"Chuyển đổi số đến từ con người chứ không phải công nghệ"

• Hội báo toàn quốc

Ngày 19/3,  trong khuôn khổ Hội báo toàn quốc 2023, Đoàn Thanh niên Cơ quan Trung ương Hội Nhà báo Việt Nam phối hợp với Đoàn thanh niên Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn Thông tổ chức tọa đàm “Thanh niên sáng tạo, chủ động trong công cuộc chuyển đổi số hiện nay”.

Chủ trì buổi toạ đàm có ông Lê Quốc Minh – Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng biên tập Báo Nhân dân, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam; Anh Nguyễn Ngọc Long – Bí thư Đoàn TNCS cơ quan Trung ương Hội Nhà báo Việt Nam; Chị Chung Hải Bằng – Bí thư Đoàn TNCS Học viện Bưu chính viễn thông.

Tại buổi toạ đàm, anh Nguyễn Ngọc Long - Bí thư Đoàn TNCS cơ quan Trung ương Hội Nhà báo Việt Nam cho biết, trên thực tế, việc triển khai chuyển đổi số trong tổ chức Đoàn hiện nay còn chậm và chưa đồng bộ nếu xét toàn diện trên phạm vi tổng thể cả nước và một phần nguyên nhân trở ngại là do cơ sở vật chất, hạ tầng phục vụ quá trình chuyển đổi số còn gặp nhiều khó khăn.

Một bộ phận đoàn viên, thanh niên còn tư duy ngại thay đổi trong việc tìm tòi, học hỏi, ứng dụng công nghệ; chưa mạnh dạn nhận nhiệm vụ mới, nhiệm vụ khó để thể hiện vai trò, năng lực của tuổi trẻ. Tọa đàm ngày hôm nay là cơ hội để chúng ta nâng cao nhận thức cho đoàn viên, thanh niên về ý nghĩa, vai trò, tầm quan trọng của chuyển đổi số, cũng như trách nhiệm của tuổi trẻ trong vấn đề chuyển đổi số.

"Tại buổi Toạ đàm ngày hôm nay, chúng tôi mong muốn sẽ góp phần cổ vũ và chia sẻ những bài học hữu ích trong toàn đoàn và tuổi trẻ cả nước phát huy vai trò của thanh niên trong tham gia tích cực công cuộc chuyển đổi số; vận dụng, ứng dụng công nghệ số trong thực tiễn cuộc sống và nâng cao năng lực số cho thanh thiếu nhi; nhằm thể hiện quyết tâm của tuổi trẻ cả nước trong tạo ra những giá trị mới, những đóng góp cụ thể thực hiện chủ đề công tác năm 2023 là “Năm chuyển đổi số các hoạt động của Đoàn” và chủ đề “Năm dữ liệu số của Chính phủ"", anh Nguyễn Ngọc Long chia sẻ. 

Tại buổi toạ đàm, ông Lê Quốc Minh - Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng biên tập Báo Nhân dân, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhận định: Chuyển đổi số là con đường khó khăn vô cùng. Chúng ta có thể tạo ra hàng trăm sản phẩm mới phát triển ứng dụng mới nhưng những sản phẩm đó chẳng giúp ích gì nếu chúng ta không có tư duy mới, nếu không giải quyết những vấn đền văn hoá cốt lõi, sự phối hợp, cách tương tác với độc giả và cả cách tương tác với nhau trong toà soạn thì chuyển đổi số không có tác dụng gì hết.

"Chuyển đổi số đến từ con người chứ không phải công nghệ. Nhiều cơ quan báo chí cho rằng chỉ cần mua một số máy móc, phần mềm là chúng ta chuyển đổi số xong. Một số cơ quan báo chí địa phương khi mà gửi đề án chuyển đổi số để tham vấn trước khi báo cáo lên tỉnh uỷ, chính quyền chỉ là kế hoạch mua thêm bao nhiêu máy tính, máy ảnh, máy quay, phần mềm - đó không phải chuyển đổi số. Mua sắm thiết bị hay công nghệ không phải chuyện khó, khả năng thích nghi với tương lai digital của mỗi cơ quan tuỳ thuộc vào việc phát triển kỹ năng mới, thu hẹp khoảng cách cung cầu nhân lực chất lượng cao, khai phá tiềm năng của chính mình và những người khác để vượt qua những thử thách", ông Lê Quốc Minh cho hay.

Theo Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, chuyển đổi số là tạo thêm giá trị tương tác với người dùng và khách hàng, chuyển đổi số là thay đổi cách vận hành của doanh nghiệp. Nếu chúng ta vẫn tiếp tục viết bài như thế, chụp ảnh như thế, làm chương trình phát thanh truyền hình như thế thì không gọi là chuyển đổi số phải tạo ra những sản phẩm mới, thậm chí là văn hoá mới trong toà soạn. Tại các cơ quan báo chí, nếu không thay đổi quy trình làm việc, văn hoá công sở, cách trao đổi với nhau, cách xây dựng bộ máy, phân cấp trong toà soạn, mọi thay đổi tạo ra cũng chỉ nằm bên rìa mà thôi. 

Chia sẻ về công tác đào tạo sinh viên thanh niên trong bối cảnh chuyển đổi số, TS. Lê Vũ Điệp - Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông cho biết: Thị trường lao động trong lĩnh vực báo chí đang thay đổi. Nhu cầu nhân lực của thị trường lao động trong lĩnh vực báo chí cần hướng đến mục tiêu đào tạo nhà báo đa năng (All – in – One). Với mục tiêu này, các nhân lực ngành có thể đảm trách đa nhiệm các công việc liên quan đến thực hành nghiệp vụ báo chí như phát hiện và xử lý thông tin, viết bài, thiết kế nội dung, chụp ảnh/ghi hình kĩ thuật số; xử lý dữ liệu phản hồi từ công cúng, quản trị hiệu quả truyền tải thông tin…

Việc đào tạo nhân lực cho ngành báo chí theo hướng số là nhằm ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và thông tin dữ liệu (big data) vào quản trị các nội dung thông tin, ứng dụng thực tế ảo (VR) hay UX/UI…trong các sản phẩm báo chí. Báo chí định hướng công nghệ, về cơ bản, tạo bước ngoặt cho sự phát triển của lĩnh vực này.

