Mỗi ngày, chúng ta gửi và nhận hàng trăm email, từ công việc, học tập đến quảng cáo, khuyến mãi. Không ít trong số đó là thư rác, thư tiếp thị tự động hay thông báo từ các nền tảng thương mại điện tử mà người dùng không còn nhu cầu theo dõi. Ít ai ngờ rằng, đằng sau những cú nhấp chuột “xem rồi để đó” là một lượng phát thải carbon đáng kể đang âm thầm tích tụ.
Theo nghiên cứu của McAfee, mỗi email spam phát thải khoảng 0,3 gram CO₂. Trên toàn cầu, có tới 62 nghìn tỷ email spam được gửi đi mỗi năm. Tổng lượng điện năng phục vụ cho việc xử lý, truyền tải và lưu trữ số thư rác này ước tính lên tới 33 tỷ kWh, tương đương lượng khí thải của khoảng 3,1 triệu xe ô tô hoạt động suốt một năm. Những con số này cho thấy email rác không đơn thuần là sự phiền toái trong hộp thư cá nhân, mà còn tạo áp lực đáng kể lên hệ thống năng lượng và môi trường toàn cầu.
Trên thực tế, email không “trôi” trong không gian ảo. Tất cả dữ liệu đều được lưu trữ tại các trung tâm dữ liệu với hàng triệu máy chủ đặt tại nhiều quốc gia. Các hệ thống này hoạt động 24/7, đòi hỏi nguồn điện liên tục và hệ thống làm mát công suất lớn để đảm bảo an toàn, ổn định. Khi phần lớn điện năng trên thế giới vẫn được sản xuất từ nhiên liệu hóa thạch, việc duy trì lưu trữ hàng tỷ email không cần thiết đồng nghĩa với việc tiếp tục phát thải thêm CO₂ vào khí quyển.
Tại Việt Nam, nhiều người không có thói quen xoá email rác hay email quảng cáo mà để lưu lại trong hộp thư cá nhân, đặc biệt là người trẻ thường xuyên mua sắm trực tuyến hoặc đăng ký nhận thông tin từ nhiều nhãn hàng.
Thường xuyên nhận email rác, quảng cáo từ các cửa hàng quần áo và sàn thương mại điện tử, nhiều bạn trẻ thừa nhận trước đây chỉ thấy “phiền” chứ chưa từng nghĩ đến tác động môi trường phía sau. “Mỗi ngày mình nhận rất nhiều email khuyến mãi, giảm giá. Khi biết việc lưu trữ chúng cũng tiêu tốn năng lượng và phát thải CO₂, mình sẽ chủ động xoá bớt và huỷ đăng ký những mục không cần thiết”, bạn Phạm Phương Linh (Hà Nội) chia sẻ.
Tương tự, bạn Minh An, sinh viên Học Báo chí và Tuyên truyền cho biết: “Trước giờ mình nghĩ chuyện bảo vệ môi trường là hạn chế túi nilon hay tiết kiệm điện, chứ không liên quan đến email. Nhưng khi biết mỗi email đều được lưu trữ trên máy chủ và tiêu tốn năng lượng, mình thấy đây cũng là việc nên làm. Dọn dẹp hộp thư vừa gọn gàng hơn, vừa cảm giác mình đang góp một phần nhỏ vào việc giảm phát thải”.
Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, nếu mỗi người chủ động xoá những email không cần thiết, đặc biệt là email rác và các tệp đính kèm dung lượng lớn, tổng năng lượng tiết kiệm được trên phạm vi toàn cầu có thể đạt tới hàng chục triệu kWh mỗi năm, tương đương hàng chục nghìn tấn CO₂ không bị thải ra môi trường.
Trong thời đại kỷ nguyên số, bảo vệ môi trường không chỉ là câu chuyện của rác thải nhựa hay khí thải công nghiệp, mà còn là trách nhiệm trong từng hành vi trực tuyến. Chủ động dọn dẹp hộp thư, huỷ đăng ký các bản tin không còn nhu cầu, hạn chế gửi hoặc lưu trữ dữ liệu dư thừa…, là những việc làm đơn giản nhưng thiết thực.
