Đứng lên sau thất bại
Trang trại nuôi chồn hương của anh Trần Mạnh Hùng (40 tuổi), trú khối Phong Đăng, phường Trường Vinh (Nghệ An) là mô hình lớn tại địa phương. Với quy mô gần 600 con chồn hương, mô hình chăn nuôi của anh trở thành điển hình kinh tế, nhiều người tìm đến tham quan, học hỏi. Nhưng ít ai biết rằng, để có kết quả đó, ông chủ trang trại đã từng trải qua thất bại.
Kể về quá trình lập nghiệp của mình, anh Hùng cho biết không hề bằng phẳng như mọi người nghĩ. Tuổi trẻ, anh quyết định xuất khẩu lao động để tích lũy vốn và kiến thức cho bản thân. Năm 2018, anh về nước và bắt đầu hành trình lập nghiệp của mình.
Chàng trai xứ Nghệ từng trải qua nhiều nghề, từ xây dựng, đầu bếp…, mỗi công việc giúp anh tiếp xúc, gặp gỡ nhiều người. Từ những lần gặp gỡ ấy đã giúp anh biết đến mô hình nuôi chồn hương. Anh nhớ lại: “Trong một lần tiếp khách từ Trung Quốc, tôi được mời ăn thịt chồn hương. Món ăn rất ngon khiến tôi nhớ mãi và bắt đầu tìm hiểu về loài vật này. Từ đó, tôi nhận thấy đây là hướng phát triển kinh tế mới phù hợp với bản thân”.
Tìm hiểu cách chăm sóc, anh Hùng nhận ra loài động vật này thích ăn cá rô phi và chuối. Trong khi đó, nơi anh sống gần sông Lam nên nguồn thủy sản rất nhiều và rẻ. Từ đó, anh quyết tâm bắt tay vào nuôi chồn hương.
Năm 2019, anh đầu tư chuồng trại, con giống hết gần 200 triệu đồng để phát triển mô hình chăn nuôi. Nhưng do chưa có kinh nghiệm, việc lựa chọn con giống không phù hợp khiến vật nuôi mắc bệnh rồi lần lượt lăn ra chết. Chỉ hơn 1 năm sau ngày hào hứng khởi nghiệp, anh buộc phải dừng lại. Sau thất bại ấy, anh tự rút ra những bài học xương máu mà không phải ai cũng chỉ cho mình biết.
Dù dừng lại việc nuôi chồn hương nhưng anh vẫn chưa hết niềm đam mê với con vật này. Thời gian rảnh anh Hùng vẫn tiếp tục nghiên cứu thị trường, tìm hiểu kỹ thuật nuôi. Càng tìm hiểu, anh càng ngộ ra nhiều kiến thức mà trước đó mình chưa nắm vững. Anh biết rằng, có thể đó là một trong những lý do khiến bản thân thất bại.
Năm 2022, nhận thấy thị trường giá chồn hương ngày càng tăng, nhu cầu tiêu thụ lớn, anh quyết tâm làm lại. Nhưng khi biết anh có ý định khởi nghiệp lại mô hình từng thất bại, nhiều người ngăn cản. Bởi chồn hương là vật nuôi đắt đỏ, nuôi khó, đầu ra nhiều lúc bếp bênh. Tuy vậy, người đàn ông này vẫn quyết tâm làm lại một lần nữa. Chỉ khác rằng, lần này anh cẩn thận hơn và đầu tư bài bản hơn.
Sau khi sửa sang lại chuồng trại, xin giấy phép nuôi, anh Hùng bắt đầu khởi nghiệp lại. Lần này, thay vì nóng vội, anh cẩn thận học hỏi kinh nghiệm từ những người trong nghề. Không chỉ vậy, anh chủ động tìm kiếm nguồn giống phù hợp.
Ở lần thất bại đầu, anh nhập giống từ miền Nam, nhưng lần này anh quyết định chuyển sang nguồn chồn lai từ khu vực biên Lào và Campuchia. Đây chồn giống ở đây có thịt dày, béo hơn. Nhờ những kinh nghiệm rút ra từ thất bại trước, anh dần thành công.
