Việc đón dòng khí đầu tiên từ mỏ Cá Tầm đã góp phần gia tăng sản lượng khai thác dầu khí năm 2019, đóng góp đáng kể nguồn thu cho ngân sách Nhà nước và lợi nhuận cho PVN, Vietsovpetro, PVEP và Bitexco.
Sức bật đối với công tác tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí
Thành công của dự án Cá Tầm đến trong thời điểm các khó khăn và thách thức vẫn còn không ít đối với PVN, đặc biệt trong lĩnh vực thăm dò, khai thác dầu khí, khâu cốt lõi đảm bảo sự phát triển bền vững của Tập đoàn. Tình hình Biển Đông vẫn diễn biến phức tạp đã tác động đến công tác tìm kiếm thăm dò và phát triển chung của Tập đoàn. Nguồn vốn thực hiện công tác tìm kiếm thăm dò gặp khó khăn do cơ chế trích lập, quản lý và sử dụng Quỹ tìm kiếm thăm dò dầu khí. Hầu hết các mỏ đều đã khai thác trong thời gian dài và hiện tại đang trong giai đoạn cuối dẫn tới suy giảm sản lượng tự nhiên và số lượng giếng khoan mới rất ít nên hệ số suy giảm sản lượng hằng năm giảm từ 15 tới hơn 30% tùy theo mỏ. Nhiều mỏ dầu có tỷ lệ ngập nước cao như: Bạch Hổ - Rồng, Rạng Đông - Phương Đông, Sư Tử Đen - Sư Tử Vàng... làm ảnh hưởng đến việc khai thác. Các mỏ khí có trữ lượng lớn như Lan Tây/Lan Đỏ, Rồng Đôi/Rồng Đôi Tây cũng đều đã suy giảm sản lượng trong khi các nguồn khí tiềm năng lớn gặp nhiều khó khăn về tiến độ phát triển khai thác.
Thế nhưng, không thể phủ nhận rằng, sự thành công của dự án mỏ Cá Tầm trong những ngày đầu năm 2019 là một dấu mốc quan trọng, trở thành sức bật đối với công tác tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí. Thành viên HĐTV PVN Phan Ngọc Trung chia sẻ: Khi từ CTC1 nhìn sang giếng thẩm lượng Cá Tầm 06 do giàn khoan PVDrilling I đang khoan gần đấy, cách khoảng 5 cây số thì chúng tôi nhìn thấy ngọn lửa đang bùng cháy, cảm thấy rất vui, khẳng định thêm tiềm năng của mỏ Cá Tầm, không chỉ dừng ở chung quanh giàn CTC1, mà còn mở rộng ra thêm nữa. Việc đưa mỏ Cá Tầm vào khai thác có ý nghĩa rất quan trọng, là cơ sở để Tập đoàn, Vietsovpetro, PVEP có thể duy trì ổn định sản lượng khai thác và tiếp tục đẩy mạnh hoạt động tìm kiếm thăm dò dầu khí ra các lô mới trong những năm tới.
Lãnh đạo PVN kiểm tra công tác tại mỏ Cá Tầm vào tháng 1/2019.
Có thể nói rằng, thành công của dự án Cá Tầm đến từ sự phát huy nội lực, nỗ lực, lãnh đạo, chỉ đạo, chiến lược phát triển mỏ nhỏ, mỏ cận biên của PVN. Đây cũng là lần đầu tiên, 2 thành viên trụ cột trong lĩnh vực thăm dò và khai thác của PVN cùng tham gia là chủ đầu tư của một dự án khai thác dầu khí là Vietsovpetro và Tổng Công ty Thăm dò khai thác dầu khí - PVEP.
Mặc dù, trong giai đoạn xây dựng phát triển mỏ, PVN, Vietsovpetro đã gặp không ít khó khăn, thách thức đến từ những yếu tố cả khách quan và chủ quan như: công tác mua sắm bị chậm do quy trình mua sắm vật tư quá phức tạp, Vietsovpetro chưa có quy trình chuyển đổi vật tư giữa Lô 09-1 và các Lô ngoài, giá cả vật tư thiết bị tăng trong giai đoạn giá dầu phục hồi dẫn đến nhiều gói thầu vượt giá, phải điều chỉnh giá gói thầu và tổ chức đấu thầu lại; một số nhà thầu trúng thầu từ chối cấp hàng hoặc không giao hàng đúng thời hạn và chấp nhận chịu phạt theo luật và hợp đồng đã ký; điều kiện thời tiết biển nửa cuối năm 2018 diễn biến bất thường, số ngày xấu nhiều hơn các năm trước, các mốc tiến độ thi công trên biển quan trọng của dự án đều tiến hành trong quý IV/2018, là mùa biển động, chịu nhiều tác động và rủi ro cao do thời tiết xấu…
Tuy nhiên, với sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Bộ Công Thương và PVN, cùng với bề dày kinh nghiệm và tiềm lực sẵn có của mình, Vietsovpetro đã cùng các nhà thầu phối hợp chặt chẽ và nỗ lực thực hiện tốt các phần việc được giao, đảm bảo an toàn, chất lượng, đúng tiến độ và tiết kiệm chi phí cho Dự án. Như đánh giá của Tổng Giám đốc PVN Nguyễn Vũ Trường Sơn: Phát hiện ra mỏ là một niềm vui, nhưng để có thể đầu tư phát triển mỏ đưa vào khai thác thương mại trong điều kiện giá dầu thấp là một thách thức rất lớn. Tập đoàn ghi nhận các nỗ lực của Tổ hợp nhà thầu đã nghiêm túc thực hiện các cam kết trong Hợp đồng chia sản phẩm dầu khí Lô 09-3/12; đặc biệt đánh giá cao Vietsovpetro đã chủ động, tích cực tham gia tổ chức thực hiện Dự án ngay từ đầu và làm nhiệm vụ của Người điều hành với nỗ lực và quyết tâm rất lớn. Thành công bước đầu của Dự án này với sản lượng ngay trong năm nay đạt trên 3/4 triệu tấn dầu sẽ có đóng góp không nhỏ vào kết quả sản xuất kinh doanh của Tập đoàn trong năm nay và các năm tiếp theo.
