Số hoá trong quản lý và điều hành
Với mục tiêu không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ, giảm tối đa thời gian thông quan, Chi cục Hải quan khu vực II đã và đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ và quyết liệt trong cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ, tạo môi trường làm việc hiện đại, chuyên nghiệp và hiệu quả.
Trên cơ sở đó, Chi cục Hải quan khu vực II đã phát triển thành công Hệ thống quản trị hải quan tập trung (HCAS), được ví như “bộ não số” điều hành mọi mặt hoạt động nội bộ. Hệ thống HCAS tích hợp 22 phân hệ chức năng (quản lý văn bản, hồ sơ, tra cứu dữ liệu giá, phân tích rủi ro, báo cáo thống kê...); hiện hệ thống đã được sử dụng thường xuyên, hiệu quả tại các đơn vị trực thuộc. Cùng với đó, từ tháng 6/2025, toàn Chi cục đã vận hành mô hình “Phòng họp không giấy”, kết nối trực tuyến các điểm cầu để mọi chỉ đạo được thông suốt, kịp thời mà không cần tài liệu giấy.
Có thể nói, công tác điều hành, quản lý nội bộ được số hoá tạo nền tảng để Chi cục Hải quan khu vực II phát triển nhiều giải pháp hỗ trợ, tạo thuận lợi cho cộng đồng doanh nghiệp. Tiêu biểu trong số đó là giải pháp “Tạo thuận lợi thương mại: Thủ tục hải quan trong hoạt động logistics và chống ùn tắc tại cảng Cát Lái”.
Giải pháp đột phá này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả thông quan và mức độ hài lòng của doanh nghiệp, mà còn tăng cường kết nối liên vùng, giúp lưu thông hàng hóa xuất nhập khẩu từ cảng Cát Lái thông suốt đến các khu vực vành đai, tỉnh lân cận; góp phần tạo thuận lợi thương mại, giảm gánh nặng hạ tầng giao thông đô thị và thúc đẩy phát triển kinh tế của TP. Hồ Chí Minh.
Đến Hải quan thông minh, Hải quan xanh
Với những kết quả đã đạt được, Chi cục Hải quan khu vực II đang hướng tới mục tiêu xây dựng “Hải quan số” một cách toàn diện. Lộ trình chuyển đổi số giai đoạn tới được Chi cục xác định rõ với nhiều dự án trọng điểm như: Hệ thống quản lý văn bản điều hành tập trung (CCES) và nghiên cứu, tích hơp hệ thống này với Hệ thống HCAS, xây dựng một môi trường làm việc điện tử thông suốt, hiệu quả và chuyên nghiệp.
Cùng với đó, Chi cục đã phối hợp với Tập đoàn FPT để trang bị thêm những trang thiết bị máy móc hiện đại, giúp nâng tầm hiệu quả quản lý cũng như ngang tầm các nước tiên tiến trong khu vực. Đồng thời, Chi cục cũng chú trọng phát triển nguồn nhân lực, coi đây là yếu tố then chốt để chuyển đổi số thành công. Theo đó, Chi cục đã cử nhiều lượt cán bộ công nghệ thông tin tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu về công nghệ dữ liệu lớn, an ninh mạng; mời chuyên gia tập huấn về chuyển đổi số và ứng dụng AI cho đội ngũ cán bộ chủ chốt, nhằm nâng cao nhận thức và cập nhật xu hướng công nghệ mới nhất…
Nhờ những định hướng cùng các giải pháp thiết thực trên trong đổi mới phương thức quản lý, ứng dụng công nghệ… đã tạo nên những bước chuyển rõ rệt trong quản lý nhà nước về hải quan cũng như trong việc tạo thuận lợi cho các hoạt động thương mại.
Cụ thể, chỉ tính trong 9 tháng của năm 2025, Chi cục Hải quan Khu vực II đã làm thủ tục cho hơn 1,7 triệu tờ khai, với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 161 tỷ USD, tăng gần 4,3% so với cùng kỳ năm trước. Thu ngân sách đạt trên 130.280 tỷ đồng, tăng 7% so với cùng kỳ năm trước. Cùng với đó, công tác kiểm soát, chống buôn lậu cũng mang đến những kết quả rất đáng khích lệ, với hơn 3.688 vụ vi phạm được phát hiện, trị giá hàng hoá vi phạm ước tính trên 9.000 tỷ đồng…
Có thể nói chuyển đổi số đối với ngành Hải quan có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi việc hiện đại hóa hải quan không chỉ đáp ứng các mục tiêu và định hướng của Đảng và Nhà nước hướng tới hải quan số, đảm bảo tính minh bạch, công bằng, hiệu lực, hiệu quả cũng như thích ứng với sự biến động của thương mại quốc tế mà việc áp dụng công nghệ số còn giúp làm thay đổi căn bản và toàn diện phương thức quản lý, vận hành, nâng cao chất lượng phục vụ và tạo ra những giá trị mới phục vụ người dân, doanh nghiệp.