Ngày 28/9, tại Sân ao cá Bác Hồ (Quảng trường Tây Bắc), UBND tỉnh Sơn La đã tổ chức Lễ khai mạc Ngày hội Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số tỉnh Sơn La năm 2026.
Đánh thức tài nguyên dữ liệu và sự chuyển dịch về tư duy
Trong nhiều năm qua, quá trình chuyển đổi số tại các địa phương thường đối mặt với thách thức lớn nhất là việc xây dựng hạ tầng thông tin nhưng chưa khai thác tối đa giá trị của dữ liệu. Nhận thức rõ điểm nghẽn này, định hướng của Sơn La đã có sự thay đổi căn bản.
Phát biểu tại lễ khai mạc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La Đặng Ngọc Hậu đã làm rõ chiến lược chuyển dịch trọng tâm từ việc đơn thuần xây dựng hệ thống sang việc khai thác, sử dụng dữ liệu để phục vụ quản trị và kiến tạo sự phát triển.
Thực tế đã chứng minh cho quyết tâm này bằng những con số cụ thể. Tính đến tháng 9/2026, Cổng dữ liệu mở của tỉnh Sơn La đã hình thành 276 lĩnh vực dữ liệu, tiến hành công khai và chia sẻ 799 bộ dữ liệu, trong đó có 389 bộ dữ liệu mới được tích hợp từ Kho dữ liệu dùng chung.
Khối tài nguyên số này đang trở thành nền tảng trọng yếu giúp chính quyền địa phương hoạch định chính sách chính xác hơn, đồng thời hỗ trợ người dân và doanh nghiệp đưa ra các quyết định sản xuất, kinh doanh dựa trên dữ liệu thực tế.
Quan điểm chỉ đạo của tỉnh Sơn La được khẳng định mạnh mẽ qua thông điệp: khoa học và công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi đi vào đời sống, và đổi mới sáng tạo chỉ tạo ra động lực thực sự khi nó giải quyết được những vướng mắc cụ thể của cộng đồng. Đây chính là tinh thần cốt lõi để hiện thực hóa tầm nhìn "Sơn La - Sáng tạo từ bản địa, đổi mới để nâng tầm, chuyển đổi số để phát triển".
Lấy doanh nghiệp làm trung tâm để tái định hình chuỗi giá trị
Sự bứt phá của một địa phương không thể tách rời khỏi định hướng và sự hỗ trợ từ mạng lưới chuyên gia cấp quốc gia. Góp mặt tại sự kiện, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo Chu Thúc Đạt (Bộ Khoa học và Công nghệ), đã mang đến góc nhìn chuyên sâu về những dịch chuyển trong tư duy hoạch định chính sách hiện đại.
Trọng tâm của đổi mới sáng tạo hiện nay không còn nằm ở việc tạo ra tri thức hàn lâm, mà là năng lực đưa tri thức đó vào thực tiễn, coi kết quả ứng dụng là thước đo thành bại thay vì quản lý nặng về thủ tục đầu vào.
Đối với một tỉnh có lợi thế vượt trội về nông nghiệp và du lịch sinh thái như Sơn La, định hướng này càng trở nên cấp thiết. Lãnh đạo Cục Đổi mới sáng tạo chỉ rõ hoạt động nghiên cứu và ứng dụng của Sơn La cần đi thẳng vào việc nâng cao giá trị nông sản, đẩy mạnh công nghệ chế biến sâu, hoàn thiện quy trình bảo quản sau thu hoạch, minh bạch hóa truy xuất nguồn gốc và tối ưu hóa hệ thống logistics.
Bên cạnh đó, việc phát triển du lịch số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong sản xuất, quản lý cũng là những dư địa khổng lồ cần được khai thác. Việc Bộ Khoa học và Công nghệ cam kết tiếp tục đồng hành, kết nối Sơn La với các nguồn lực quốc gia sẽ tạo ra bệ phóng vững chắc để các doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn tự tin vươn ra biển lớn.
Kiến tạo hệ sinh thái thực chất và đồng bộ
Để những ý tưởng vĩ mô không nằm trên giấy, tỉnh Sơn La đã có một bước đi mang tính thực chiến cao khi chính thức ra mắt Mạng lưới chuyên gia, cố vấn đổi mới sáng tạo cấp tỉnh ngay tại lễ khai mạc. Lực lượng này sẽ đóng vai trò như những "người dẫn đường", kết nối tri thức, kinh nghiệm của đội ngũ nhà khoa học với nhu cầu bức thiết của các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các hợp tác xã.
Tính thực tiễn của Ngày hội còn được thể hiện qua chuỗi hoạt động dày đặc và chuyên sâu diễn ra trong hai ngày 28 và 29/9. Không có chỗ cho những nghi thức hình thức, không gian sự kiện được thiết kế để trở thành một trung tâm giao thương, tư vấn và tương tác trực tiếp.
Các cơ quan quản lý, chuyên gia và chủ doanh nghiệp đã cùng ngồi lại trong các diễn đàn chính sách cấp tỉnh và hội thảo chuyên đề. Đặc biệt, chương trình tư vấn chuyên sâu theo mô hình 1-1 đã giúp nhiều hợp tác xã tháo gỡ trực tiếp các khó khăn về thiết kế bao bì, xây dựng thương hiệu và tìm kiếm nguồn cung công nghệ phù hợp với quy mô sản xuất.
Sự kiện đã biến Quảng trường Tây Bắc thành một không gian trải nghiệm sinh động. Bên cạnh khu vực trưng bày các sản phẩm nông sản vươn tầm nhờ công nghệ, người dân và các đại biểu còn được trực tiếp quan sát và tương tác với các mô hình đổi mới sáng tạo, các ứng dụng công nghệ hiện đại, lập trình và Robotics.
Sự giao thoa giữa truyền thống bản địa và công nghệ tương lai này không chỉ khẳng định vị thế của Ngày hội, mà còn gieo những hạt mầm cho một thế hệ công dân số, doanh nghiệp số, sẵn sàng đưa nền kinh tế - xã hội của Sơn La bước vào kỷ nguyên phát triển bền vững và bứt phá.
