Bối cảnh địa chính trị tại Tây bán cầu đã thay đổi đột ngột vào sáng thứ Bảy sau một chiến dịch đặc biệt của Mỹ tại Caracas. Trong một chiến dịch diễn ra ban đêm, lực lượng đặc nhiệm Mỹ, được cho là có sự tham gia của Delta Force, đã bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro cùng phu nhân Cilia Flores.
Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận thông tin này trên mạng xã hội, gọi đây là một “chiến dịch quy mô lớn” phối hợp với cơ quan thực thi pháp luật.
Việc bắt giữ nhà lãnh đạo quốc gia sở hữu trữ lượng dầu thô lớn nhất thế giới ngay lập tức đặt ra câu hỏi lớn cho thị trường năng lượng: dòng chảy 800.000 đến 900.000 thùng dầu mỗi ngày sẽ bị ảnh hưởng ra sao?
Đánh giá ban đầu từ công ty dầu khí quốc doanh PDVSA cho thấy các cơ sở sản xuất và lọc dầu vẫn nguyên vẹn, nhưng cảng La Guaira đã chịu thiệt hại nghiêm trọng.
Venezuela hiện nắm khoảng 300 tỷ thùng dầu, phần lớn nằm dưới hệ thống hạ tầng xuống cấp, cần nguồn vốn đầu tư khổng lồ từ phương Tây để phục hồi.
Chính quyền Mỹ gọi đây là bước đi nhằm chống lại một “nhà nước ma túy”, nhưng chiến lược thực chất dựa trên học thuyết Monroe. Việc loại bỏ ông Maduro đồng nghĩa Washington cắt đứt một tuyến cung ứng quan trọng của Trung Quốc tại Mỹ Latinh, quốc gia vốn là khách hàng lớn nhất mua dầu Venezuela để trả nợ.
Giới phân tích dự báo thị trường sẽ chứng kiến biến động mạnh khi nhà đầu tư cân nhắc nguy cơ nội chiến tại Venezuela so với khả năng phục hồi nhanh của vành đai dầu Orinoco dưới sự dẫn dắt của các tập đoàn năng lượng Mỹ.
Tác động thị trường
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), Venezuela từ lâu được xem là “ẩn số” của nguồn cung toàn cầu. Ngay cả trước chiến dịch này, dự báo cho năm 2026 đã bị điều chỉnh giảm do lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Nga và Venezuela.
Nếu một chính phủ thân Mỹ lên nắm quyền, thị trường có thể chứng kiến sự phục hồi nhanh nhất trong lịch sử, với điều kiện hệ thống điện tại Caracas không sụp đổ hoàn toàn.
Thực tế tại hiện trường vẫn rất căng thẳng. Khói bốc lên từ nhà chứa máy bay tại căn cứ La Carlota, và hỏa hoạn được ghi nhận ở Fuerte Tiuna, tổ hợp quân sự lớn nhất Venezuela.
Cuộc họp báo dự kiến diễn ra lúc 11 giờ tại Mar-a-Lago sẽ quyết định liệu đây là kết thúc của một chiến dịch chớp nhoáng hay khởi đầu cho một cuộc khủng hoảng khu vực kéo dài, có thể khiến 300 tỷ thùng dầu tiếp tục bị “đóng băng” dưới lòng đất trong nhiều năm tới.