Hàng chục năm qua, dù BHYT đã trở thành "phao cứu sinh" cho hàng triệu gia đình, nhưng bức tường mang tên "chi phí khám chữa bệnh trực tiếp" vẫn sừng sững, chặn đứng cơ hội tiếp cận y tế chất lượng cao của không ít người dân.
Cử tri từ Đồng Nai đến Lâm Đồng đã mạnh dạn kiến nghị thẳng thắn đến Bộ Y tế về vấn đề: "Miễn tiền viện phí cho toàn dân!".
Đây không chỉ là một yêu cầu đơn thuần. Nó là tiếng lòng của những phận đời phải trì hoãn điều trị, thậm chí từ bỏ hy vọng sống chỉ vì "ví tiền không cho phép".
Nó là lời hiệu triệu cho tinh thần "không để ai bị bỏ lại phía sau", một lời hứa mà Đảng và Nhà nước ta đã nhiều lần nhấn mạnh. Nỗi đau bệnh tật và gánh nặng kinh tế đã và đang đẩy không ít gia đình vào vòng xoáy khốn cùng.
Bộ trưởng Đào Hồng Lan khi trả lời kiến nghị của cử tri đã tái khẳng định triết lý nhân văn của Đảng và Nhà nước: "Luôn đặt công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân là trên hết, trước hết”.
Để thực hiện mục tiêu vĩ đại này, BHYT được xác định là "cơ chế tài chính y tế chủ đạo", một chính sách an sinh xã hội mang tính cộng đồng sâu sắc, hoạt động không vì lợi nhuận.
Tuy nhiên, khái niệm "đồng chi trả" vẫn là một khúc mắc. Bộ trưởng lý giải: Đó là nguyên tắc cần thiết để người tham gia có trách nhiệm hơn trong việc sử dụng dịch vụ y tế hợp lý, đồng thời bảo đảm sự bền vững của quỹ BHYT cho lợi ích lâu dài của toàn dân.
Dù vậy, Nhà nước vẫn không ngừng nỗ lực, cấp ngân sách khổng lồ để đóng BHYT cho người nghèo, trẻ em dưới 6 tuổi, người dân tộc thiểu số vùng khó khăn và hỗ trợ một phần cho nhiều nhóm yếu thế khác. Khi tham gia, người dân đã được tiếp cận một danh mục dịch vụ kỹ thuật, thuốc, vật tư y tế "khổng lồ", từ tuyến cơ sở đến tuyến Trung ương.
Tâm điểm của câu trả lời từ Bộ trưởng là phác thảo lộ trình táo bạo, mở ra cánh cửa hy vọng về việc giảm gánh nặng tài chính, tiến tới miễn phí viện phí cho toàn dân theo từng bước:
Mở rộng "tấm lưới" BHYT: Bộ Y tế đang nghiên cứu, trình Chính phủ, Quốc hội xem xét mở rộng các nhóm đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng BHYT, đồng thời nâng mức hỗ trợ. Điều này sẽ giúp tăng tỷ lệ bao phủ BHYT, để không một ai bị bỏ lại ngoài "tấm khiên" an sinh này.
Nâng cấp "gói quyền lợi": Danh mục dịch vụ kỹ thuật cao, thuốc mới hiệu quả sẽ từng bước được cập nhật vào phạm vi chi trả của BHYT, trên cơ sở cân đối khả năng của Quỹ. Người dân sẽ được hưởng những tiến bộ y học mà không phải lo lắng về chi phí "khủng".
"Xóa sổ" đồng chi trả ở một số tuyến: Đây là điểm sáng nhất, chạm đến khát vọng lớn nhất của người dân. Bộ Y tế đang xây dựng các chính sách để giảm mức đồng chi trả, đặc biệt cho các bệnh hiểm nghèo, chi phí lớn hoặc các nhóm đối tượng yếu thế. Thậm chí, mục tiêu xa hơn là tiến tới việc người dân đi khám chữa bệnh BHYT tại một số tuyến sẽ không phải chi trả thêm bất kỳ chi phí nào trong phạm vi được hưởng.
"Chính sách miễn viện phí thể hiện sự quan tâm ưu việt của Đảng và Nhà nước", Bộ trưởng nhấn mạnh.
Bộ Y tế đang khẩn trương nghiên cứu các giải pháp khả thi, hiệu quả nhất để trình Bộ Chính trị, Quốc hội và Chính phủ. Lộ trình sẽ được triển khai thông qua BHYT, mở rộng dần phạm vi quyền lợi cho các đối tượng phù hợp, đảm bảo nguồn lực tài chính bền vững.
Đây không chỉ là trách nhiệm của Chính phủ hay Bộ Y tế, mà còn là hành trình cần sự chung tay của toàn xã hội. Bộ Y tế mong nhận được sự đồng thuận và tham gia tích cực của mỗi người dân vào BHYT.
Bởi lẽ, chỉ khi BHYT trở thành "nghĩa vụ" và "quyền lợi" của mỗi công dân, "giấc mơ" về một nền y tế công bằng, nơi mọi bệnh nhân đều được chữa lành mà không bị gánh nặng tài chính đè bẹp, mới thực sự trở thành hiện thực rạng rỡ.
