Nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp, mở rộng cơ hội học nghề
Nhận thức rõ giáo dục nghề nghiệp là chìa khóa nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, chuyển dịch cơ cấu lao động và là công cụ hữu hiệu trong giảm nghèo đa chiều, Đắk Lắk xác định mục tiêu phát triển giáo dục nghề nghiệp cả về quy mô lẫn chất lượng. Tỉnh ưu tiên hỗ trợ đào tạo cho lao động thuộc hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo và lao động thu nhập thấp; đồng thời gắn kết đào tạo nghề với phát triển việc làm bền vững để người dân sau đào tạo có thể tự tạo thu nhập, tiếp cận tốt hơn các dịch vụ xã hội cơ bản.
Dự án 4 về phát triển giáo dục nghề nghiệp và việc làm bền vững được triển khai với ba tiểu dự án trọng tâm: phát triển giáo dục nghề nghiệp vùng nghèo, hỗ trợ lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng và hỗ trợ việc làm bền vững trong tỉnh. Qua quá trình thực hiện, chương trình đã mang đến nhiều cơ hội học nghề mới, tăng khả năng tiếp cận thông tin thị trường lao động và tạo ra sinh kế ổn định cho hàng chục nghìn lao động.
Với Tiểu dự án 1 – Phát triển giáo dục nghề nghiệp vùng nghèo và vùng khó khăn, giai đoạn 2021–2025, tổng vốn đầu tư từ Trung ương và địa phương đạt hơn 190 tỷ đồng, tỷ lệ giải ngân đạt hơn 40%. Nguồn lực này được sử dụng để đầu tư cơ sở vật chất, sửa chữa, nâng cấp, mua sắm trang thiết bị cho Trường Trung cấp Đắk Lắk và Trường Cao đẳng Đắk Lắk; tổ chức 160 lớp đào tạo nghề nông thôn với gần 5.000 học viên tham gia.
Song song đó là hệ thống các hoạt động hỗ trợ như tổ chức sàn giao dịch việc làm, thu thập dữ liệu thị trường lao động; tuyên truyền chính sách thông qua phát thanh cơ sở, báo chí, ấn phẩm song ngữ dành cho đồng bào dân tộc thiểu số; tư vấn khởi nghiệp cho hơn 2.400 học sinh – sinh viên và đội ngũ nhà giáo. Những nỗ lực này giúp người lao động nắm bắt chính sách, nâng cao định hướng nghề nghiệp và tăng khả năng tiếp cận việc làm.
Hỗ trợ việc làm bền vững, thúc đẩy xuất khẩu lao động và ổn định sinh kế lâu dài
Trong bối cảnh thị trường lao động quốc tế mang lại mức thu nhập cao và ổn định, Đắk Lắk coi xuất khẩu lao động là một trong những giải pháp giảm nghèo nhanh và hiệu quả. Tiểu dự án 2 – Hỗ trợ người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng được phân bổ 3,7 tỷ đồng vốn Trung ương. Dù tỷ lệ giải ngân còn thấp, mới đạt gần 2%, song tỉnh đã tổ chức đào tạo, hỗ trợ 10 học viên hoàn thiện chứng chỉ để đủ điều kiện ra nước ngoài làm việc.
Vượt lên trên con số còn khiêm tốn là ý nghĩa lâu dài: mô hình này mở ra cơ hội lớn để người dân, đặc biệt là lao động nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số, tiếp cận thị trường lao động có giá trị gia tăng cao. Tuy nhiên, để tiểu dự án thực sự phát huy hiệu quả, tỉnh xác định nhiệm vụ trọng tâm tiếp theo là tăng cường truyền thông, tư vấn bài bản để người lao động mạnh dạn tham gia, hiểu đúng về điều kiện, quyền lợi và các chính sách hỗ trợ.
Tiểu dự án 3 – Hỗ trợ việc làm bền vững được bố trí tổng vốn hơn 60 tỷ đồng, với tỷ lệ giải ngân trên 40%. Từ nguồn lực này, nhiều hoạt động thiết thực đã được triển khai, tạo nền tảng quan trọng cho thị trường lao động địa phương.
Tỉnh đã tổ chức 52 phiên giao dịch việc làm tại xã và cụm xã, giúp kết nối hàng nghìn lao động với doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh. Hệ thống thu thập cung – cầu lao động được đẩy mạnh, ghi nhận thông tin từ 29 đơn vị sử dụng lao động và hơn 27.000 lao động tìm việc, trong đó lực lượng lao động nữ chiếm tỷ lệ cao. Các hoạt động tư vấn nghề nghiệp, tư vấn việc làm cũng diễn ra đa dạng, tiếp cận hơn 14.000 lượt người lao động qua các kênh trực tiếp và trực tuyến.
Đáng chú ý, Ngày hội việc làm với sự tham gia của 20 doanh nghiệp và hơn 1.000 vị trí tuyển dụng đã tạo điều kiện để người lao động tiếp xúc trực tiếp với nhu cầu thực tế của thị trường. Tỉnh cũng thu thập thông tin tuyển dụng của 303 doanh nghiệp để xây dựng cơ sở dữ liệu “Việc tìm Người – Người tìm Việc”, phục vụ kết nối cung – cầu lao động lâu dài.
Công tác tư vấn về xuất khẩu lao động tiếp tục được mở rộng, thu hút gần 600 lượt người tham gia. Qua đó, người dân nắm bắt được yêu cầu kỹ năng, thu nhập, điều kiện lao động cũng như các chính sách hỗ trợ nếu tham gia thị trường lao động quốc tế.
Theo thống kê, trong toàn giai đoạn thực hiện chương trình, tỉnh Đắk Lắk đã giải quyết việc làm cho khoảng 100.920 lao động. Con số này minh chứng rõ nét nỗ lực của các cấp, ngành trong việc giảm áp lực thất nghiệp, thúc đẩy tăng thu nhập và bảo đảm an sinh xã hội bền vững.
Những kết quả đạt được cho thấy việc đầu tư vào đào tạo nghề, hỗ trợ việc làm và phát triển thị trường lao động đã tạo ra chuyển biến tích cực trong đời sống của người dân, nhất là khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nhiều hộ dân không chỉ thoát nghèo mà còn xây dựng được sinh kế ổn định, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Trong thời gian tới, Đắk Lắk đặt ra các định hướng trọng tâm nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả chương trình. Trước hết, tỉnh sẽ đẩy mạnh đào tạo nghề theo nhu cầu thị trường và theo đặt hàng của doanh nghiệp, chấm dứt tình trạng đào tạo tràn lan, không gắn với nhu cầu sử dụng lao động. Bên cạnh đó, tỉnh tiếp tục mở rộng hoạt động đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài, ưu tiên các thị trường có thu nhập cao, an toàn và nhu cầu lớn.
Cùng với đó, Đắk Lắk sẽ thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý thị trường lao động, xây dựng cơ sở dữ liệu lao động hiện đại, tăng tốc độ kết nối việc làm và nâng cao tính minh bạch. Công tác truyền thông chính sách cũng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, đặc biệt ở các vùng đồng bào dân tộc thiểu số nhằm giúp người lao động tự tin hơn trong việc tiếp cận cơ hội nghề nghiệp.
Với quyết tâm của chính quyền địa phương, sự vào cuộc đồng bộ của các sở, ngành và tinh thần chủ động của người dân, Đắk Lắk kỳ vọng sẽ tiếp tục hình thành nhiều mô hình đào tạo nghề hiệu quả, tạo việc làm bền vững và thực hiện thành công mục tiêu giảm nghèo bền vững trong giai đoạn tới.
