Nhiều triển vọng cho doanh nghiệp FDI lên sàn
Hội nghị "Phổ biến một số nội dung về việc niêm yết, đăng ký giao dịch của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài" được tổ chức trong bối cảnh thị trường chứng khoán tiếp tục hoàn thiện thể chế và nhu cầu tham gia thị trường vốn trong nước của doanh nghiệp FDI tăng lên rõ rệt.
Mục tiêu trọng tâm là cập nhật quy định pháp lý mới, chuẩn hóa quy trình đại chúng hóa và niêm yết, qua đó tạo thuận lợi để doanh nghiệp FDI tiếp cận thị trường minh bạch, đồng bộ hơn.
Bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch UBCKNN nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp FDI đối với nền kinh tế Việt Nam khi đóng góp quan trọng vào tăng trưởng, xuất khẩu và năng lực cạnh tranh quốc tế.
"Các doanh nghiệp FDI đang có sự quan tâm lớn đối với tiềm năng phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam. UBCKNN cùng các đơn vị liên quan sẽ tiếp tục tạo điều kiện tối đa và đồng hành chặt chẽ cùng doanh nghiệp FDI trong quá trình niêm yết và đăng ký giao dịch", Chủ tịch UBCKNN chia sẻ.
Nhìn lại năm 2025, thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận nhiều bước tiến quan trọng: Hệ thống giao dịch mới vận hành ổn định; chất lượng minh bạch thông tin và quản trị công ty của doanh nghiệp niêm yết được cải thiện. Đặc biệt, FTSE nâng hạng Việt Nam lên nhóm thị trường mới nổi từ ngày 8/10/2025.
Chủ tịch UBCKNN cho rằng để duy trì vị thế này, thị trường cần tiếp tục mở rộng cơ cấu ngành, nâng tỷ trọng các doanh nghiệp sản xuất và gia tăng sự hiện diện của các doanh nghiệp FDI, những chủ thể có nền tảng hoạt động bền vững và chuẩn mực quản trị tốt.
Thực tế, dù Việt Nam có hơn 1.600 doanh nghiệp niêm yết và đăng ký giao dịch, hiện chỉ có 10 doanh nghiệp FDI đang giao dịch trên HOSE, HNX và UPCoM, con số khiêm tốn so với quy mô đầu tư của khu vực FDI.
Nhiều doanh nghiệp nước ngoài đã hoạt động hàng chục năm tại Việt Nam, có kết quả kinh doanh tích cực và hoàn toàn có khả năng đại chúng hóa.
Sau quá trình rà soát và xin ý kiến các bộ, ngành, UBCKNN đã được Chính phủ và Bộ Tài chính chấp thuận cho phép tiếp nhận trở lại hồ sơ niêm yết, đăng ký giao dịch của doanh nghiệp FDI, mở ra dư địa đáng kể để mở rộng hàng hóa trên thị trường.
"Điều quan trọng nhất là mức độ tuân thủ, minh bạch và chuẩn mực quản trị của doanh nghiệp", Chủ tịch UBCKNN nhấn mạnh.
Để đáp ứng yêu cầu này, hệ thống pháp lý đã được hoàn thiện đồng bộ trong năm 2025. Nghị định số 245/2025/NĐ-CP rút ngắn quy trình IPO gắn với niêm yết xuống còn khoảng 30 ngày; Thông tư 19/2025/TT-BTC bổ sung quy định báo cáo kiểm toán vốn điều lệ đã góp; các quy chế niêm yết và đăng ký giao dịch tại HOSE, HNX và VNX được điều chỉnh đồng bộ nhằm hỗ trợ doanh nghiệp ngay từ khâu chuẩn bị hồ sơ.
Lợi ích của doanh nghiệp FDI IPO tại Việt Nam
Tại Hội nghị, ông Trần Tiến Dũng, Trưởng ban Giám sát công ty đại chúng, UBCKNN nhấn mạnh rằng, mô hình IPO gắn với niêm yết là xu hướng phù hợp với thông lệ tốt của quốc tế và có ý nghĩa đặc biệt với doanh nghiệp FDI.
Theo phân tích của ông Dũng, có 3 lợi thế chính để doanh nghiệp IPO trong bối cảnh hiện nay.
Thứ nhất, quy trình rút gọn và minh bạch giúp doanh nghiệp giảm thời gian chờ đợi, hạn chế chi phí cơ hội và tận dụng tốt điều kiện thị trường đang thuận lợi. Khi IPO và niêm yết được xử lý song song theo Nghị định 245/2025, doanh nghiệp có thể niêm yết ngay sau khi chào bán thành công - điều mà trước đây mất nhiều tháng.
Thứ hai, việc gắn quy trình IPO với niêm yết ngay từ đầu buộc doanh nghiệp chuẩn hóa hồ sơ, chuẩn hóa báo cáo tài chính, quản trị và công bố thông tin theo chuẩn mực quốc tế.
"Đây là yêu cầu nhưng đồng thời cũng là lợi thế, bởi chuẩn hóa càng sớm thì khả năng tiếp cận nhà đầu tư càng lớn", ông Dũng nhấn mạnh.
Thứ ba, với doanh nghiệp FDI, IPO gắn với niêm yết còn giúp tăng giá trị doanh nghiệp thông qua việc định giá công khai, nâng cao uy tín thương hiệu và mở ra khả năng huy động vốn trong nước – một kênh bổ sung quan trọng bên cạnh vốn từ công ty mẹ.
Đại diện Ban Quản lý chào bán chứng khoán cho biết nhiều doanh nghiệp FDI đang quan tâm đến cơ chế IPO gắn với niêm yết, nhưng còn vướng mắc về việc chuyển đổi loại hình sang công ty cổ phần, sự khác biệt giữa thỏa thuận trong giấy phép đầu tư và quy định chứng khoán hiện hành.
Cơ quan quản lý khẳng định sẽ phối hợp với các sở ngành để tháo gỡ từng trường hợp cụ thể, trên nguyên tắc doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp luật thì đều được tham gia thị trường bình đẳng.
