Theo thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn, hang Ngườm Sâu là di tích khảo cổ nằm trên địa bàn xã Gia Lộc, huyện Chi Lăng (nay là xã Bằng Mạc). Di tích này trước đó đã được xếp hạng cấp tỉnh theo Quyết định số 2284/QĐ-UBND ngày 21/12/2024 của Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn.
Hang Ngườm Sâu là một trong những hang đá nằm trong dãy núi đá vôi có đặc trưng karst điển hình của Việt Nam.
Qua đánh giá sơ bộ, các chuyên gia nhận định, di chỉ khảo cổ hang Ngườm Sâu không chỉ hàm chứa giá trị về khảo cổ học mà còn mang ý nghĩa quan trọng đối với nghiên cứu cổ sinh, địa tầng, cổ địa chất, thể hiện qua việc phát hiện nhiều hóa thạch trên trần hang.
Vì vậy, đây được xem là di chỉ khảo cổ “hiếm gặp”, không chỉ của Lạng Sơn mà còn trong khu vực phía Bắc Việt Nam.
Hang Ngườm Sâu đã được các nhà khoa học nghiên cứu và khẳng định là di tích cổ sinh chứa hóa thạch động vật thuộc giai đoạn Pleistocene muộn, tiếp nối là văn hóa Bắc Sơn. Trải qua 3 cuộc thám sát, các chuyên gia đã thu thập được nhiều hiện vật gắn liền với lịch sử cư trú của cư dân văn hóa Bắc Sơn.
Những phát hiện này minh chứng cho một giai đoạn hình thành và phát triển của loài người thời kỳ Bắc Sơn, đồng thời khẳng định Chi Lăng nói riêng và Lạng Sơn nói chung từng là nơi cư trú của người cổ ở Việt Nam.
Tháng 7/2025, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn cùng các đơn vị liên quan đã hoàn thiện hồ sơ. Đến ngày 9/9/2025, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành quyết định xếp hạng hang Ngườm Sâu là di tích quốc gia.
