Tôn vinh 100 năm Báo chí Cách mạng qua sách 'Những bài viết về văn hóa, báo chí của Bác Hồ trên Báo Nhân Dân', ấn phẩm và triển lãm chuyên đề

Đến dự có Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng biên tập Tạp chí Cộng sản Hoàng Trung Dũng; cùng các đại biểu khách mời Trung ương và Hà Nội.

Phát biểu khai mạc, ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cho biết: "Sự kiện là hoạt động trọng điểm nhằm tri ân Chủ tịch Hồ Chí Minh – người sáng lập nền Báo chí Cách mạng Việt Nam, và các thế hệ nhà báo đã cống hiến cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc. Đây cũng là dịp để ôn lại hành trình vẻ vang của báo chí cách mạng, từ tờ Thanh Niên do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập năm 1925, qua các giai đoạn đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước, đến thời kỳ đổi mới và hội nhập.

Đồng thời những dấu ấn trên khẳng định vai trò tiên phong của báo chí cách mạng trên mặt trận tư tưởng – văn hóa, định hướng phát triển báo chí hiện đại trong kỷ nguyên chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo, đồng thời lan tỏa giá trị lịch sử, văn hóa và nghề nghiệp đến công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ".

Trong khuôn khổ sự kiện, Báo Nhân Dân sẽ giới thiệu 03 sản phẩm nổi bật. Đầu tiên là cuốn sách “Những bài viết về văn hóa, báo chí của Bác Hồ trên Báo Nhân Dân”, tuyển tập các bài viết tiêu biểu của Chủ tịch Hồ Chí Minh đăng trên Báo Nhân Dân, phản ánh tư tưởng, đạo đức, phong cách và tầm nhìn của Người về văn hóa và báo chí. Đây là tài liệu quý, không chỉ giúp độc giả hiểu rõ vai trò của Bác trong việc định hình báo chí cách mạng mà còn là kim chỉ nam cho các thế hệ làm báo.

Ấn phẩm thứ hai là số báo đặc biệt 21/6/2025 với tầm vóc của một tác phẩm tưởng niệm, một bản tổng kết lịch sử, một lời tri ân gửi đến quá khứ, và đồng thời là một tuyên ngôn nghề nghiệp cho tương lai. Số báo được tổ chức theo bố cục 5 phần mạch lạc, xuyên suốt và giàu tính biểu tượng thành năm phần: "Khởi nguồn – Sứ mệnh" (1925-1945), "Nhà báo – Chiến sĩ" (1945-1975), "Đồng hành với Đổi mới" (1975-2025), "Tôi kể chuyện chúng tôi", và "Báo chí trong kỷ nguyên số".

Sự quy tụ của một đội ngũ tác giả hùng hậu, đa thế hệ, chính là yếu tố làm nên bản sắc đặc biệt của số báo này. Từ những cây bút gắn bó với Báo Nhân Dân đến những tên tuổi nổi bật của làng báo & cả những nhà báo trẻ trong thời kỳ hậu số hóa - tất cả cùng hiện diện, tạo nên một bản hòa âm đa thanh của báo chí cách mạng qua các thời kỳ. "Có thể nói, số đặc biệt 21/6 là một “trang sử vàng được viết bằng ngôn ngữ báo chí”. Đó là sợi chỉ đỏ xuyên suốt từ quá khứ đến hiện tại, là nơi tập trung những giá trị bản sắc của nền báo chí cách mạng - nơi bản chất cách mạng không bao giờ tách rời Đảng, Nhân dân và đất nước", nhà báo Lê Quốc Minh nhấn mạnh.

Điểm nhấn thứ ba là ấn phẩm “Dấu ấn & Xu hướng”, một công trình biên soạn công phu gồm hai phần: "Dấu ấn điểm" lại 100 cột mốc tiêu biểu của báo chí cách mạng, từ các bước ngoặt về thể chế, tư tưởng đến công nghệ và tổ chức; "Xu hướng" phân tích các chuyển đổi lớn trong thời đại AI và truyền thông số, từ sản xuất nội dung, tổ chức tòa soạn đến tiếp cận công chúng, với dữ liệu quốc tế và góc nhìn thực tiễn trong nước. Ấn phẩm này không chỉ tri ân quá khứ mà còn mời gọi các thế hệ nhà báo đổi mới để giữ vững bản sắc cách mạng.

Tại sự kiện, PGS. TS Vũ Trọng Lâm - Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà Xuất bản Chính trị Quốc gia sự thật cho chia sẻ: "Với yêu cầu cao cả về nội dung cũng như hình thức thể hiện của cuốn sách, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật và Báo Nhân Dân đã có sự phối hợp chặt chẽ ngay từ khâu khảo sát, sưu tầm, tuyển chọn, hệ thống tư liệu trên cơ sở bám sát đề cương cuốn sách. Trong tổng số hơn 1.200 bài viết của Bác Hồ đăng trên Báo Nhân Dân, chúng tôi đã lựa chọn 300 bài viết tiêu biểu, được chia làm ba phần theo các khung thời gian: Phần I - Các bài viết trong những năm 1951 - 1954; Phần II - Các bài viết trong những năm 1955 - 1959; Phần III- Các bài viết trong những năm 1960 - 1969.

Đọc các bài viết của Người, chúng ta thấu hiểu sâu sắc rằng, Người viết báo không chỉ bằng tư duy sắc sảo của một nhà cách mạng, mà còn bằng trái tim yêu nước nồng nàn, bằng trí tuệ của một nhà văn hóa lớn. Với hơn 170 bút danh, trong đó hai phần ba được sử dụng trong các bài báo, mỗi cái tên là một sự hóa thân, một thông điệp, thể hiện tầm cao tư tưởng của Người. Ngôn ngữ của Người trong những bài viết không hào nhoáng, không khuôn sáo, mà thấm đẫm trí tuệ, tình cảm và sức lay động. Đó là ngôn ngữ của cách mạng, của lương tri, của niềm tin son sắt vào sự nghiệp cách mạng và sức mạnh của quần chúng nhân dân.

