Nhằm đẩy mạnh công tác đền ơn đáp nghĩa và tri ân các anh hùng liệt sĩ, “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” đang được tỉnh Nghệ An tập trung triển khai một cách quyết liệt. Nhờ sự vào cuộc đồng bộ, nhịp nhàng và đầy trách nhiệm của các lực lượng chức năng, mọi công đoạn trong chiến dịch đều bám sát theo đúng tiến độ và kế hoạch đã đề ra.
Vừa qua, Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515) tỉnh Nghệ An đã đồng loạt ra quân, tập trung tổng lực cho công tác lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ tại nghĩa trang liệt sĩ Đô Lương. Việc lấy mẫu hài cốt ở nghĩa trang này dự kiến được thực hiện khẩn trương trong vòng 40 ngày.
Với quy mô lên tới hơn 1.300 phần mộ chưa xác định được thông tin, đây là nghĩa trang có số lượng mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính và thông tin lớn nhất tỉnh Nghệ An. Số lượng phần mộ này cũng chiếm đến hơn một nửa tổng số mộ cần lấy mẫu của cả chiến dịch. Nghĩa trang liệt sĩ Đô Lương chính là “cứ điểm” trọng điểm quyết định lớn đến tiến độ của toàn tỉnh.
Giữa thời tiết nóng bức, mỗi thao tác mở “ngôi nhà” của các liệt sĩ đều được lực lượng chức năng thực hiện cách cẩn trọng, tỉ mỉ và tôn trọng tuyệt đối phong tục địa phương. Sau đó, dưới sự giám sát nghiêm ngặt của các cơ quan chuyên môn, công tác thu thập mẫu sinh phẩm được tiến hành từng bước cách thận trọng, nhằm bảo mật tuyệt đối dữ liệu và đảm bảo cơ sở pháp lý vững chắc. Sau khi lấy mẫu, toàn bộ hồ sơ dữ liệu sẽ được số hóa và bàn giao cho cơ quan chức năng để tiến hành giám định ADN.
Có mặt từ sớm tại nghĩa trang liệt sĩ Đô Lương, ông Nguyễn Hữu Thơm (76 tuổi, trú phường Tam Sơn, tỉnh Bắc Ninh) cho biết, khi nghe tin Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Nghệ An tiến hành lấy mẫu xét nghiệm đã tức tốc bắt xe khách vào đây. Lần này, ông đến với mong mỏi xác định được phần mộ của anh trai là liệt sĩ Nguyễn Hữu Mùi.
Ông Thơm cho biết: Anh Mùi ở đơn vị Đại đội 18, Trung đoàn 165, Sư đoàn 312, hy sinh ở chiến trường phía Tây Lào. Sau đó, phần mộ của anh đã được đưa về an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Đô Lương nhưng bấy lâu nay vẫn chưa xác định được tên và thông tin. “Gia đình mong muốn qua chiến dịch lấy mẫu sinh phẩm ADN hài cốt lần này sẽ xác định chính xác được phần mộ của anh trai tôi. Nhiều năm qua, gia đình tôi luôn trông ngóng tin tức anh…”, ông Thơm nghẹn ngào.
Chính những mong mỏi giản dị nhưng day dứt đó đã trở thành động lực để những người tham gia Chiến dịch 500 ngày đêm thần tốc xác định danh tính liệt sĩ chạy đua với thời gian. Bởi với nhiều thân nhân liệt sĩ đã ở tuổi xế chiều, mỗi ngày trôi qua đều đồng nghĩa với việc cơ hội lưu giữ nguồn gene và tìm lại tên tuổi cho người đã khuất có thể vơi đi mãi mãi.
Theo Đại tá Phạm Đình Trung – Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Nghệ An, tính đến thời điểm hiện tại, các lực lượng chức năng đã nỗ lực hoàn thành việc lấy mẫu sinh phẩm tại 4 nghĩa trang với quy mô hơn 230 phần mộ. Tiếp tục hành trình chạy đua với thời gian, các tổ công tác đang đồng loạt ra quân tại Nghĩa trang liệt sĩ Đô Lương. Đây là một trong những địa bàn trọng điểm của chiến dịch với khối lượng công việc rất lớn, tập trung cần được lấy mẫu để phục vụ công tác giám định, xác định danh tính.
Đại tá Phạm Đình Trung nhấn mạnh, đây là khối lượng công việc lớn, đòi hỏi phải thực hiện chặt chẽ, khoa học và đảm bảo sự tôn nghiêm. Với quyết tâm cao và sự phối hợp các lực lượng, Nghệ An phấn đấu hoàn thành toàn bộ việc lấy mẫu hơn 2.300 phần mộ trước tháng 10, góp phần sớm xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Hành trình 40 ngày tại Nghĩa trang Đô Lương nói riêng và chiến dịch 500 ngày đêm của tỉnh Nghệ An nói chung không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là trách nhiệm thiêng liêng, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” sâu sắc. Bởi hiện nay vẫn còn những người mẹ tóc đã bạc trắng ngóng chờ tin con sau hơn nửa thế kỷ. Có người đã đi gần hết cuộc đời mà vẫn chưa biết nơi người thân yên nghỉ.
Ước nguyện của họ giản dị đến đau lòng: được một lần gọi đúng tên con trên phần mộ của con. Bởi vậy, mỗi mẫu giám định gene được thu nhận hôm nay không chỉ là một dữ liệu di truyền. Đó là một tia hy vọng được gìn giữ trước khi quá muộn. Và từ những tia hy vọng ấy, hành trình trả lại tên cho các liệt sĩ vẫn đang được viết tiếp mỗi ngày.
