Nền kinh tế Nga đang chao đảo trước những tác động ngày càng rõ rệt của cuộc xung đột kéo dài ba năm với Ukraine. Sản xuất công nghiệp sụt giảm mạnh, trong khi nhiều tập đoàn lớn buộc phải cắt giảm nhân sự hàng loạt để đối phó với tình hình.
Hình minh họa diễn biến kinh tế xấu của Nga. Ảnh: Getty
Theo dữ liệu mới nhất từ chỉ số PMI, cả lĩnh vực dịch vụ và sản xuất của Nga đều suy giảm. Chỉ số sản xuất giảm từ 53,1 điểm xuống còn 50,2 điểm chỉ trong một tháng - dấu hiệu rõ ràng cho thấy nền kinh tế đang gặp khó khăn.
Các chuyên gia nhận định, lãi suất kỷ lục 21% (mức cao nhất trong hơn hai thập kỷ) cùng những hệ lụy kinh tế từ cuộc xung đột với Ukraine đang đẩy Nga vào một giai đoạn suy thoái nghiêm trọng.
Olga Petrova, giám đốc điều hành VIZIVI Consult - một trong những công ty tuyển dụng hàng đầu của Nga, tiết lộ với hãng tin độc lập The Bell rằng: "Nhiều công ty đang âm thầm bàn bạc về việc cắt giảm tới 40-50% nhân sự hợp đồng, bao gồm cả các chuyên gia IT".
Làn sóng sa thải lan rộng, ngay cả ở những lĩnh vực từng được xem là ổn định. Ngành công nghiệp quốc phòng vốn chịu áp lực lớn từ chi phí chiến tranh cũng không nằm ngoài vòng xoáy này khi sản lượng sụt giảm đáng kể.
Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp tư nhân lớn như tập đoàn công nghệ VK, các nhà mạng viễn thông và tập đoàn năng lượng Gazprom cũng đang tiến hành tinh giản nhân sự.
Anastasia Ovcharenko, đối tác tại Kontakt InterSearch Russia, cảnh báo: "Những chuyên gia IT làm việc trong các dự án đầu tư có triển vọng không rõ ràng nhiều khả năng sẽ bị cắt giảm. Các dự án này sẽ bị đóng cửa và nguồn lực sẽ được phân bổ lại, nhưng sẽ không có một làn sóng sa thải ồ ạt trong toàn ngành".
Không chỉ các tập đoàn lớn, những doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng đang chật vật khi lãi suất cao khiến chi phí vay vốn tăng vọt. Nhiều công ty phải cắt giảm nhân sự để duy trì hoạt động.
Bên cạnh đó, tổn thất nhân lực từ cuộc xung đột càng làm trầm trọng thêm tình hình. Theo Bộ Quốc phòng Anh, hơn 200.000 binh sĩ Nga đã thiệt mạng hoặc bị thương. Để bổ sung lực lượng, Tổng thống Vladimir Putin đã huy động thêm nhiều quân nhân, trong đó không ít người được điều động trực tiếp ra chiến trường Ukraine.
Những tác động này đang gây ảnh hưởng sâu rộng đến các gia đình và nhiều ngành công nghiệp. Natalia Milchakova, chuyên gia phân tích tại Freedom Finance Global, nhận định: "Không thể loại trừ khả năng tỷ lệ thất nghiệp trong một số ngành sẽ tăng nhẹ, đặc biệt là khi các doanh nghiệp vừa và nhỏ rút khỏi thị trường hoặc cắt giảm đáng kể chi tiêu do không tiếp cận được nguồn vốn với lãi suất hợp lý".
Bà Milchakova cũng lưu ý: "Tuy nhiên, làn sóng sa thải chủ yếu ảnh hưởng đến nhân sự văn phòng, trong khi lao động phổ thông vẫn được duy trì vì hầu hết các ngành công nghiệp tại Nga đều cần họ".
Mức lương cũng đang chững lại. Dù chính phủ tuyên bố thu nhập vẫn tăng, các chuyên gia cho rằng thực tế bi quan hơn nhiều. Olga Shamber từ công ty tuyển dụng Get Experts dự báo: "Cuộc đua tăng lương có thể sẽ chững lại trong năm nay. Tiền lương vẫn tăng nhưng tốc độ sẽ chậm hơn trước".
Chia sẻ thêm về tình hình doanh nghiệp, Anastasia Ovcharenko nhận định: "Các doanh nghiệp đang mắc kẹt giữa hai áp lực lớn: một bên là lãi suất cao và chi phí vay đắt đỏ, một bên là những khó khăn của người lao động".
Bà Ovcharenko giải thích: "Trước đây, người lao động có thể vay thế chấp với lãi suất 10%, nhưng giờ con số này đã lên đến 30%. Điều này buộc họ phải đòi hỏi mức lương cao hơn từ chủ doanh nghiệp".
Giới phân tích cảnh báo rằng những tác động cộng hưởng từ tổn thất nhân lực, suy thoái kinh tế và chi phí chiến tranh gia tăng có thể đẩy Nga vào một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng.
Oleg Buklemishev, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Kinh tế tại Đại học Quốc gia Moscow, nhấn mạnh: "Biên độ lợi nhuận không còn đủ để tăng lương cho người lao động một cách đáng kể. Các doanh nghiệp không còn dư địa tài chính để thực hiện điều này".
Việt Hà (The Irish Star)
