệ mô hình số ngày nay đã rút gọn nhiều công đoạn, các mô hình vật lý vẫn còn giữ vai trò quan trọng trong nhiều studio thiết kế hiện đại.
Sự đối chiếu này càng đáng chú ý khi các hãng xe hiện nay đẩy mạnh dùng phần mềm cộng tác, mô hình số và cả AI để tăng tốc thiết kế. GM được nhắc đến như một ví dụ về xu hướng tận dụng AI, trong khi quan điểm được đặt ra là ô tô vẫn là sản phẩm gắn chặt với trải nghiệm con người, nên không thể dễ dàng loại bỏ yếu tố cảm nhận trực tiếp khỏi quá trình sáng tạo.
Tại trung tâm thiết kế của GM ở Warren, Michigan, mái vòm nổi tiếng từng được sử dụng như một không gian đánh giá các ý tưởng xe tương lai. Khu vực này được bố trí gần giống một triển lãm ô tô thật, với ánh sáng mô phỏng các sự kiện lớn tại Detroit, Chicago hay Los Angeles, giúp nhà thiết kế quan sát xe trong điều kiện gần với thực tế trưng bày.
Ngay cả trong giai đoạn hiện đại, Ford vẫn duy trì việc dựng mô hình thật khi phát triển Mustang. Sau đại dịch Covid, quy trình thiết kế năm 2022 sử dụng nhiều công cụ số hơn để các nhóm làm việc đồng bộ, nhưng hãng vẫn tạo ra các mô hình nội thất hoàn chỉnh với vải, nhựa và các điểm chạm tương tự xe sản xuất.
Bộ phim từ năm 1952 vì thế không chỉ là tư liệu hoài cổ, mà còn nhắc lại giá trị của trải nghiệm xúc giác trong thiết kế ô tô. Với một sản phẩm phức tạp và gắn bó trực tiếp với người sử dụng như xe hơi, mô hình thật vẫn giúp các nhà thiết kế kiểm chứng cảm giác, tỷ lệ và tính thuyết phục trước khi chiếc xe bước vào dây chuyền sản xuất.