Theo TS. Lê Vũ Điệp, công tác đào tạo báo chí hướng đến cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao và đa năng (giỏi cả về chuyên môn nghiệp vụ báo chí thông tấn, giỏi về công nghệ đa phương tiện, có khả năng chủ động và tự lực trong sáng tạo các sản phẩm nội dung báo chí) là tất yếu khách quan.

Đội ngũ nhân lực này, ngoài lĩnh vực báo chí, cũng có thể hoạt động trong nhiều ngành khác, chẳng hạn như truyền thông sáng tạo trong lĩnh vực kinh tế, thương mại, giáo dục, văn hóa giá trị….

Bàn về chuyển đổi số trong công tác thanh niên tại các trường đại học, cao đẳng hiện nay – ông Thái Hồng Đức - Phó Chủ tịch Tập đoàn BKAP - Nguyên Bí thư Đoàn Thanh niên Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho rằng: Có thể nhận thấy chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong các hoạt động của Đoàn Thanh niên các trường Đại học, Cao đẳng. Đoàn Thanh niên các trường thường xuyên, liên tục phổ biến đến đoàn viên về các ứng dụng, các trang thông tin của Đoàn thanh niên, đạt được nhiều hiệu quả tích cực. Như chương trình cài đặt APP Thanh niên Việt Nam, Phần mềm Quản lý đoàn viên… đã và đang đem lại giá trị vô cùng thiết thực, góp phần đẩy nhanh công tác Chuyển đổi số ngay trong tổ chức đoàn.

Bên cạnh đó, việc phát huy lợi thế của công nghệ thông tin là kết nối nhanh, tạo được sự lan tỏa rộng rãi, Đoàn Thanh niên các trường Đại học, Cao đẳng đã tạo các trang fanpage và có lượt người theo dõi khá cao. Từ trang fanpage này, Đoàn Thanh niên các trường Đại học, Cao đẳng giúp đoàn viên cập nhật kịp thời các thông tin về các phong trào, hoạt động đoàn, những mô hình hay, điển hình tiên tiến; những thông tin thời sự trong nước, địa phương, hoạt động đấu tranh, phản bác các luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch trên không gian mạng; tuyên truyền kỷ niệm các ngày lễ lớn, sự kiện trọng đại của quê hương, đất nước…Các cơ sở đoàn cũng tích cực kết nối, tương tác với thông qua ứng dụng zalo, facebook. Những thông tin ở cơ sở được tổ chức Đoàn nắm bắt kịp thời, phản hồi nhanh hơn.

Để phát huy sức sáng tạo thanh niên trong Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, ông Nguyễn Hải Đăng - Đoàn Thanh niên Báo Nhân dân cho biết, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh nên có sự kết hợp với Đoàn Thanh niên Cơ sở, Đoàn Thanh niên cấp huyện để xây dựng những chương trình bồi dưỡng kiến thức chuyên môn kết hợp với kiến thức về gọi vốn khởi nghiệp, kiến thức pháp luật, đặc biệt là các quy định về luật doanh nghiệp liên quan đến khởi nghiệp sáng tạo, vấn đề về luật thuế.

Bên cạnh đó, Đoàn Thanh niên cũng cần trở thành một tổ chức hỗ trợ ý tưởng sáng tạo khoa học nói chung, khoa học công nghệ nói riêng bằng cách trở thành kênh kêu gọi các nguồn quỹ xã hội hóa, kết hợp những nguồn lực của cơ quan nhà nước, doanh nghiệp trong việc hiện thực hóa các ý tưởng sáng tạo. Phải bằng những việc làm như thế, trên tinh thần quyết tâm, quyết liệt, thanh niên Việt Nam mới không bỏ lỡ cơ hội phát triển vàng như bây giờ.

Cũng tại buổi Tọa đàm, các đoàn viên, sinh viên đã đặt các câu hỏi cho nhà báo Lê Quốc Minh xung quanh vấn đề chuyển đổi số, về hướng nghiệp cho thanh niên trước thách thức hiện nay...Tâm huyết và mong muốn lan tỏa những kiến thức, những câu chuyện thực tế, nhà báo Lê Quốc Minh đã dành nhiều tiếng đồng hồ để trao đổi, giải đáp và định hướng cho các sinh viên...

Kết thúc buổi Tọa đàm “Thanh niên sáng tạo, chủ động trong công cuộc chuyển đổi số hiện nay”, chị Nguyễn Thị Vân - Phó Bí thư Đoàn thanh niên cơ quan Trung ương Hội Nhà báo Việt Nam chia sẻ: Tọa đàm này là dịp để đoàn viên, thanh niên được lắng nghe, được các chuyên gia về lĩnh vực chuyển đổi số cung cấp thêm thông tin hữu ích, thiết thực, định hướng và truyền lửa… để chúng ta có cách thức ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số một cách hiệu quả nhất. "Và dĩ nhiên, các đoàn viên thanh niên cũng sẽ cùng được bày tỏ quan điểm, trao đổi, đề xuất các ý kiến, giải pháp nhằm góp phần phát huy vai trò của thanh niên trong công cuộc chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ số trong thực tiễn cuộc sống, công việc...", chị Nguyễn Thị Vân cho hay.

Nhóm PV