Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam, các Tổng Biên tập, Phó Tổng biên tập, Trưởng và Phó phòng ban, Thư ký tòa soạn cùng các cán bộ trực tiếp điều hành sản xuất nội dung tại các cơ quan báo chí.
Xây dựng năng lực quản trị tòa soạn hội tụ
Phát biểu khai mạc, ông Trần Trọng Dũng, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, nhấn mạnh trong thời gian qua, thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, nhiều địa phương đã hợp nhất cơ quan Báo và Đài Phát thanh – Truyền hình, hình thành mô hình tòa soạn hội tụ mới.
"Đây là bước chuyển quan trọng, vừa thể hiện quyết tâm chính trị vừa giúp thống nhất đầu mối, tiết kiệm nguồn lực và tạo nền tảng xây dựng nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại", ông Dũng khẳng định.
Ông Trần Trọng Dũng cho biết, trong tháng 10 vừa qua, Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí – Hội Nhà báo Việt Nam đã tổ chức thành công ba tọa đàm về “Tổ chức tòa soạn đa loại hình và quản lý chất lượng nội dung báo chí trong bối cảnh hợp nhất” tại Đồng Nai, Huế và Quảng Ninh, thu hút đông đảo lãnh đạo, quản lý, phóng viên và biên tập viên trên toàn quốc.
Ông chia sẻ: "Mỗi địa phương có cách làm riêng, nhưng cùng chung mục tiêu tìm lời giải cho bài toán tổ chức, quản trị và phát triển tòa soạn trong thời kỳ hội tụ. Nếu tọa đàm là nơi nhận diện vấn đề, thì hội thảo hôm nay hướng tới xây dựng năng lực quản trị tòa soạn hội tụ – yếu tố cốt lõi quyết định hiệu quả và sự phát triển bền vững của báo chí trong thời đại số".
Ông nhấn mạnh để báo chí Việt Nam phát triển bền vững trong kỷ nguyên hội tụ và chuyển đổi số, người lãnh đạo tòa soạn hội tụ cần được trang bị tư duy quản trị hiện đại, kỹ năng điều hành linh hoạt và năng lực công nghệ thực tiễn. Hội thảo là diễn đàn mở để các nhà quản lý, lãnh đạo cơ quan báo chí và nhà báo cùng trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ mô hình và tìm kiếm các giải pháp khả thi cho bài toán quản trị tòa soạn hội tụ ở địa phương.
Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhận định, sự chuyển mình của báo chí hôm nay không chỉ là yêu cầu khách quan của thời đại, mà còn là trách nhiệm chính trị và sứ mệnh xã hội của người làm báo cách mạng. Mỗi thay đổi dù nhỏ cũng góp phần xây dựng niềm tin của công chúng vào báo chí, vào tiếng nói chân thực, nhân văn và vì lợi ích cộng đồng.
"Qua hội thảo, các đại biểu sẽ cùng chia sẻ kinh nghiệm quý báu, thắp lên tinh thần đổi mới, sáng tạo, góp phần xây dựng nền báo chí Việt Nam vững vàng, chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại và đậm đà bản sắc dân tộc", ông Trần Trọng Dũng bày tỏ tin tưởng.
Nội dung số – Phóng viên đa nền tảng – Sản phẩm báo chí nhân văn và trí tuệ
Tại hội thảo, bà Lý Việt Trung, Tổng Biên tập Báo Phụ Nữ TP.HCM, đã chia sẻ những kinh nghiệm, thách thức và giải pháp trong quá trình xây dựng và vận hành tòa soạn hội tụ.
Theo bà, Báo Phụ Nữ TP.HCM trong nhiều năm đã khẳng định vị thế là cơ quan báo chí uy tín, giàu bản sắc, đặc biệt trong các vấn đề về giới, gia đình và chính sách xã hội. Tuy nhiên, chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong thói quen tiếp nhận thông tin, phương thức sản xuất nội dung và mô hình vận hành tòa soạn.
“Việc xây dựng mô hình tòa soạn hội tụ – nơi báo in, báo điện tử, mạng xã hội, video, multimedia cùng hoạt động trên một quy trình thống nhất – trở thành yêu cầu cấp thiết nếu Báo Phụ Nữ TP.HCM muốn bắt kịp xu thế và phát huy giá trị của mình trong thời đại số”, bà Lý Việt Trung nhấn mạnh.
