Chiều 10/7, tại buổi họp báo kinh tế - xã hội TP HCM, ông Vũ Anh Dũng, Phó Phòng Phát triển đô thị Sở Xây dựng TP HCM đã thông tin về việc cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư trên địa bàn.
Ông Dũng cho biết, TP HCM có 474 chung cư cũ xây dựng trước năm 1975, trong đó có 16 chung cư có kết quả kiểm định cấp D (hư hỏng nặng, nguy hiểm) cần di dời, tháo dỡ chung cư để đảm bảo an toàn tính mạng và tài sản của người dân đang cư ngụ.
Trong đó, 9/16 chung cư đã hoàn tất di dời với 534 hộ dân (7/9 chung cư đã tháo dỡ); 3/16 chung cư đang di dời dở dang với 150/386 hộ dân; 4/16 chung cư chưa di dời. Tổng cộng đến nay đã di dời 684/1.194 hộ dân.
Phó Phòng Phát triển đô thị Sở Xây dựng TP HCM cho biết, chương trình cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư trên địa bàn TP HCM còn chậm, xuất phát từ các nguyên nhân chính.
"Chủ trương của TP HCM khi triển khai thực hiện các dự án cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư chủ yếu là huy động từ nguồn vốn của doanh nghiệp", ông Dũng nói.
Bên cạnh đó, Chính phủ đề ra cơ chế thu hút nhà đầu tư tham gia thông qua việc tăng chỉ tiêu quy hoạch - kiến trúc và miễn tiền sử dụng đất.
Tuy nhiên, do các chung cư cũ nằm trong khu vực nội thành nên việc tăng chỉ tiêu quy hoạch - kiến trúc phải được tính toán trên cơ sở đảm bảo hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và quy mô dân số hiện hữu của khu vực.
Đồng thời, việc trình và phê duyệt điều chỉnh quy hoạch 1/2000, 1/500 gặp vướng, khó khăn kéo dài nên chưa đảm bảo tính khả thi cho dự án, khó mời gọi được nhà đầu tư tham gia.
Thực tế một số chung cư cấp D có diện tích khuôn viên quá nhỏ (<1.000 m²) nên khi xây dựng mới lại nhà chung cư không đảm bảo cân đối việc tái định cư cho người dân và lợi nhuận cho nhà đầu tư, do đó không mời gọi được nhà đầu tư tham gia.
Đối với các dự án xây dựng mới thay thế chung cư cũ đã có chủ đầu tư, trong quá trình triển khai thực hiện gặp nhiều vướng mắc liên quan đến công tác bồi thường, hỗ trợ di dời do có liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân.
"Chỉ một bộ phận người dân đang cư ngụ tại chung cư cấp D chưa đồng thuận với chính sách di dời, tạm cư, tái định cư sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ công tác di dời, tháo dỡ, an toàn khu vực", ông Dũng nói.
Ngoài ra, việc bồi thường đối với phần diện tích nhà, đất thuộc sở hữu Nhà nước chưa bán cũng phát sinh vướng mắc do các quy định liên quan không rõ ràng, thậm chí mâu thuẫn nhau giữa các pháp luật chuyên ngành (nhà ở, quản lý tài sản công, đất đai).
Ông Dũng cho biết, TP HCM đã đề ra 2 giai đoạn để cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư.
Từ nay đến năm 2030, TP HCM hoàn thành cơ bản các công tác chuẩn bị phục vụ cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư được xây dựng trước năm 1975 và các nhà chung cư được xây dựng từ năm 1975 - 1994 (bao gồm việc kiểm định, quy hoạch, kế hoạch, đấu thầu, giải phóng mặt bằng, chấp thuận chủ trương đầu tư, thu hồi đất, giao đất, cấp phép xây dựng...).
Đối với 16 chung cư đã được kiểm định cấp D, TP HCM hoàn thành công tác xây dựng mới, các chung cư cấp D phát sinh thuộc trường hợp phải phá dỡ khẩn cấp theo quy định của Luật Nhà ở năm 2023.
Giai đoạn năm 2035, TP HCM hoàn thành công tác sửa chữa, hoặc xây dựng lại chung cư cũ được xây dựng trước năm 1975 (theo kết quả kiểm định).
Cạnh đó, hoàn thành cơ bản công tác cải tạo, xây dựng lại đối với các chung cư hư hỏng nặng, nguy hiểm, cấp D hoặc hết niên hạn sử dụng được xây dựng từ năm 1975 - 1994.
