Hiện tại, dầu mỏ và than đá đã nằm trong danh sách các mặt hàng chịu lệnh trừng phạt, trong khi việc nhập khẩu khí đốt dự kiến sẽ chấm dứt vào năm 2027, theo thông tin từ tờ Financial Times.
Cơ quan báo chí cho biết, trong tuần này, Brussels dự định công bố các cơ chế pháp lý mới nhằm cấm hoàn toàn việc nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch từ Nga vào EU, bao gồm dầu mỏ, khí đốt và than đá.
Tuy vậy, giải pháp cho một vấn đề quan trọng khác, đó là sự phụ thuộc vào công nghệ hạt nhân từ Nga, đã bị trì hoãn.
Trong năm 2024, Nga đã thu về 22 tỷ euro từ EU, trong đó khoảng 700 triệu euro đến từ việc cung cấp nhiên liệu hạt nhân. Dù số tiền này không lớn, việc từ bỏ nguồn nhiên liệu hạt nhân từ Nga được xem là một thách thức lớn hơn nhiều so với việc ngừng sử dụng dầu mỏ hay khí đốt.
Nguyên nhân chính nằm ở sự phức tạp về kỹ thuật và mức độ phụ thuộc cao. Hiện nay, EU đang vận hành 101 lò phản ứng hạt nhân, trong đó 19 lò thuộc loại VVER do Liên Xô sản xuất, vốn lệ thuộc nhiều vào nguồn cung từ Nga.
Khoảng 20-25% lượng uranium mà EU sử dụng có xuất xứ từ Nga, và nhiều lò phản ứng vẫn phải đặt mua phụ tùng cũng như nhận hỗ trợ kỹ thuật từ quốc gia này.
Các chuyên gia năng lượng nhận định rằng chuỗi cung ứng uranium rất phức tạp, đòi hỏi một quá trình chuyển đổi cần được thực hiện từng bước và cẩn thận.
Cùng lúc đó, các quan chức EU tiết lộ rằng Ủy ban châu Âu đặt mục tiêu ngừng hoàn toàn việc nhập khẩu công nghệ hạt nhân từ Nga vào những năm 2030.
Tuy nhiên, theo một tài liệu chính thức, để hiện thực hóa kế hoạch này, EU cần đầu tư ít nhất 241 tỷ euro nhằm phát triển chuỗi cung ứng nhiên liệu hạt nhân độc lập.
Vấn đề này sẽ được các bộ trưởng EU đưa ra thảo luận trong một cuộc họp đặc biệt diễn ra vào thứ Hai. Tại đây, họ sẽ xem xét tương lai của ngành năng lượng hạt nhân cũng như các khoản đầu tư cần thiết để đạt được mục tiêu đề ra.
Dẫu vậy, việc thực hiện kế hoạch này không hề đơn giản. Nga hiện đang giữ vị thế hàng đầu trên thị trường hạt nhân toàn cầu, tạo ra một thách thức không nhỏ cho EU.
Các chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân đánh giá rằng Rosatom, tập đoàn năng lượng hạt nhân nhà nước của Nga, là một trong những doanh nghiệp lớn nhất và có sức ảnh hưởng mạnh mẽ nhất trong mọi khía cạnh của ngành công nghiệp này.
Gói trừng phạt mới mà EU áp đặt lên Nga đến nay vẫn chưa mang lại hiệu quả đáng kể.
Vì vậy, dự kiến trong năm 2025, Nga có thể thu về số tiền lớn hơn từ việc xuất khẩu nguyên liệu thô và năng lượng sang EU so với khoản ngân sách mà EU dành cho viện trợ quân sự cho Ukraine.
