Tháo gỡ nút thắt dạy văn hóa THPT trong trường nghề: Học sinh 9+ mong chờ đổi mới

(CLO) Nhu cầu học văn hóa THPT của học sinh trường nghề đang ở mức rất cao, với 80% mong muốn được dự thi tốt nghiệp.

Tuy nhiên, quy định hiện hành lại không cho phép các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tự giảng dạy chương trình văn hóa THPT hệ giáo dục thường xuyên, buộc phải liên kết với các trung tâm Giáo dục Thường xuyên (GDTX). Điều này phát sinh nhiều bất cập, gây khó khăn cho cả trường, giáo viên và người học.

527055576_1349793477149520_6176275421459458662_n.jpg
Nhu cầu học văn hoá THPT của học sinh trường nghề rất cao nhưng các quy định hiện hành không cho phép trường nghề được dạy văn hoá chương trình giáo dục thường xuyên.

TS Hồ Văn Đàm, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghiệp Việt Nam – Hàn Quốc, cho biết phần lớn học sinh hệ trung cấp của trường là những em vừa tốt nghiệp THCS.

Các em được chia thành hai nhóm: nhóm học 4 môn văn hóa (do trường nghề tổ chức) và nhóm học 7 môn văn hóa (do trung tâm GDTX đảm nhận).

Số lượng học sinh học 4 môn rất ít, khiến nhiều trường không thể tuyển giáo viên cơ hữu vì không đủ giờ dạy, buộc phải thuê hợp đồng từ trường phổ thông với chi phí cao, vượt khả năng chi trả của mức học phí hiện hành.

Hệ quả là nhiều trường không tổ chức dạy văn hóa cho nhóm đối tượng này, hoặc chỉ dạy ở mức tối thiểu, khiến học sinh không hoàn thành chương trình văn hóa, mất cơ hội học liên thông lên cao đẳng.

Đây là thiệt thòi rất lớn cho nhóm học sinh hệ 9+, những em vừa học nghề vừa cần bằng tốt nghiệp THPT để mở rộng cơ hội nghề nghiệp và học tập.

512605151_1314855857309949_4658563877288824312_n.jpg
Tuy nhiên, cơ sở giáo dục nghề nghiệp không được quyền tự tổ chức giảng dạy chương trình văn hoá THPT hệ giáo dục thường xuyên.

PGS.TS Mạc Văn Tiến, Viện trưởng Viện Phát triển Giáo dục nghề nghiệp và An sinh xã hội phân tích: Vướng mắc lớn nằm ở sự thiếu đồng bộ trong các quy định pháp luật. Học sinh hệ 9+ hiện phải học nghề tại trường nghề và học văn hóa tại trung tâm GDTX, dẫn đến quá tải, khó khăn trong quản lý, xây dựng kế hoạch học tập và không đảm bảo chất lượng đầu ra.

Ông nhấn mạnh: “Tuyệt đối không nên hạ thấp tiêu chuẩn THPT và tiêu chuẩn chất lượng nghề”.

511025507_1314855737309961_6811652645594106455_n.jpg
Dù học song song hai bên, không có gì đảm bảo chất lượng đầu ra của học sinh hệ cao đẳng 9+ đạt tiêu chuẩn văn hoá THPT và tiêu chuẩn cao đẳng nghề.

Theo PGS.TS Mạc Văn Tiến, cần phân loại rõ năng lực học sinh ngay từ đầu vào. Với những em có khả năng tiếp thu tốt, có thể cho phép học song song chương trình phổ thông và nghề, để khi tốt nghiệp được cấp đồng thời hai văn bằng.

Ngược lại, với những em chưa đủ năng lực, chỉ nên học chương trình phổ thông ở mức kiến thức nền tảng, được cấp chứng nhận thay vì văn bằng THPT.

TS Phạm Xuân Khánh, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội, chỉ ra nguyên nhân gốc rễ là sự chưa thống nhất, thậm chí mâu thuẫn giữa các văn bản pháp luật, khiến các trường nghề lúng túng trong tổ chức dạy văn hóa.

Ông kiến nghị: Trước hết, cần hoàn thiện hành lang pháp lý, cụ thể hóa nhiệm vụ tổ chức dạy văn hóa THPT cho học sinh tốt nghiệp THCS học trình độ trung cấp nghề.

Bên cạnh đó, phải xác lập cơ chế phối hợp liên ngành giữa giáo dục nghề nghiệp và giáo dục phổ thông, quy định rõ trách nhiệm từng cấp, phân cấp quản lý giáo viên văn hóa, công nhận kết quả học tập và lộ trình học lên bậc cao hơn. Một lộ trình học hợp lý sẽ giúp tránh tình trạng quá tải, chồng chéo giữa môn nghề và môn văn hóa.

505514117_1300656732063195_5156510496266009532_n.jpg
Một số trường nghề không thể tuyển dụng đội ngũ giáo viên dạy văn hóa cơ hữu do số giờ không đủ, phải thuê hợp đồng từ các trường phổ thông.

TS Vũ Văn Hà, Phó Trưởng phòng Giáo dục thường xuyên (Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, Bộ Giáo dục và Đào tạo), cho biết tại Phiên họp thứ 48 vừa qua, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp.