Các chuyên gia dầu khí nhận định, việc dự án mỏ Cá Tầm kết nối với hạ tầng của Vietsovpetro từ cụm mỏ Bạch Hổ đã tiết kiệm hàng trăm triệu USD phải bỏ ra đầu tư cho hạ tầng, đảm bảo hiệu quả kinh tế cho Dự án.
Bước ngoặt mới trong lĩnh vực khai thác dầu khí
Thứ trưởng Bộ Công Thương Đặng Hoàng An khẳng định: Chính phủ Việt Nam, Bộ Công Thương, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam đã, đang và sẽ luôn tạo điều kiện thuận lợi, ủng hộ và khuyến khích các hoạt động của các nhà đầu tư, trong đó có các công ty hoạt động trong lĩnh vực dầu khí và doanh nghiệp tư nhân phù hợp với luật pháp Việt Nam và thông lệ quốc tế, đảm bảo quyền lợi hợp pháp, mang lại lợi ích thiết thực cho các nhà đầu tư cũng như cho đất nước Việt Nam trên cơ sở vì lợi ích chung.
Giàn CTC1 PVDrilling 6 tại mỏ Cá Tầm
PVN luôn tăng cường hợp tác, tìm kiếm, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong và ngoài nước tham gia các lĩnh vực cốt lõi của Tập đoàn phù hợp với luật pháp Việt Nam và thông lệ quốc tế, việc hợp tác này là nhằm cùng nhau phát huy thế mạnh về công nghệ, về tài chính, nhân lực và quan trọng nữa là cùng chia sẻ rủi ro. Thành công của dự án mỏ Cá Tầm còn có ý nghĩa rất đặc biệt, đây cũng là lần đầu tiên, một tập đoàn kinh tế tư nhân của Việt Nam - Bitexco tham gia vào lĩnh vực thăm dò khai thác dầu khí tới tư cách nhà đầu tư. Phải khẳng định Bitexco đã “dũng cảm” khi chấp nhận mạo hiểm đầu tư vào khâu thăm dò khai thác dầu khí vốn rất nhiều rủi ro. Bởi sự thật là, không một tập đoàn kinh tế tư nhân nào ở Việt Nam dám mạo hiểm đầu tư vào lĩnh vực khai thác dầu khí. Trước Bitexco, chưa doanh nghiệp tư nhân Việt Nam nào đủ khả năng tham gia lĩnh vực “kinh doanh” tốn kém này. Nỗ lực của PVN, Vietsovpetro, PVEP trong việc hợp tác với Bitexco cũng đánh dấu một bước tiến mới trong lĩnh vực thăm dò, khai thác dầu khí. Thành công của dự án mỏ Cá Tầm với sự tham gia của Bitexco có thể tạo ra bước ngoặt mới trong lĩnh vực khai thác dầu khí tại Việt Nam với sự tham gia của đầy đủ các thành phần kinh tế.
Có thể nói, thành công của dự án phát triển mỏ Cá Tầm cũng khẳng định việc đẩy mạnh các hoạt động tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí tại khu vực bể Cửu Long, sẵn có cơ sở hạ tầng: hệ thống xử lý/xuất dầu thô và thu gom khí đồng hành đồng bộ, là một chủ trương đúng đắn và nhất quán của Đảng và Nhà nước, có ý nghĩa quan trọng về phương diện kinh tế, nhằm đảm bảo duy trì và sớm gia tăng sản lượng khai thác dầu khí để đáp ứng được nhu cầu năng lượng và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Đồng thời, việc tiến hành các hoạt động thăm dò khai thác dầu khí tại các khu vực này cũng góp phần khẳng định và bảo vệ chủ quyền cũng như các lợi ích kinh tế trên thềm lục địa và lãnh hải Việt Nam.
Bảo Minh
