Trước đó, vào ngày 25/1, Chính phủ Hoa Kỳ đã ban hành sắc lệnh yêu cầu xem xét lại tất cả các khoản viện trợ nước ngoài trong vòng 90 ngày. Sắc lệnh này áp dụng cho toàn bộ các chương trình hỗ trợ nhân đạo và phát triển của Hoa Kỳ trên phạm vi toàn cầu. Thực hiện chỉ đạo trên, Văn phòng Tháo gỡ và Giải trừ Vũ khí thuộc Cục Chính trị-Quân sự, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ - đơn vị tài trợ cho bốn tổ chức MAG, NPA, PTVN và CRS - đã ra thông báo yêu cầu tạm dừng ngay lập tức tất cả các hoạt động mà Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đang tài trợ.
Hoạt động rà phá bom mìn của Dự án Mag đang phải tạm dừng.
Tại Quảng Bình, bốn dự án bị ảnh hưởng gồm: Dự án dò tìm và xử lý bom mìn vật nổ tỉnh Quảng Bình (giai đoạn VII) do tổ chức MAG thực hiện. Dự án khảo sát dấu vết bom chùm (CMRS) và dự án thiết lập, hỗ trợ đơn vị cơ sở dữ liệu và điều phối hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn do tổ chức NPA thực hiện. Dự án dò tìm và xử lý bom mìn vật nổ do tổ chức PTVN triển khai. Dự án giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn cho cộng đồng do tổ chức CRS thực hiện.
Tất cả các dự án trên phải tạm dừng ngay lập tức kể từ sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán cho đến khi có thông báo mới. Hiện có hơn 350 nhân viên đang làm việc trong các dự án này tại Quảng Bình, đối mặt với nguy cơ mất việc làm nếu tình trạng tạm dừng kéo dài. Ngoài ra, một số dự án khác do Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) tài trợ cũng chịu ảnh hưởng từ quyết định này.
Sở Ngoại vụ tỉnh Quảng Bình nhận định, việc Chính phủ Hoa Kỳ tạm dừng các chương trình hỗ trợ đã tác động tiêu cực đến công tác khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh tại địa phương. Điều này không chỉ làm tăng nguy cơ đe dọa tính mạng người dân mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh tế - xã hội của tỉnh.
Đáng chú ý, vào ngày 11/10/2024, Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam, ông Marc E. Knapper, đã gửi công thư thông báo về khoản viện trợ trị giá 22,5 triệu USD của Chính phủ Hoa Kỳ dành cho các tổ chức MAG, NPA và PTVN. Khoản tài trợ này dự kiến hỗ trợ mở rộng các dự án khắc phục hậu quả bom mìn tại Quảng Bình đến tháng 8/2028. Bên cạnh đó, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cũng cam kết thông qua tổ chức CRS tài trợ hơn 0,383 triệu USD cho dự án giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn tại địa phương trong cùng thời gian trên.
Tuy nhiên, với quyết định tạm dừng tài trợ, các kế hoạch này đang bị đình trệ, gây ảnh hưởng lớn đến công tác rà phá bom mìn cũng như sự an toàn của người dân Quảng Bình. Hiện chính quyền địa phương và các đối tác đang tìm kiếm giải pháp để khắc phục tình trạng này, nhằm đảm bảo sự an toàn cho cộng đồng và duy trì hoạt động của các dự án quan trọng này.