Sau khi các luật này được ban hành, Bộ sẽ ban hành thông tư, quy định mới để hướng dẫn thực thi, đảm bảo phù hợp thực tế và gỡ bỏ những rào cản lâu nay.

Các chuyên gia đều chung nhận định: Việc tháo gỡ “nút thắt” dạy văn hóa THPT trong trường nghề không chỉ là vấn đề kỹ thuật hay quản lý, mà còn liên quan trực tiếp đến quyền học tập và con đường lập nghiệp của hàng chục nghìn học sinh mỗi năm.

Nếu cơ chế mới sớm được thông qua, học sinh hệ 9+ sẽ được hưởng lợi kép - vừa có tay nghề, vừa có bằng THPT, mở ra cánh cửa học lên bậc cao hơn và gia nhập thị trường lao động với vị thế tốt hơn.

Xem thêm

Giáo viên có 10 thay đổi lớn về vị trí việc làm, Tổ trưởng chuyên môn được xếp là viên chức quản lý

Giáo viên có 10 thay đổi lớn về vị trí việc làm, Tổ trưởng chuyên môn được xếp là viên chức quản lý

(CLO) Lần đầu tiên Chính phủ ban hành danh mục vị trí việc làm thống nhất đối với viên chức giáo dục trên cả nước. Nghị định 232/2026/NĐ-CP không chỉ thay đổi cách quản lý đội ngũ nhà giáo mà còn tác động trực tiếp đến tuyển dụng, bổ nhiệm, bậc nghề nghiệp, tiền lương và việc sắp xếp nhân sự trong các trường học.

Nghệ An: Hơn 200 nghìn học sinh được miễn phí sử dụng sách giáo khoa

Nghệ An: Hơn 200 nghìn học sinh được miễn phí sử dụng sách giáo khoa

(CLO) Sau khi rà soát nhu cầu sử dụng sách giáo khoa tại hơn 1.000 cơ sở giáo dục phổ thông và trung tâm giáo dục nghề - giáo dục thường xuyên, ngành giáo dục Nghệ An xác định có hơn 208.000 học sinh thuộc diện ưu tiên dự kiến sẽ được mượn sách giáo khoa miễn phí từ năm học 2026-2027. Để triển khai chính sách này, tỉnh dự kiến cần hơn 80 tỷ đồng mua sắm sách mới.

Mở thầu Gói thầu số 05 hơn 31,9 tỷ đồng tại phường Thượng Hồng: Liên danh Công ty BT – Xây dựng 236 bỏ giá thấp nhất

Mở thầu Gói thầu số 05 hơn 31,9 tỷ đồng tại phường Thượng Hồng: Liên danh Công ty BT – Xây dựng 236 bỏ giá thấp nhất

Ngày 31/7/2026, UBND phường Thượng Hồng (tỉnh Hưng Yên) đã tổ chức mở thầu Gói thầu số 05: Thi công xây dựng công trình và đảm bảo an toàn giao thông thuộc Dự án Cải tạo, nâng cấp đường giao thông từ Quốc lộ 5 (cầu vượt Phong Cốc) đến đê Kim Sơn. Theo biên bản mở thầu, Liên danh Công ty Cổ phần Phát triển Đô thị BT và Công ty Cổ phần Quản lý và Xây dựng Công trình Giao thông 236 là nhà thầu có giá dự thầu thấp nhất.

Quảng Trị hủy kết quả của 5 thí sinh vi phạm quy chế thi

Quảng Trị hủy kết quả của 5 thí sinh vi phạm quy chế thi

(CLO) Chiều 1/8, Ban Chỉ đạo Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 tỉnh Quảng Trị, các đơn vị liên quan đã họp và thống nhất xử lý hủy các bài thi, môn thi do vi phạm đối với 5 thí sinh trong vụ tố cáo gian lận thi cử.

Ấm lòng những suất cơm nghĩa tình tại bệnh viện

Ấm lòng những suất cơm nghĩa tình tại bệnh viện

(CLO) Chăm chồng tại bệnh viện, người phụ nữ xúc động khi được nhận suất cơm mà các nữ Công an Nghệ An trao tặng. Với chị, đó không chỉ là suất cơm mà còn là sự động viên, hỏi thăm của những người xa lạ lúc gia đình gặp biến cố.

Không cần là thủ khoa vẫn có thể nhận học bổng Chính phủ

Không cần là thủ khoa vẫn có thể nhận học bổng Chính phủ

(CLO) Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa công bố dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện chính sách học bổng đối với người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược. Điểm mới đáng chú ý là ngoài học sinh đạt giải quốc gia, quốc tế, top 30% thí sinh xuất sắc theo từng nhóm ngành trên phạm vi toàn quốc cũng có cơ hội nhận học bổng Chính phủ ngay trước khi nhập học.

Cà Mau: Bức tranh kinh tế duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực

Cà Mau: Bức tranh kinh tế duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực

Dù còn nhiều khó khăn nhưng bức tranh kinh tế của tỉnh Cà Mau thời gian qua tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trên nhiều lĩnh vực thủy sản, công nghiệp, thương mại, xuất khẩu, thu hút đầu tư, góp phần tạo nền tảng vững chắc để địa phương bứt phá và hoàn thành các mục tiêu đề ra.

Cỡ chữ bài viết: