Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 3/10 cho biết đã bắt đầu điều tra p-nitrotoluene, một loại hóa chất được sử dụng trong sản xuất thuốc nhuộm, dược phẩm, thuốc trừ sâu và chất tạo màu. Cuộc điều tra được tiến hành sau khi cơ quan này nhận được khiếu nại từ ngành công nghiệp trong nước.
Động thái trên là diễn biến mới nhất trong chuỗi biện pháp thương mại đáp trả giữa Bắc Kinh và Brussels, khi căng thẳng giữa hai bên gia tăng trong những tuần gần đây.
Tuần trước, EU đã mở 3 cuộc điều tra chống bán phá giá đối với các loại hóa chất nhập khẩu từ Trung Quốc. Khối này đồng thời bắt đầu tham vấn về một công cụ đa dạng hóa mới nhằm giảm sự phụ thuộc vào hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc.
Động thái của Bắc Kinh diễn ra ngay trước các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến giữa Ủy viên Thương mại EU Maroš Šefčovič và Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Vương Văn Đào tại Bắc Kinh trong tháng này.
Hồi tháng 6, EU đặt thời hạn đến tháng 10 để đạt tiến triển trong việc thu hẹp thâm hụt thương mại với Trung Quốc. Khoản thâm hụt hiện ở mức khoảng 1 tỷ euro mỗi ngày.
Brussels cảnh báo có thể áp dụng thêm các biện pháp thương mại nếu không đạt được những tiến triển cụ thể. Các biện pháp này dự kiến được đưa ra thảo luận tại hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo EU vào cuối tháng 10.
Ủy ban châu Âu hiện từ chối bình luận về cuộc điều tra mới của Trung Quốc.
Trước đó, Financial Times đưa tin EU đã đề xuất một số sáng kiến nhằm giảm mất cân bằng thương mại với Trung Quốc. Trong đó, Brussels được cho là đã đề nghị Bắc Kinh tự nguyện hạn chế xuất khẩu xe hybrid sạc điện (PHEV) và một số loại hóa chất.
Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, trong giai đoạn 2022-2025, lượng p-nitrotoluene xuất khẩu từ châu Âu sang Trung Quốc duy trì ở mức cao, trong khi giá giảm 60%. Bắc Kinh cho rằng diễn biến này đáp ứng các điều kiện để tiến hành điều tra chống bán phá giá theo quy định của Trung Quốc và Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).
Căng thẳng thương mại cũng lan sang quan hệ giữa EU và Anh. Brussels gần đây cảnh báo Thủ tướng Anh Andy Burnham rằng London cần tăng thuế đối với ô tô Trung Quốc và điều chỉnh chính sách thương mại sát hơn với EU nếu muốn tránh các rào cản đối với hàng xuất khẩu sang thị trường này, vốn áp dụng với hàng hóa "sản xuất tại châu Âu".
Các quan chức EU cũng cho rằng việc Trung Quốc kiểm soát xuất khẩu đất hiếm, được triển khai từ năm ngoái trong bối cảnh Bắc Kinh đáp trả các biện pháp của Tổng thống Mỹ Donald Trump, đã gây ảnh hưởng bất lợi tới doanh nghiệp châu Âu.
Trong những năm gần đây, EU đã tăng thuế đối với một số sản phẩm công nghiệp của Trung Quốc. Đáp lại, Bắc Kinh triển khai các biện pháp nhắm vào nhiều mặt hàng nông sản của châu Âu, trong đó có sản phẩm sữa, thịt lợn và rượu cognac.