Đối với mỗi cán bộ, đảng viên, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm rèn luyện đạo đức cách mạng. Còn đối với mỗi nhà báo, Người đặc biệt chú ý đến rèn đạo đức báo chí, trước hết thể hiện ở tinh thần mỗi nhà báo là một chiến sĩ. Người chỉ rõ, người làm báo phải tự coi mình là chiến sĩ cách mạng, suốt đời phấn đấu vì sự nghiệp của nhân dân, vì độc lập, tự do cho chủ nghĩa xã hội".

Theo PGS. TS Vũ Trọng Lâm, kỷ nguyên mới đặt ra yêu cầu, nhiệm vụ mới cao hơn đối với báo chí cách mạng, đòi hỏi báo chí cũng phải phát triển tương xứng, vươn mình cùng dân tộc, xứng tầm nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại. Các cơ quan báo chí, truyền thông cần lan tỏa mạnh mẽ và truyền cảm hứng lạc quan tin tưởng, không khí vui tươi, tạo khí thế quyết tâm trong hệ thống chính trị, cán bộ, đảng viên và nhân dân để nhân dân ta tự tin bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình phát triển giàu mạnh của đất nước.

"Để thực hiện được sứ mệnh quan trọng đó, báo chí cần tiếp tục quán triệt sâu sắc và thực hiện hiệu quả những quan điểm, tư tưởng và những lời chỉ dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với sự nghiệp báo chí cách mạng Việt Nam", PGS. TS Vũ Trọng Lâm nhấn mạnh.

Cũng tại sự kiện, ông Nguyễn Văn Bắc, nguyên Vụ trưởng, Trưởng Ban xây dựng Đảng Báo Nhân dân, nguyên phóng viên chuyên trách Tổng Bí thư đánh giá: "Cuốn sách này giúp chúng ta có thêm tài liệu được hệ thống nhiều lĩnh vực, chính vì thế, cuốn sách này có thể hướng đến nhiều đối tượng, không chỉ người làm báo mà tôi nghĩ ngay đến người làm công tác Đảng, làm công tác sinh hoạt Chi bộ. Hay những người là công tác giảng dạy trong nhà trường có thể học được, lấy đây là hệ thống quan điểm của Bác về báo chí cách mạng. Thậm chí, các bạn sinh viên đang học trong nhà trường cũng có thể đọc và coi đây là tài liệu quý khi làm các luận văn tốt nghiệp báo chí, cuốn sách này có giá trị tích cực và cổ phóng đến nhiều đối tượng như vậy. Còn đối với những người viết báo thì đây là một cẩm nang rất quý giá".

Trong sáng nay, một triển lãm đặc biệt nhân kỷ niệm 100 năm Báo chí Cách mạng Việt Nam đã chính thức khai mạc, diễn ra đến 21/6/2025 tại trụ sở Báo Nhân Dân – khu vực hướng ra Hồ Gươm, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và du khách tham quan.

Triển lãm trưng bày nhiều tư liệu, hình ảnh, hiện vật quý giá phản ánh chặng đường 100 năm phát triển của nền báo chí cách mạng Việt Nam – từ các tờ báo đầu tiên như "Thanh Niên", "Việt Nam Độc Lập" đến những ấn phẩm tiêu biểu trong thời kỳ kháng chiến và đổi mới. Không gian báo chí qua các thời kỳ được tái hiện sinh động, từ hầm in bí mật giữa chiến trường khốc liệt đến các tòa soạn hiện đại hôm nay.

Bên cạnh đó, triển lãm giới thiệu nhiều tác phẩm báo chí tiêu biểu, video tư liệu cùng các sản phẩm truyền thông đa phương tiện, phản ánh sự chuyển mình mạnh mẽ của báo chí trong thời đại công nghệ số. Khu vực trải nghiệm tương tác được thiết kế dành riêng cho công chúng, đặc biệt là giới trẻ, giúp người tham quan tiếp cận quy trình làm báo và hiểu rõ hơn về vai trò của báo chí trong đời sống xã hội.

Triển lãm không chỉ là dịp để ôn lại những dấu ấn vẻ vang của báo chí cách mạng, mà còn là cầu nối đưa công chúng đến gần hơn với những giá trị văn hóa, tư tưởng và nghề nghiệp của người làm báo hôm nay.

Hỗ trợ cho sự kiện, Báo Nhân Dân đã xây dựng chuyên trang điện tử “baochicachmang.vn”, tổng hợp bài viết, hình ảnh, video và tư liệu về 100 năm báo chí cách mạng. Chuyên trang là nguồn tài liệu trực tuyến phong phú, dễ tiếp cận, phục vụ độc giả trong và ngoài nước, góp phần lan tỏa giá trị lịch sử và định hướng phát triển báo chí trong kỷ nguyên số.

Các cuốn sách, ấn phẩm đặc biệt và triển lãm nhân dịp 21/6/2025 là một dấu mốc quan trọng của báo Nhân Dân, xứng tầm kỷ niệm 100 năm báo chí cách mạng Việt Nam. Những ấn phẩm trên không chỉ tri ân, lưu giữ ký ức mà còn định hình phương hướng phát triển, lan tỏa giá trị nghề nghiệp và truyền cảm hứng nhập cuộc cho thế hệ hôm nay.