Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ cần chính sách đột phá để bứt tốc
Năm 2025, kinh tế toàn cầu tiếp tục biến động phức tạp. Tốc độ phục hồi chậm, lạm phát cao ở nhiều nền kinh tế lớn khiến nhu cầu nhập khẩu từ các thị trường chủ lực như Mỹ, châu Âu suy giảm. Cùng với đó, xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng và tác động của biến đổi khí hậu buộc doanh nghiệp phải đầu tư mạnh vào công nghệ xanh, gia tăng chi phí sản xuất.
Trong bối cảnh này, ngành công nghiệp hỗ trợ Việt Nam chịu tác động trực tiếp và cần những giải pháp kịp thời để duy trì sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh.
Bên lề lễ khai mạc Hội chợ triển lãm Công nghiệp hỗ trợ Hà Nội năm 2025, diễn ra vào sáng 18/9, ông Phan Đăng Tuất, Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam (VASI) cho biết: Thế giới đang có quá nhiều bất ổn khiến chuỗi cung ứng bị đứt đoạn, thế nhưng các doanh nghiệp trong ngành công nghệ hỗ trợ, công nghiệp chế tạo nội địa lại khá thụ động trong việc tiếp cận thị trường mới, logistics hay những câu chuyện chính sách khác.
Bởi thế, đã nhiều lần, VASI trực tiếp đề xuất với các Phó Thủ tướng, các doanh nghiệp ngành công nghiệp chế tạo mong muốn có các chính sách đột phá, để họ có cơ hội phát triển, cạnh tranh được với các doanh nghiệp chế tạo từ các nước trong khu vực.
Trong số các đề xuất, VASI đặc biệt lưu ý với chính sách cung cấp dịch vụ hỗ trợ của Chính phủ như: Các trung tâm thử nghiệm, trung tâm kiểm nghiệm hàng hóa, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp có chứng chỉ chất lượng, để có thể gia nhập được cuộc chơi toàn cầu.
Hoặc phát triển các trung tâm khởi nghiệp như tại nhiều quốc gia khác đã và đang thực hiện. Nhiều nước mở ra những công xưởng để cho doanh nghiệp tới thuê, chế tạo thử các sản phẩm hay dịch vụ, để Chính phủ thu phí. Ở Việt Nam thực sự chưa có điều đó, đâu là điều rất thiệt thòi.
“Cũng thông qua việc này, khách hàng sẽ biết được họ cần chế tạo theo chất lượng nào, phải đầu tư mua máy móc, công suất bao nhiêu để khỏi lãng phí công suất… Ngoài ra, chúng tôi còn nhiều khuyến nghị và đề xuất chính sách khác đã được gửi tới Chính phủ và Chính phủ sẽ quan tâm và giải quyết trong thời gian tới”, Chủ tịch VASI nói.
Ông Phan Đăng Tuất tiết lộ, mới đây, VASI đã đưa ra 1 ý tưởng lớn, đó là chuyển từ chế tạo chi tiết linh kiện sang cung chi tiết và sản phẩm hoàn chỉnh.
Chủ tịch VASI giải thích: Nếu các doanh nghiệp chỉ dừng lại ở việc sản xuất các chi tiết linh kiện, thì sự phụ thuộc thị trường ngày càng lớn. Do đó, phải tiến tới việc chung tay nhau để chế tạo các cụm chi tiết hay các sản phẩm hoàn chỉnh.
“Cá nhân tôi cũng đã trình Chính phủ một vài sản phẩm ban đầu để tìm kiếm sự hỗ trợ của Chính phủ. Hiệp hội cũng dự kiến lên một danh sách sản phẩm theo năng lực chế tạo của các doanh nghiệp trong nước có thể làm được. Hiệp hội được cấu trúc bởi 4 nhóm ngành lớn là linh kiện điện tử, linh kiện cơ khí, linh kiện nhựa cao su và các phụ liệu. Hãy hình dung rằng trên những sản phẩm cơ điện tử, doanh nghiệp Việt Nam chúng ta hoàn toàn có thể làm được”, ông Tuất nói.
