Ngày 12/7/2025, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính ban hành Chỉ thị số 20/CT-TTg về một số nhiệm vụ cấp bách nhằm ngăn chặn, giải quyết tình trạng ô nhiễm môi trường. Theo lộ trình được nêu trong chỉ thị, từ 1/7/2026, xe mô tô, xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch sẽ không được phép lưu thông trong khu vực Vành đai 1. Từ 1/1/2028, phạm vi tiếp tục mở rộng sang khu vực Vành đai 2, hạn chế cả ô tô cá nhân chạy xăng. Đến năm 2030, chủ trương này sẽ tiếp tục mở rộng thực hiện trong đường Vành đai 3.
Trước thông tin này, ghi nhận tại chợ xe máy cũ trên phố Chùa Hà – nơi được mệnh danh là “thủ phủ” xe máy cũ của Hà Nội, không khí mua bán trở nên ảm đạm. Hàng nghìn chiếc xe từ phân khúc bình dân đến cao cấp xếp hàng dài chờ người mua. Nhiều tiểu thương ngồi chán nản, mệt mỏi, bấm điện thoại “giết” thời gian.
Phần lớn các chủ cửa hàng tại đây cho biết, từ khi có thông tin cấm xe xăng, doanh thu đã giảm tới 80%, buộc họ phải tạm dừng nhập hàng mới và hạn chế thu gom xe từ người dân. Dù vẫn cố gắng mời chào mỗi khi có người ghé qua, phần lớn chỉ nhận lại những cái lắc đầu từ chối.
Theo anh Tiến Đạt - Chủ một cửa hàng xe máy cũ trên phố Chùa Hà, lượng xe tiêu thụ rất ít, thậm chí có tuần không bán được chiếc xe nào. Mọi năm, vào thời điểm này, sau kỳ thi tốt nghiệp, nhiều phụ huynh thường đến tìm mua xe cũ cho con vì giá rẻ, phù hợp túi tiền. Thế nhưng, từ khi có thông tin cấm xe máy xăng thì tình hình kinh doanh ế ẩm.
“Hiện tại cửa hàng đã giảm giá hầu hết các loại xe để dễ bán hơn. Ví dụ xe SH cũ trước đây có giá 60 - 70 triệu đồng thì nay phải chấp nhận bán lỗ, giảm 7 - 10 triệu đồng. Vậy mà cũng không ăn thua. Trong khi các loại tiền từ chi phí thuê mặt bằng, lương nhân viên đến tiền gửi xe, thuế…vẫn phải chi trả đều đặn”, anh Đạt nói.
Tương tự, tại cửa hàng của anh Thanh Hà, lượng xe tồn kho đã lên tới 80 chiếc, xếp kín lối đi, nhưng suốt nhiều ngày nay vẫn không có khách hỏi mua.
“Tình trạng kinh doanh rơi vào bế tắc sau hàng loạt quy định mới như yêu cầu xe chính chủ, kiểm định khí thải đối với xe máy và đặc biệt là chủ trương cấm xe máy xăng lưu thông trong khu vực vành đai 1 từ năm 2026. Khó khăn chồng chất khó khăn. Xe cũ còn tồn, không bán được nên tôi không dám nhập thêm. Cả ngày mở cửa nhưng hầu như chẳng có ai ghé hỏi”, anh Hà nói.
Cũng theo anh Hà, với những chiếc xe máy còn “ế”, anh đang loay hoay tìm ra phương án. Một số tiểu thương có ý tưởng đưa xe về các tỉnh, thành khác để bán nhằm thu hồi vốn. Tuy nhiên, phương án này không dễ thực hiện bởi khi bán xe ra các tỉnh khác, người bán phải rút hồ sơ, chủ mới phải làm thủ tục sang tên kèm nhiều giấy tờ phức tạp nên nên đa số khách đều ngần ngại.
Tại cửa hàng của anh Minh Đức - nơi đang trưng bày gần 300 chiếc xe máy cũ, phần lớn có mức giá dưới 10 triệu đồng, tình hình kinh doanh cũng rơi vào cảnh ảm đạm.
“Tệp khách của tôi chủ yếu là người lao động thu nhập thấp, cần phương tiện đi lại để mưu sinh nên những xe cũ giá rẻ vẫn có khách hỏi mua nhưng không nhiều như trước kia. Nhiều người chần chừ, e ngại vì sợ mua xong sẽ bị cấm lưu thông. Xe nằm trong bãi càng lâu càng mất giá. Chúng tôi như đang ngồi trên đống lửa vì vốn đã đổ ra quá nhiều”, anh Đức cho biết.
Không chỉ các tiểu thương than lỗ vì phải giảm giá mạnh để kích cầu, nhiều người dân muốn bán lại xe máy cũng rơi vào tình thế bất lợi.
“Trước đây, chiếc xe Lead đời 2014 của tôi được định giá gần 20 triệu đồng. Vậy mà giờ, khi tôi mang đến để bán lấy tiền đổi sang xe điện, họ chỉ trả có 4–5 triệu đồng”, anh Văn (trú tại phường Ngọc Hà, TP. Hà Nội) chia sẻ.
Nhằm tạo điều kiện cho người dân chuyển đổi sang phương tiện thân thiện với môi trường, khi Hà Nội thực hiện lộ trình cấm xe máy xăng trong Vành đai 1, Sở Xây dựng Hà Nội đã báo cáo UBND thành phố về chính sách hỗ trợ trực tiếp bằng tiền cho người dân khi đổi xe.
Mức hỗ trợ dự kiến 3 triệu đồng/xe với hộ bình thường, 4 triệu đồng/xe với hộ cận nghèo và 5 triệu đồng/xe với hộ nghèo, mỗi cá nhân được hỗ trợ tối đa một xe đến hết năm 2030.
Bên cạnh đó, Hà Nội cũng dự kiến miễn 100% lệ phí trước bạ và lệ phí đăng ký biển số đối với phương tiện giao thông thân thiện với môi trường.
