Hội thảo “Trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, tăng cường hiệu quả quản lý, bảo tồn các khu Ramsar tại Việt Nam” do Cục Bảo tồn thiên nhiên và Đa dạng sinh học thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF Việt Nam) và Vườn Quốc gia Côn Đảo tổ chức.
Sự kiện là hoạt động tiếp nối chuỗi trao đổi giữa các khu Ramsar được WWF Việt Nam triển khai từ năm 2023. Năm nay, hội thảo tập trung thảo luận các giải pháp và công cụ quản lý cụ thể nhằm chuyển hóa những kinh nghiệm thực tiễn thành hành động hiệu quả. Các kết quả thảo luận sẽ được tổng hợp thành các khuyến nghị gửi tới cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương, góp phần tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, tài chính cũng như thúc đẩy sự phối hợp giữa các khu Ramsar trên cả nước.
Theo đại diện Cục Bảo tồn thiên nhiên và Đa dạng sinh học, các khu Ramsar không chỉ là tài sản thiên nhiên quý giá mà còn đóng vai trò quan trọng đối với sinh kế của hàng triệu người dân. Việc xây dựng các công cụ kỹ thuật phù hợp và tăng cường liên kết giữa các địa phương được xem là yếu tố then chốt để thực hiện hiệu quả các cam kết của Việt Nam trong Công ước Ramsar cũng như Chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học đến năm 2030.
Nâng cao hiệu quả bảo tồn các vùng đất ngập nước quan trọng
Việt Nam gia nhập Công ước Ramsar từ năm 1989 và hiện có 9 khu Ramsar với tổng diện tích hơn 120.500 ha. Đây là nơi sinh sống của hàng nghìn loài động, thực vật, trong đó có nhiều loài nguy cấp và quý hiếm cần được ưu tiên bảo tồn. Bên cạnh vai trò bảo tồn đa dạng sinh học, các khu đất ngập nước còn mang lại nhiều giá trị như điều tiết nguồn nước, bảo vệ bờ biển, hấp thụ và lưu trữ carbon, hỗ trợ sinh kế cộng đồng và phát triển du lịch sinh thái.
Tuy nhiên, các khu Ramsar đang đối mặt với nhiều sức ép từ biến đổi khí hậu, nước biển dâng, xâm nhập mặn, ô nhiễm môi trường, khai thác tài nguyên quá mức và quá trình phát triển hạ tầng. Nhiều khu vực còn gặp khó khăn về nguồn lực, cơ chế phối hợp liên ngành cũng như năng lực giám sát và cập nhật dữ liệu đa dạng sinh học.
Ông Nguyễn Khắc Pho, Giám đốc Vườn Quốc gia Côn Đảo, chia sẻ: “Khu Ramsar Côn Đảo là nơi cư trú của hàng nghìn loài động, thực vật trên cạn và dưới biển, trong đó có nhiều loài nguy cấp, quý hiếm và đặc hữu. Đặc biệt, đây là nơi bảo tồn quần thể rùa biển lớn nhất Việt Nam, với trung bình khoảng 700 cá thể rùa mẹ lên đẻ và khoảng 150.000 rùa con được thả về biển mỗi năm. Việc tổ chức hội thảo tại đây tạo điều kiện để các đại biểu trao đổi trực tiếp về các bài học quản lý thực tiễn tại một khu Ramsar đặc thù của Việt Nam.”
Hướng tới quản lý hiệu quả và bền vững hơn
Một trong những nội dung trọng tâm của hội thảo là góp ý, hoàn thiện các hướng dẫn kỹ thuật liên quan đến giám sát đa dạng sinh học, phục hồi đất ngập nước, cập nhật Phiếu thông tin Ramsar (RIS) và xây dựng mẫu báo cáo định kỳ. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm thống nhất phương pháp quản lý và nâng cao năng lực bảo tồn tại các khu Ramsar trên toàn quốc.
Ông Hoàng Việt, Giám đốc Chương trình Nước của WWF Việt Nam, nhấn mạnh: “Các khu Ramsar không tồn tại độc lập mà chúng gắn chặt với hệ thống sông ngòi, sinh kế và cộng đồng xung quanh. Nỗ lực bảo tồn và phục hồi các hệ sinh thái đất ngập nước của WWF và các đối tác không chỉ giúp phục hồi và bảo vệ đa dạng sinh học mà còn tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm an ninh nguồn nước, an ninh lương thực và duy trì sinh kế cho cộng đồng địa phương”.
Hội thảo nằm trong khuôn khổ dự án “Phát triển sinh kế cộng đồng và bảo tồn đa dạng sinh học tại 3 khu Ramsar” do WWF-Việt Nam triển khai giai đoạn 2025 - 2028 tại Láng Sen, U Minh Thượng và Mũi Cà Mau. Dự án hướng tới nâng cao hiệu quả quản lý các khu Ramsar, phục hồi hệ sinh thái đất ngập nước và tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