Bà Lý Việt Trung chỉ ra nhiều thách thức trong điều hành tòa soạn hội tụ, bao gồm: tư duy làm báo truyền thống và mô hình vận hành cũ, thiếu nhân lực đa kỹ năng, đặc biệt là nhân lực số; hệ thống công nghệ tản mạn và thiếu đồng bộ; áp lực cạnh tranh từ môi trường truyền thông số; nguồn lực tài chính hạn chế.
"Phóng viên truyền thống quen viết báo in còn hạn chế kinh nghiệm dựng video, làm infographic hay podcast, trong khi bộ phận kỹ thuật, phân tích dữ liệu và quản trị nền tảng số vẫn mỏng", bà cho biết.
Để giải quyết những thách thức này, Báo Phụ Nữ TP.HCM đã triển khai nhiều giải pháp cụ thể. Bà Lý Việt Trung nêu rõ, việc xây dựng bộ máy tòa soạn hội tụ linh hoạt, thống nhất với Trung tâm sản xuất nội dung làm đầu mối tiếp nhận đề tài và phân phối nguồn lực là trọng tâm.
Mỗi nhóm nội dung sản xuất đa dạng các sản phẩm như bài viết, audio, video, infographics để nâng cao hiệu quả và tính linh hoạt. Bên cạnh đó, báo tổ chức đào tạo lại nhân lực, phát triển đội ngũ “phóng viên đa năng – biên tập viên số”, áp dụng lộ trình đào tạo ba mức độ từ cơ bản đến chuyên sâu, kết hợp mentoring nội bộ và hợp tác với chuyên gia, đại học và doanh nghiệp công nghệ.
Về hạ tầng công nghệ, bà Lý Việt Trung cho biết, báo chú trọng đầu tư trọng điểm, phát triển CMS đồng bộ cho báo in – điện tử – multimedia, thiết lập studio nhỏ gọn phục vụ video ngắn, talkshow, podcast và ứng dụng AI hỗ trợ phân tích từ khóa, tối ưu tiêu đề và clipping video. Đồng thời, quy trình sản xuất được đổi mới theo chiến lược “Digital first”, với nội dung ưu tiên xuất bản online trước, mỗi đề tài xác định ít nhất ba định dạng để đa dạng hóa kênh tiếp cận công chúng.
Bên cạnh đó, Báo Phụ Nữ TP.HCM chú trọng phát triển mô hình nội dung đặc trưng như bình đẳng giới, an sinh xã hội, trẻ em, đời sống đô thị, pháp luật – bạn đọc, xây dựng các series độc quyền để nâng tầm thương hiệu số. Báo cũng đẩy mạnh hợp tác với các đại học, chuyên gia chuyển đổi số, doanh nghiệp công nghệ, liên kết sản xuất nội dung đa nền tảng và khai thác dữ liệu người dùng.
Về khung chính sách, bà Lý Việt Trung đề xuất Nhà nước hỗ trợ tài chính, ưu đãi đầu tư công nghệ, tổ chức chương trình bồi dưỡng nhân lực báo chí số, cho phép thử nghiệm các sản phẩm báo chí mới, đồng thời tăng cường cơ chế liên thông dữ liệu và bảo vệ bản quyền nội dung số. Bà nhấn mạnh, việc xây dựng chiến lược truyền thông chung của thành phố, phối hợp với các sở ngành, sẽ tạo điều kiện định hướng thông tin trên đa nền tảng và cung cấp dữ liệu minh bạch cho báo chí.
Bà Lý Việt Trung cho rằng chuyển đổi số và mô hình tòa soạn hội tụ là cơ hội để Báo Phụ Nữ TP.HCM khẳng định vị thế mới: “Chúng tôi hướng tới một tòa soạn hiện đại, nơi mỗi nội dung được sản xuất theo tiêu chuẩn số, mỗi phóng viên là ‘người kể chuyện đa nền tảng’ và mỗi sản phẩm báo chí đều mang dấu ấn nhân văn, trí tuệ và bản sắc Phụ Nữ TP.HCM”.