Hà Nội sẽ có nhiều chính sách khuyến khích phát triển công nghiệp hỗ trợ
Tại Việt Nam, Hà Nội là một trong những địa phương trọng điểm của ngành công nghiệp hỗ trợ. Theo báo cáo của Sở Công Thương Hà Nội, toàn thành phố hiện nay có hơn 900 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, với hơn 320 doanh nghiệp có hệ thống sản xuất và sản phẩm đạt tiêu chuẩn quốc tế, đủ năng lực cung ứng cho các tập đoàn đa quốc gia tại Việt Nam và trên thế giới.
Phát biểu tại Lễ Khai mạc Hội chợ triển lãm Công nghiệp hỗ trợ Hà Nội năm 2025, bà Nguyễn Kiều Oanh, Phó Giám đốc phụ trách Sở Công Thương Hà Nội cho biết: Trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với nhiều thách thức, để đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2025, đặc biệt là mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 6,5% lên 8%, Hà Nội đang tập trung triển khai một loạt các nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm, như: Thúc đẩy tăng trưởng và cải thiện môi trường kinh doanh, cải cách hành chính và đổi mới thể chế, phát triển cơ sở hạ tầng và đô thị, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đời sống xã hội…
Với định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 5 năm 2021-2025, đến năm 2030 trở thành Thành phố có nền công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, công nghiệp xanh, UBND Hà Nội đã chỉ đạo Sở Công Thương, các sở ngành, đơn vị liên quan, các Hội, Hiệp hội…trên địa bàn triển khai các giải pháp thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ thông qua việc nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, đặc biệt là doanh nghiệp trong nước, xúc tiến đầu tư, xúc tiến thương mại, tạo mặt bằng phát triển các khu, cụm công nghiệp để các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Hà Nội phát triển sản xuất, kinh doanh và thu hút các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước và nước ngoài vào đầu tư.
Hà Nội đã tích cực đẩy mạnh các hoạt động kết nối thương mại và đầu tư với nhiều quốc gia trên thế giới thông qua các hội chợ, triển lãm và hội nghị quốc tế. Ngoài ra, Hà Nội cũng tổ chức các hoạt động xúc tiến, kết nối với các đối tác tại các thị trường lớn khác như ASEAN, Hoa Kỳ, Trung Quốc, và Nhật Bản, nhằm đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và thúc đẩy thương mại.
Một trong những nhiệm vụ phát triển công nghiệp hỗ trợ trên địa bàn năm 2025, UBND Thành phố Hà Nội chỉ đạo Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức “Hội chợ triển lãm công nghiệp hỗ trợ Hà Nội năm 2025”. Đây là Hội chợ chuyên ngành quy mô lớn về ngành công nghiệp hỗ trợ, được Thành phố Hà Nội tổ chức thường niên từ năm 2017.
“Với sự quyết liệt chỉ đạo, sự vào cuộc tích cực của các cấp, các ngành, doanh nghiệp, kinh tế Thủ đô đã từng bước phục hồi, đạt kết quả tích cực trong các tháng đầu năm 2025”, bà Oanh nói.
Ước tính trong 7 tháng đầu năm 2025, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 6,5% so với cùng kỳ năm trước. Mức tăng trưởng này đạt được nhờ vào sự đóng góp của các ngành công nghiệp chủ lực như điện tử, cơ khí chế tạo, và sản xuất đồ uống...
Hiện, thành phố đã cấp giấy chứng nhận cho hơn 18.000 doanh nghiệp thành lập mới với vốn đăng ký hơn 270.000 tỷ đồng. Hà Nội cũng thu hút 3,75 tỷ USD vốn FDI, tăng 91% so với cùng kỳ năm 2024.
Kim ngạch xuất khẩu hàng hóa ước tính đạt 11,9 tỷ USD, tăng 12,3% so với cùng kỳ năm trước, Kim ngạch nhập khẩu hàng hóa ước tính đạt 26,1 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ.
