Khi thời tiết chuyển lạnh, nhiều người có thói quen để xe nổ máy tại chỗ vài phút trước khi khởi hành, với suy nghĩ rằng việc làm nóng động cơ sẽ giúp xe vận hành êm ái hơn và tránh hư hại. Tuy nhiên, theo các chuyên gia kỹ thuật, đây là một quan niệm sai lầm có thể gây hại cho chính chiếc xe của bạn.
Một nghiên cứu năm 2009 cho thấy, người Mỹ trung bình tin rằng nên để xe nổ máy khoảng 4 phút trong điều kiện nhiệt độ dưới 0°C.
Tuy nhiên, theo phân tích của tiến sĩ Stephen Ciatti - chuyên gia cơ khí từng là tay đua drag và có gần 30 năm kinh nghiệm nghiên cứu động cơ đốt trong, ông cho rằng việc để xe nổ máy lâu trong thời tiết lạnh không chỉ gây lãng phí nhiên liệu và ảnh hưởng đến môi trường, mà còn làm giảm tuổi thọ của động cơ.
Ở các mẫu xe đời cũ sử dụng bộ chế hòa khí (carburetor), thời tiết lạnh thực sự là một thách thức.
Khi nhiệt độ xuống thấp, xăng khó bay hơi hơn, khiến bộ chế hòa khí không thể trộn đúng tỷ lệ không khí và nhiên liệu, dẫn đến hiện tượng xe bị tắt máy. Đây có thể là nguyên nhân khiến thói quen làm nóng xe trước khi chạy trở nên phổ biến.
Tuy nhiên, với các dòng xe hiện đại sản xuất từ thập niên 1980 trở lại đây, hệ thống phun xăng điện tử đã thay thế hoàn toàn bộ chế hòa khí.
Công nghệ này sử dụng cảm biến để tính toán chính xác tỷ lệ hòa trộn giữa không khí và nhiên liệu, giúp động cơ thích nghi tốt với điều kiện thời tiết lạnh.
Khi nhiệt độ xuống thấp, hệ thống điều khiển động cơ sẽ tự động điều chỉnh bằng cách tăng lượng xăng trong hỗn hợp nhiên liệu.
Nhưng nếu để xe nổ máy tại chỗ quá lâu, động cơ sẽ tiếp tục nhận hỗn hợp nhiên liệu giàu xăng hơn mức cần thiết. Điều này dẫn đến hiện tượng xăng rửa trôi lớp dầu bôi trơn trên các bề mặt kim loại bên trong buồng đốt.
“Xăng là một dung môi rất mạnh, và nếu để xe nổ máy trong điều kiện lạnh quá lâu, nó có thể rửa sạch lớp dầu bôi trơn trên thành buồng đốt”, tiến sĩ Ciatti chia sẻ với Business Insider.
Ông cảnh báo rằng hiện tượng này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng bôi trơn và tuổi thọ của các chi tiết như vòng piston và thành xy-lanh.
Khi động cơ đạt khoảng 40°C, hệ thống sẽ chuyển về tỷ lệ nhiên liệu tiêu chuẩn. Tuy nhiên, việc để xe nổ máy tại chỗ không giúp động cơ nóng lên nhanh hơn. Theo tiến sĩ Ciatti, cách hiệu quả nhất để làm nóng động cơ là bắt đầu di chuyển.
Dù vậy, người lái cần lưu ý không nên tăng tốc đột ngột ngay sau khi khởi hành. Động cơ cần từ 5 đến 15 phút để đạt nhiệt độ vận hành lý tưởng, và trong khoảng thời gian này, nên điều khiển xe nhẹ nhàng để tránh gây áp lực lên các bộ phận cơ khí.