Thường là rất ít người từ lúc sinh ra chỉ sống và lập nghiệp ở nơi mảnh đất quê hương, mà đại đa số đều rời quê đi học tập, đi làm ăn ở một nơi nào đó trong phạm vi đất nước mình; thậm chí là trong vài ba thập kỷ trở lại đây ngày càng có rất nhiều người Việt mình tới những miền đất hải ngoại xa xôi để học tập mưu sinh, bởi nơi đâu “đất lành” là ở đó có “chim đậu”, miễn là ở nơi đó thuận lợi cho cuộc sống và công việc kiếm tiền...
Dù có đi đâu, ở đâu thì năm hết Tết đến, mỗi người con đất Việt chúng ta vẫn luôn hoài nhớ về mảnh đất đã sinh ra và nuôi ta lớn khôn để mà trở về. Có người, dẫu đã gần mất gốc gác quê và đã sống nhiều đời ở thành phố, nhưng những ngày đầu xuân năm mới họ vẫn tìm về với cội nguồn ở một miền quê nào đó để thắp nén nhang cho ông bà, tiên tổ, bởi triết lý của người Việt ta là sống theo kiểu “chim có tổ, người có tông”, nghĩa là không bao giờ quên nguồn cội. Còn với những người đang còn ông bà, cha mẹ, anh chị em và họ hàng thân thích sinh sống ở nơi quê nhà, thì không có một lý do gì mà họ lại không về quê để được đoàn tụ chung vui trong những ngày Tết.
Trong mâm cỗ Tết quê, gia đình nào thiếu một thành viên, dù với một lý do nào đó mà không thể về đoàn tụ được thì coi như Tết đó cả nhà đều mất vui. Dù nghèo khó về kinh tế và các món cỗ Tết dẫu không thể đủ đầy những món ngon vật lạ nhưng mọi người về quê đều vẫn rất vui, vẫn rất tự hào vì còn có một nơi, đó là quê hương để trở về mỗi khi mùa xuân tới.
Gia đình tôi cũng không phải là một ngoại lệ, khi nhà có 5 anh chị em thì mỗi người lập nghiệp và sinh sống ở một vùng miền khác nhau. Người thì đã lập gia đình, người chưa, nhưng có một điều bất di bất dịch là Tết năm nào cả 5 anh chị em chúng tôi cũng phải trở về đoàn tụ cùng bố mẹ để ông bà vui. Cả năm trời bố mẹ tôi lủi thủi đơn độc với bao nỗi buồn nhớ con, ngóng cháu, chỉ mong mấy ngày Tết để được đoàn tụ vui vẻ, được nghe tiếng cười nói râm ran, nên vì vậy mà mấy anh chị em chúng tôi đều không muốn làm bố mẹ buồn.
Người ở xa thì chỉ sau Tết ông Táo ngày 23 tháng Chạp vài ngày là đã phải có mặt ở nhà; còn những người ở gần bận bịu nhiều công việc thì cũng phải có mặt ở nhà trước ngày cuối cùng của năm cũ để kịp họp mặt trong bữa cơm tất niên đầm ấm chiều cuối năm. Thế nhưng, cũng có một vài lần do đặc thù công việc đến lượt phải trực Tết, nên tôi không thể về quê vào 3 ngày Tết chính được, và những năm đó không chỉ tôi buồn, mà bố mẹ tôi mới là những người ngóng trông, buồn hơn cả.
Trước mỗi bữa ăn trong các dịp Tết mà gia đình thiếu vắng tôi, anh chị tôi gọi điện thông báo khiến cả nhà kém vui và những thời khắc như thế chẳng phải riêng tôi, mà ai rơi vào hoàn cảnh như vậy đều buồn đến rớt nước mắt, vì không đủ đầy người thân yêu đoàn tụ trong dịp Tết cổ truyền thiêng liêng của dân tộc.
Năm cũ sắp qua đi và một cái Tết Bính Ngọ 2026 vui tươi đầm ấm đang cận kề ở phía trước và chắc chắn đại đa số những anh chị em công nhân, sinh viên, người lao động nghèo…, cũng sẽ hối hả để trở về quê nhà ăn Tết sum họp đoàn tụ cùng gia đình.
Năm nào cũng thế, ngoài ga tàu, bến xe, sân bay…, không ít người luôn phải chen chúc nhau để mua cho mình những tấm vé để trở về quê nhà, và càng những ngày cận Tết thì từ sự quá tải vì tàu xe, đường xá cho lộ trình về quê của mỗi người càng gian nan vất vả hơn.
Lại một mùa xuân đang sắp tới và dẫu biết rằng khi trở về đoàn tụ ăn Tết vui vẻ rồi cũng lại có thời khắc phải tạm biệt chia ly, vậy nhưng sự ra đi cũng là lúc để chuẩn bị cho sự trở về, với những điều mong ước tốt đẹp hơn ở những năm kế tiếp…