Biết được đặc tính của chồn hương là nhút nhát, ngủ ngày, ăn đêm nên khu chuồng trại anh chọn làm nơi yên tĩnh, tránh tiếng ồn. Chuồng được thiết kế dạng lồng sắt cao khoảng 70cm, rộng khoảng 1m2, bố trí trên giá đỡ cách nền 30-50cm để thông thoáng, tránh ẩm thấp và thuận tiện trong việc vệ sinh chuồng trại.
“Chồn hương khá nhạy cảm, nếu chưa từng chăn nuôi sẽ thấy khó vì con vật này dễ mắc bệnh. Nhưng khi đã có kinh nghiệm thì việc phát hiện và xử lý cũng nhanh hơn. Nuôi con vật này tuy khó mà dễ”, anh chia sẻ.
Thu tiền tỷ mỗi năm
Sau nhiều năm chăn nuôi, anh Hùng cho biết, một trong những lợi thế của việc nuôi chồn hương là chi phí thức ăn không cao. Thức ăn chủ yếu là các loại hoa quả, cá rô phi, đầu gà hay trứng gà lỗi không đạt tiêu chuẩn bán ra thị trường.
Trong khi đó ở địa phương anh, nguồn thức ăn đó khá dồi dào và giá rẻ. Trung bình, một con chồn mỗi ngày chỉ tiêu tốn khoảng 2.000 - 3.000 đồng tiền thức ăn. Ngoài ra, việc chăm sóc chồn cũng không mất quá nhiều thời gian. Mỗi ngày, anh Hùng chỉ cần dành khoảng 1 giờ để dọn chuồng và khoảng 1,5 giờ cho đàn chồn ăn. Thời gian còn lại anh chủ yếu theo dõi, kiểm tra đàn chồn hương.
Chồn hương sau hơn 12 tháng có thể xuất bán, mỗi năm có thể sinh sản từ 1,5 đến 2 lứa. Hiện giá chồn thương phẩm ở mức khoảng 1,7 triệu đồng/kg. Giá một cặp giống khoảng 10 đến 11 triệu đồng, những cặp có khả năng sinh sản ngay có thể lên tới khoảng 24 triệu đồng. Với quy mô đàn hiện tại, anh Hùng dự kiến năm nay có thể đạt doanh thu khoảng 2 tỷ đồng.
Sau nhiều năm gây dựng, đàn chồn hương của gia đình anh Hùng hiện có khoảng 600 con. Anh cho biết, những con gần đến tuổi xuất bán hầu như đã có khách đặt trước. Hiện anh đang là đầu mối cung cấp chồn hương cho nhiều nhà hàng ở các tỉnh phía bắc.
Bên cạnh đó, anh còn thu mua chồn thương phẩm từ người dân tại 3 tỉnh Nghệ An, Thanh Hóa và Hà Tĩnh để phục vụ nhu cầu của thị trường. “Nhiều nhà hàng ở các tỉnh phía Bắc gọi điện hỏi mua nhưng nguồn cung của tôi chưa đáp ứng được. Thị trường đón nhận, giá bán cao là tín hiệu tốt để tôi tiếp tục đầu tư vào trang trại”, anh Hùng cho biết.
Về dự định tương lai, anh cho biết đang tính toán triển khai mô hình nuôi chồn hương vệ tinh. Các hộ tham gia nuôi chồn sẽ được hỗ trợ, hướng dẫn kỹ thuật và bao tiêu đầu ra. Với nhu cầu của thị trường, anh Hùng biết đây là cơ hội để bản thân nhân rộng, phát triển thêm mô hình nuôi chồn.
Ông Trần Xuân Hải, Chủ tịch Hội Nông dân phường Trường Vinh nhận xét, trại nuôi chồn hương của gia đình anh Trần Mạnh Hùng là một trong những mô hình có quy mô lớn trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Thành công của mô hình cho thấy bản lĩnh của người nông dân dám đổi mới tư duy, đầu tư bài bản và liên kết sản xuất để tạo sinh kế, góp phần làm giàu ngay trên chính quê hương. Đây là mô hình tiêu biểu thường xuyên được các đoàn hội viên nông dân trong và ngoài tỉnh đến tham quan, học tập kinh nghiệm.
Từng thất bại nhưng anh Hùng không bỏ cuộc mà trau dồi thêm kiến thức, kinh nghiệm, kỹ thuật để làm lại. Thành công của anh không đến nhờ may rủi mà là sự nổ lực, biết thay đổi và quyết tâm phát triển kinh tế ngay trên quê hương mình.
