Liên quan đến đại án gian lận hoàn thuế GTGT gây thất thoát gần 200 tỷ đồng ngân sách nhà nước xảy ra trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn (cơ quan điều tra đã khởi tố bị can đối với nguyên Trưởng phòng Kê khai - Kế toán thuế thuộc Cục Thuế tỉnh Lạng Sơn cùng các đối tượng môi giới về tội Nhận hối lộ và Môi giới hối lộ), Công an tỉnh Lạng Sơn nhận định đây là hồi chuông cảnh tỉnh sâu sắc về những lỗ hổng trong quản trị và tuân thủ pháp luật của không ít doanh nghiệp hiện nay.
Thực tế cho thấy, trong quá trình làm thủ tục hoàn thuế GTGT, một bộ phận doanh nghiệp vẫn mang tâm lý e ngại thủ tục rườm rà hoặc muốn được giải quyết nhanh, bỏ qua các khâu kiểm tra thực tế nên sẵn sàng chi tiền qua các đối tượng trung gian, "cò" dịch vụ dưới vỏ bọc "chi phí quan hệ".
Theo phân tích của cơ quan chức năng, dưới góc độ pháp luật hình sự, mọi hành vi đưa tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác cho người có chức vụ, quyền hạn (trực tiếp hoặc qua trung gian) nhằm thúc đẩy giải quyết hồ sơ nhanh hơn, bỏ qua sai sót hoặc hợp thức hóa chứng từ khống đều cấu thành hành vi Đưa hối lộ. Doanh nghiệp không những đối mặt với nguy cơ bị truy thu thuế, xử phạt hành chính nặng nề mà chính người đại diện theo pháp luật, kế toán trưởng hoàn toàn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Trao đổi về vấn đề này, lãnh đạo Công an tỉnh Lạng Sơn khẳng định quan điểm xử lý kiên quyết, không có vùng cấm, không có ngoại lệ đối với cả cán bộ nhà nước lợi dụng chức vụ để nhũng nhiễu lẫn các doanh nghiệp cố tình gian lận, lập hồ sơ khống để trục lợi tiền hoàn thuế.
Để phòng ngừa rủi ro pháp lý, cơ quan Công an khuyến cáo các doanh nghiệp cần tuân thủ tuyệt đối quy định về hóa đơn, chứng từ, bảo đảm mọi giao dịch mua bán phải là giao dịch thật, phản ánh đúng bản chất hoạt động sản xuất kinh doanh. Doanh nghiệp cần thiết lập quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ đối với các khoản chi của bộ phận kế toán và người được ủy quyền, tuyệt đối nói không với các lời chào mời "bao trọn gói", "chạy hồ sơ" hoàn thuế từ các đối tượng trung gian.
Đặc biệt, Công an tỉnh Lạng Sơn lưu ý doanh nghiệp về quy định khoan hồng tại Khoản 7 Điều 364 Bộ luật Hình sự.
Cụ thể: Trường hợp doanh nghiệp bị ép buộc phải đưa tiền mới được giải quyết thủ tục nhưng đã chủ động khai báo với cơ quan chức năng trước khi bị phát giác thì được coi là không có tội và được trả lại toàn bộ tài sản đã dùng để đưa hối lộ.
Trường hợp doanh nghiệp không bị ép buộc nhưng nhận thức được sai phạm và chủ động khai báo trước khi bị phát giác thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự và được xem xét trả lại một phần hoặc toàn bộ số tiền đã đưa.
Khi phát hiện dấu hiệu vòi vĩnh, nhũng nhiễu hoặc môi giới hối lộ trong quá trình thực hiện thủ tục thuế, các doanh nghiệp cần bình tĩnh từ chối, chủ động lưu giữ hợp pháp các chứng cứ (tin nhắn, ghi âm, thư điện tử, chứng từ giao dịch) và kịp thời tố giác tới Cơ quan Cảnh sát điều tra để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp, góp phần làm lành mạnh hóa môi trường đầu tư, kinh doanh.
