Tuyến đường sắt cao tốc Jakarta-Bandung ở Java đã bị đình trệ do đại dịch Covid-19. (Nguồn: Xingua Photo).
Theo South China Morning Post, một báo cáo của Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia (NDRC) phác thảo sự phát triển của đất nước trong 5 năm tới cũng xác định những yếu tố mà Bắc Kinh coi là vấn đề và nhiệm vụ chính mà dự án hạ tầng khổng lồ này phải đối mặt.
Báo cáo cho biết: “Việc xây dựng vành đai và con đường đang phải đối mặt với môi trường địa chính trị ngày càng phức tạp”.
Dự án này sẽ chịu ảnh hưởng bởi sự thay đổi của hệ thống quản trị và thương mại toàn cầu, sự cạnh tranh đang diễn ra giữa Trung Quốc và Mỹ, sự tăng trưởng ở các thị trường mới nổi là những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến dự án.
Trong khi Trung Quốc là nền kinh tế lớn duy nhất tăng trưởng vào năm ngoái, báo cáo cho biết các công ty tài chính và xây dựng trong nước tham gia vào kế hoạch này vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức.
“Do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, nền kinh tế trên toàn thế giới đang suy thoái và chịu áp lực ngày càng lớn hơn. Nền tảng của sự phục hồi kinh tế của Trung Quốc vẫn chưa vững chắc. Một số chính quyền địa phương và doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn nhất định về tình hình kinh tế và tài chính, các nguồn lực mà họ có thể ứng dụng cho Sáng kiến Vành đai và Con đường sẽ bị ảnh hưởng”, văn bản mới nhất từ NDRC cho biết.
“Một số quốc gia thuộc dự án Vành đai Con đường có rủi ro Địa chính trị cao trong dài hạn và một số quốc gia cụ thể đã thực sự có xung đột leo thang”, báo cáo chỉ rõ nhưng không nêu cụ thể quốc gia nào.
Thêm nữa, báo cáo cũng cho rằng, đại dịch Covid-19 đã khiến những rủi ro này lớn hơn. Sự xung đột thương mại quốc tế và đại dịch đã khiến các quốc gia phải cạnh tranh về nguyên liệu chiến lược và phân phối tài nguyên
Sáng kiến Vành đai - Con đường lần đầu tiên được Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đưa ra vào năm 2013, đã khiến các nước phương Tây cảnh báo rằng Bắc Kinh đang cố gắng sử dụng nó để mở rộng ảnh hưởng Địa chính trị và bắt các nước đang phát triển mắc “bẫy nợ” bằng cách cho những nước này vay những khoản tiền lớn và khiến các chính phủ nước ngoài mắc vào quỹ đạo chính trị của Bắc Kinh.
Bắc Kinh đã nhiều lần bác bỏ cáo buộc “bẫy nợ” và nói rằng họ chỉ muốn thúc đẩy thương mại và kết nối thông qua việc xây dựng cơ sở hạ tầng toàn cầu.
Tuy nhiên, dự án đã phải đối mặt với nhiều trục trặc và đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng tiêu cực đến khoảng 40% dự án, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến khoảng 1/5 các dự án vành đai và đường bộ, theo một cuộc khảo sát năm ngoái của Bộ Ngoại giao Trung Quốc.
NDRC cho biết, để đối phó với những thách thức này, Sáng kiến Vành đai và Con đường nên ưu tiên các kế hoạch hiện có và tăng mức độ phù hợp của nó với “chương trình nghị sự phát triển khu vực và quốc tế”.
“Cần phải thúc đẩy các chiến lược phát triển và tăng cường thực hiện với các quốc gia sẵn sàng hợp tác hơn và thực hiện các thỏa thuận đã được ký kết,” báo cáo cho biết.
Sáng kiến Vành đai Con đường được Trung Quốc coi là một nền tảng hữu ích để thúc đẩy mục tiêu dài hạn là biến đồng Nhân dân tệ thành đồng tiền dự trữ được sử dụng cho thương mại, đầu tư và thanh toán quốc tế, đồng thời các thỏa thuận cho vay và đầu tư lớn của dự án cũng liên quan đến các thỏa thuận hoán đổi tiền tệ.
Sơn Tùng
