Ngày 6/3 (tức 18 tháng Giêng năm Bính Ngọ), Ban quản lý Di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử tổ chức lễ hội Thái Miếu nhà Trần năm 2026 tại Khu di tích quốc gia đặc biệt nhà Trần Đông Triều (phường An Sinh, tỉnh Quảng Ninh).
Thái Miếu là nơi thờ tổ tiên và các vua triều Trần. Đây là một trong những di tích quan trọng bậc nhất trong quần thể Khu di tích quốc gia đặc biệt nhà Trần, đồng thời là một trong 12 di tích, cụm di tích tiêu biểu thuộc quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc vừa được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa thế giới.
Lễ hội Thái Miếu nhà Trần được phục dựng từ năm 2019 và duy trì tổ chức thường niên từ ngày 18 đến 20 tháng Giêng âm lịch, trong đó ngày khai hội trùng với ngày giỗ Đức Thái tổ Trần Thừa. Lễ hội là sự kiện văn hóa quan trọng được tổ chức vào dịp đầu xuân, tiếp nối chuỗi lễ hội Xuân Ngọa Vân và Xuân Yên Tử.
Lễ hội gồm phần lễ và phần hội với nhiều nghi thức truyền thống: Lễ thỉnh vua, lễ cáo yết, lễ cầu an, lễ giỗ Đức Thái tổ Trần Thừa, lễ tế dâng hương, lễ tạ…
Năm nay, lễ khai hội Thái Miếu nhà Trần lần đầu tiên được tổ chức với vị thế là di tích thuộc quần thể di sản văn hóa thế giới, thu hút hàng nghìn người dân, du khách tới tham dự.
Từ sáng sớm, các nghi lễ thỉnh vua tại các lăng mộ, lễ tế cáo yết (mở cửa Thái miếu), lễ Bảo thần, lễ rước nước… diễn ra theo nghi thức truyền thống. Trong đó, lễ rước nước từ hồ Trại Lốc là nghi lễ quan trọng tái hiện cuộc sống trước kia của tổ tiên nhà Trần gắn với nghề chài lưới trên sông nước.
Trong chương trình khai hội, các đại biểu thực hiện nghi thức gióng trống, chiêng khai hội, dâng hương và đóng ấn Thái Miếu, phát ấn lộc đầu xuân cho nhân dân và du khách.
Cùng với đó là nhiều hoạt động văn hóa, thể thao dân gian sôi nổi: Thi pháo đất, ném còn, đi cầu kiều, biểu diễn võ thuật truyền thống, cùng chương trình liên hoan văn nghệ với các làn điệu dân ca đặc sắc, tạo nên không khí lễ hội đậm đà bản sắc văn hóa truyền thống.
Lễ hội Thái Miếu nhà Trần năm 2026 diễn ra trong 3 ngày, từ 18 đến ngày 20 tháng Giêng âm lịch. Ban Quản lý Di sản thế giới Vịnh Hạ Long - Yên Tử khẳng định, lễ khai hội Thái Miếu nhà Trần không chỉ là nghi lễ mở đầu cho một mùa lễ hội, mà còn là sự khởi động cho một năm phát huy mạnh mẽ giá trị di sản, xứng với tầm vóc của một Di sản thế giới, khẳng định vị thế trên bản đồ Di sản văn hóa của nhân loại.
Thái Miếu giữ vị thế "gốc rễ" đặc biệt quan trọng, là trung tâm kết nối các am, chùa, tháp và lăng mộ hoàng gia nhà Trần. Khởi nguyên từ năm 1237, khi vua Trần Thái Tông ban vùng đất Ngũ Yên (gồm các vùng Yên Sinh, Yên Phụ, Yên Dưỡng, Yên Bang và Yên Hưng) cho anh trai là Trần Liễu làm đất thang mộc, nơi đây đã trở thành Tiên Miếu của dòng tộc.
Qua thời gian, công trình được mở rộng thành Thái Miếu hoàng gia - nơi thờ tự 14 vị vua Trần và các bậc tiền nhân, tạo nên một "điểm hội tụ tâm linh" tối thượng nối liền từ vịnh Hạ Long đến vùng đất thánh Yên Tử.
