Mở đầu chương trình làm việc, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị cùng đoàn công tác đã trực tiếp đến hiện trường sạt lở tại thôn Làng Nủ, kiểm tra công tác tái thiết nông nghiệp sau thiên tai, đồng thời dâng hương tưởng niệm các nạn nhân thiệt mạng trong trận lũ quét nghiêm trọng xảy ra vào tháng 9/2024.
Theo báo cáo, thôn Làng Nủ có 74 hộ với 757 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào dân tộc Tày. Trước đây, đời sống người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp như trồng lúa, ngô, sắn; chăn nuôi trâu, lợn, gia cầm; nuôi cá nước ngọt và trồng rừng kinh tế như quế, bồ đề, chẩu. Thôn từng đạt một số tiêu chí nông thôn mới về hạ tầng như đường trục thôn, điện lưới, nhà văn hóa; nghề may trang phục truyền thống của người Tày là nét văn hóa đặc trưng.
Tuy nhiên, cơn bão số 3 (bão Yagi) đã gây ra trận lũ quét đặc biệt nghiêm trọng, khiến thôn Làng Nủ gần như bị xóa sổ. Thiên tai làm 40 ngôi nhà bị vùi lấp hoặc hư hỏng nặng; 60 người thiệt mạng, 7 người mất tích, 14 người bị thương. Hệ thống giao thông, điện, viễn thông bị tàn phá; hàng chục hecta đất sản xuất, kênh mương, ao nuôi cá, chuồng trại bị cuốn trôi hoặc vùi lấp, không còn khả năng canh tác.
Sau thiên tai, với sự hỗ trợ kịp thời của Trung ương, địa phương và các tổ chức xã hội, đến cuối năm 2024, người dân Làng Nủ đã được di dời về khu tái định cư với 40 căn nhà mới, đồng thời được hỗ trợ cây, con giống và thức ăn chăn nuôi. Cuộc sống bước đầu ổn định, song sản xuất nông nghiệp vẫn phục hồi chậm, chủ yếu mới ở quy mô nhỏ lẻ, chưa bảo đảm sinh kế bền vững.
Báo cáo tại buổi làm việc, ông Đinh Văn Thơ, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai cho biết, để khắc phục hậu quả sau bão số 3, đơn vị đã phối hợp triển khai Dự án san tạo mặt bằng, khôi phục sản xuất tại khu vực bị vùi lấp với diện tích 14,24 ha, tổng kinh phí 24 tỷ đồng. Đến nay, các hạng mục nạo vét suối, san nền, xây dựng kênh mương, đường giao thông và cầu tràn đạt khoảng 40% khối lượng.
Cùng với đó, ngành chức năng đang đẩy nhanh công tác đo đạc, tách thửa, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 71 hộ dân; đồng thời triển khai các mô hình sinh kế như hỗ trợ giống gà đen, ngô, lúa, trồng quế và đào tạo nghề thêu cho gần 100 lao động tại chỗ.
Hiện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai đang phối hợp với các sở, ngành và địa phương hoàn thiện phương án khôi phục sản xuất bền vững trình UBND tỉnh phê duyệt. Trọng tâm là các dự án trồng mới 16 ha cam V2 xen canh khoai môn tím; phát triển chăn nuôi vịt bầu, gà ri lai; nuôi cá tầm nước lạnh; xây dựng hợp tác xã gắn với du lịch cộng đồng và phát triển sản phẩm OCOP. Sở kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm có ý kiến chỉ đạo và hỗ trợ trực tiếp về kỹ thuật, cây, con giống cho người dân.
Phát biểu tại buổi làm việc, ông Hoàng Văn Diệp, Trưởng thôn Làng Nủ bày tỏ mong muốn được bố trí đất ở, đất sản xuất ổn định, bảo đảm an toàn trước nguy cơ sạt lở; đồng thời đề nghị các cấp chính quyền tiếp tục hỗ trợ tư liệu sản xuất và lắng nghe ý kiến Nhân dân, bảo đảm công khai, minh bạch trong quá trình triển khai.
Kết luận buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Quốc Trị yêu cầu địa phương khẩn trương hoàn thiện các thủ tục pháp lý, phối hợp với Cục Quản lý đất đai và các cơ quan chuyên môn để thống nhất phương án xử lý đất đai tại khu tái định cư theo đúng quy định. Thứ trưởng nhấn mạnh các phương án khôi phục sản xuất phải cụ thể, khả thi, xác định rõ lộ trình và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị; đặc biệt chú trọng bảo đảm nguồn nước tưới tiêu, tạo nền tảng cho sản xuất ổn định, lâu dài.
Thứ trưởng cũng đề nghị xã Phúc Khánh quan tâm ổn định đời sống, an ninh xã hội, thực hiện tốt chính sách tái định cư; đồng thời rà soát, giải quyết dứt điểm các tồn tại liên quan đến Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai và các ngành liên quan cần tăng cường phối hợp, hướng dẫn địa phương triển khai hỗ trợ cây, con giống sát với nhu cầu thực tế của người dân.
